Seminaria katolickie w Polsce – seminaria duchowne prowadzone przez Kościół katolicki w Polsce.
Zarząd Konferencji Rektorów Wyższych Seminariów Duchownych ks. dr Jan Frąckowiak – przewodniczący od 4 września 2023 o. dr Mariusz Tabulski OSPPE – wiceprzewodniczący od 5 września 2022 ks. dr Marek Jarosz – sekretarz od 5 września 2022
Historia W czasie PRL polskie seminaria duchowne nie były w ogóle uznawane jako szkoły wyższe i opierały się wyłącznie na prawie kanonicznym, dlatego księża, którzy je kończyli nie uzyskiwali tytułu zawodowego magistra, chyba że zdobywali je na wydziałach posiadających prawa publiczne.
Obecnie wyższe seminaria duchowne – zgodnie z § 7 ust.2 Umowy między Rządem RP a Konferencją Episkopatu Polski w sprawie statusu prawnego szkół wyższych zakładanych i prowadzonych przez Kościół Katolicki, w tym uniwersytetów, odrębnych wydziałów i wyższych seminariów duchownych, oraz w sprawie trybu i zakresu uznawania przez Państwo stopni i tytułów nadawanych przez szkoły wyższe. alumni wyższych seminariów duchownych, prowadzących sześcioletnie studia zgodnie z wymaganiami prawa kościelnego mogą uzyskiwać tytuł zawodowy magistra kierunku „teologia” na podstawie umów o współpracy zawartych w oparciu o Konstytucję Apostolską „Sapientia Christiana” z kościelnymi szkołami wyższymi oraz z uczelniami państwowymi, w których strukturze znajdują się wydziały teologii, posiadającymi prawo prowadzenia studiów magisterskich na tym kierunku. Roczne przyjęcia do seminariów duchownych, liczba alumnów oraz święceń kapłańskich W 2022 roku w seminariach zakonnych w Polsce kształciło się łącznie 1144 młodych zakonników, z czego 56% stanowili obywatele Polski, a 44% obcokrajowcy. Wśród nich było 166 postulantów (w tym 76 z Polski i 90 obcokrajowców), 148 nowicjuszy (w tym 86 z Polski i 62 obcokrajowców), 762 kleryków (w tym 489 z Polski i 273 obcokrajowców) oraz 68 braci zakonnych w pierwszej formacji (w tym 59 z Polski i 9 obcokrajowców). + Przyjęcia roczne Liczba alumnów diecezjalnych Święcenia kapłańskie diecezjalneRokSeminaria diecezjalneseminaria zakonnełącznie20031438ok. 57020044552ok. 590200511455821727ok. 5702006102935113804291ok. 5102007786ok. 52020086952588533771ok. 50020096872107973732ok. 49020106751768513375ok. 5102011640164804ok. 50020126648282959ok. 5102013589169758295940120145868042851355201554620274825453292016444181625233633420175772163ok. 320 (323?)20184152056201985(293?)201932417449817262932020289152441161920212421143561341264202223610233811652122023195852801039192Skorygowane o święcenia greckokatolickie2024196105301104115320251881012899741412026130
Lista seminariów nieczynnych Seminaria duchowne, które zostały przyłączone do innych placówek, zawiesiły swoją działalność lub zostały zamknięte. Miejscowość Nazwa jednostki Wyznanie Powód SkutekRok rozpoczęcia działalnościRok zamknięcia placówkiBydgoszczWyższe Seminarium Duchowne w BydgoszczyKościół rzymskokatolickiCoraz mniejsza liczba kandydatów na księży wstępujących w szeregi bydgoskiego seminarium.Klerycy kształcą się w seminarium archidiecezji poznańskiej.20042022ElblągWyższe Seminarium Duchowne Diecezji Elbląskiej w ElbląguKościół rzymskokatolickiCoraz mniejsza liczba kandydatów na księży wstępujących w szeregi elbląskiego seminarium.Klerycy kształcą się w seminarium archidiecezji olsztyńskiej.19922024GnieznoPrymasowskie Wyższe Seminarium Duchowne w GnieźnieKościół rzymskokatolickiCoraz mniejsza liczba kandydatów na księży wstępujących w szeregi gnieźnieńskiego seminarium.Klerycy kształcą się w seminarium archidiecezji poznańskiej.16022023LegnicaWyższe Seminarium Duchowne w LegnicyKościół rzymskokatolickiCoraz mniejsza liczba kandydatów na księży wstępujących w szeregi legnickiego seminarium.Klerycy kształcą się w seminarium archidiecezji wrocławskiej mieszkając równocześnie w odrębnych wspólnotach.19932022KaliszWyższe Seminarium Duchowne Diecezji KaliskiejKościół rzymskokatolickiPapież Franciszek przyjął w 2020 roku rezygnację biskupa E. Janiaka. Sprawa miała związek z przypadkami nadużyć seksualnych niektórych duchownych w diecezji kaliskiej. W wyniku zakończonej wizytacji apostolskiej w seminarium duchownym diecezji kaliskiej Kongregacja ds. Duchowieństwa podjęła decyzję o czasowym zamknięciu tegoż seminarium.Wszyscy alumni Wyższego Seminarium Duchownego w Kaliszu – obecni i przyjęci w przyszłości – swoją formacje będą odbywali odtąd w seminarium duchownym w Poznaniu.19932020KrakówWyższe Seminarium Duchowne św. Cyryla i MetodegoKościół rzymskokatolickiW 2020 roku oskarżono polskiego księdza, dyrektora generalnego Orchard Lake Schools (które obejmowały seminarium w Stanach Zjednoczonych oraz filię w Krakowie), o molestowanie księży i kleryków. Pozywający zdecydowali się na ugodę i wycofali oskarżenia. W 2021 roku w oficjalnym komunikacie zdecydowano o zamknięciu placówek, wskazano, że zmiany demograficzne w USA, większe możliwości zawodowe w Polsce oraz nowe zasady uniemożliwiają przenoszenie się polskich kleryków między seminariami.Zamknięcie polonijnego seminarium w Orchard Lake, działającego od 1885 roku, filia - krakowskie Wyższe Seminarium Duchowne świętego Cyryla i Metodego zaprzestało swojej działalności.20072021ŁowiczWyższe Seminarium Duchowne w ŁowiczuKościół rzymskokatolickiCoraz mniejsza liczba kandydatów na księży wstępujących w szeregi łowickiego seminarium.Klerycy kształcą się w seminarium archidiecezji warszawskiej.19922023Kraków, CzęstochowaWyższe Seminarium Duchowne Diecezji Sosnowieckiej w CzęstochowieKościół rzymskokatolickiW 2010 ówczesny rektor seminarium wdał się w bójkę w gejowskim klubie. Po nagłośnieniu tego faktu i po interwencji Stolicy Apostolskiej 15 czerwca 2013 seminarium rozwiązano, a kleryków przeniesiono do archidiecezji częstochowskiej. Od roku akademickiego 2022/2023 Wyższe Seminarium Duchowne Diecezji Sosnowieckiej po połączeniu z Wyższym Seminarium Archidiecezji Częstochowskiej stanowi jedno, Wyższe Międzydiecezjalne Seminarium Duchowne w Częstochowie.W 2013 roku reorganizacja, w 2022 zamknięcie placówki jako osobnej jednostki. Kształcenie kleryków diecezji Sosnowieckiej w Wyższym Międzydiecezjalnym Seminarium Duchownym w Częstochowie.19922022ŚwidnicaWyższe Seminarium Duchowne Diecezji ŚwidnickiejKościół rzymskokatolickiCoraz mniejsza liczba kandydatów na księży wstępujących w szeregi świdnickiego seminarium.Klerycy kształcą się w seminarium archidiecezji wrocławskiej mieszkając równocześnie w odrębnych wspólnotach.20042022
Lista Seminaria diecezjalne Miejscowość Nazwa jednostki Wyznanie Rektor Liczba alumnówUwagiBiałystokArchidiecezjalne Wyższe Seminarium Duchowne w BiałymstokuKościół rzymskokatolickiks. dr Marian Strankowski15 (2024)CzęstochowaWyższe Międzydiecezjalne Seminarium Duchowne w CzęstochowieKościół rzymskokatolickiks. prał. dr hab. Ryszard Selejdak40 (2024)seminarium kształci kleryków diecezji częstochowskiej i sosnowieckiejDrohiczynWyższe Seminarium Duchowne w DrohiczynieKościół rzymskokatolickiks. dr. Jarosław Przeździecki5(2025)EłkWyższe Seminarium Duchowne w EłkuKościół rzymskokatolickip.o. ks. Dariusz Konopko16 (2024)W seminarium kształci się trzech obcokrajowców GdańskGdańskie Seminarium DuchowneKościół rzymskokatolickiks. dr Krzysztof Szerszeń 18 (2024)Gościkowo Paradyż/Gorzów Wlkp.Zielonogórsko-Gorzowskie Wyższe Seminarium DuchowneKościół rzymskokatolickiks. dr Mariusz Jagielski15 (2024)KatowiceWyższe Śląskie Seminarium Duchowne w KatowicachKościół rzymskokatolickiks. dr Krzysztof Matuszewski47 (2024)W seminarium realizowany jest także rok propedeutyczny dla kandydatów z diecezji opolskiej i gliwickiej.KielceWyższe Seminarium Duchowne w KielcachKościół rzymskokatolickiKs. dr Adam Perz29 (2024)W seminarium kształci się dziesięciu obcokrajowców (8 z Angoli, 2 z Republiki Środkowoafrykańskiej)KoszalinWyższe Seminarium Duchowne Diecezji Koszalińsko-Kołobrzeskiej w KoszalinieKościół rzymskokatolickiks. dr Radosław Suchorab 16 (2024)KrakówWyższe Seminarium Duchowne Archidiecezji Krakowskiej i Diecezji Bielsko-ŻywieckiejKościół rzymskokatolickiks. prof. dr hab. Robert Woźniak62 (2024)seminarium kształci kleryków archidiecezji krakowskiej i diecezji bielsko-żywieckiejLublinWyższe Metropolitalne Seminarium Duchowne Archidiecezji Lubelskiej w LublinieKościół rzymskokatolickiks. dr hab. Jarosław Roman Marczewski31 i 5 grekokatolikówseminarium kształci również kleryków polskich diecezji greckokatolickichLublinWyższe Seminarium Duchowne Diecezji Zamojsko-Lubaczowskiej w LublinieKościół rzymskokatolickiks. dr Witold Słotwiński16 (2024)ŁódźWyższe Seminarium Duchowne w ŁodziKościół rzymskokatolickiks. dr Tomasz Liszewski36 (2024)ŁódźArchidiecezjalne Seminarium Misyjne „Redemptoris Mater” w ŁodziKościół rzymskokatolickiks. Michał Jaworski10 (2024)Formację w seminarium odbywa: Włoch, Amerykanin, Kazach, Ekwadorczyk i sześciu Polaków.ŁódźOgólnopolskie Seminarium dla Starszych Kandydatów do Święceń w ŁodziKościół rzymskokatolickiks. dr Karol Litawa22 (2024)ŁomżaWyższe Seminarium Duchowne w ŁomżyKościół rzymskokatolickiks. dr Robert Bączek25 (2024)OpoleWyższe Międzydiecezjalne Seminarium Duchowne w OpoluKościół rzymskokatolickiks. dr Robert Sadlak19 (2024)seminarium kształci kleryków diecezji opolskiej oraz gliwickiejOlsztynWyższe Seminarium Duchowne Metropolii Warmińskiej HosianumKościół rzymskokatolickiks. dr Wojciech Kotowicz23 (2024)seminarium kształci kleryków diecezji olsztyńskiej oraz elbląskiejPelplinWyższe Seminarium Duchowne w PelplinieKościół rzymskokatolickiks. dr Tomasz Huzarek29 (2024)PłockWyższe Seminarium Duchowne w PłockuKościół rzymskokatolickiks. dr Marek Jarosz19 (2023)sekretarz konferencji rektorów diecezjalnych i zakonnych WSDPoznańArcybiskupie Seminarium Duchowne w PoznaniuKościół rzymskokatolickiks. dr Jan Frąckowiak85 (2024)seminarium kształci kleryków archidiecezji poznańskiej, gnieźnieńskiej oraz diecezji bydgoskiej i kaliskiej przewodniczący konferencji rektorów diecezjalnych i zakonnych WSDPrzemyślWyższe Seminarium Duchowne w PrzemyśluKościół rzymskokatolickiks. dr Maciej Dżugan33 (2026)RadomWyższe Seminarium Duchowne w RadomiuKościół rzymskokatolickiks. dr Daniel Reguła21 (2024)RzeszówWyższe Seminarium Duchowne w RzeszowieKościół rzymskokatolickiks. dr hab. Adam Kubiś, prof. KUL31 (2024) SandomierzWyższe Seminarium Duchowne w SandomierzuKościół rzymskokatolickiks. dr Michał Powęska15 (2024)SiedlceWyższe Seminarium Duchowne Diecezji Siedleckiej im. Jana Pawła IIKościół rzymskokatolickiks. kan. Andrzej Karwowski 21 (2024)SzczecinArcybiskupie Wyższe Seminarium Duchowne w SzczecinieKościół rzymskokatolickiks. dr Zbigniew Woźniak14 (2024)TarnówWyższe Seminarium Duchowne w TarnowieKościół rzymskokatolickiks. dr Jacek Soprych72 (2024)ToruńWyższe Seminarium Duchowne Diecezji Toruńskiej im. Błogosławionego Księdza Stefana Wincentego Frelichowskiego w ToruniuKościół rzymskokatolickiks. prof. dr hab. Wiesław Łużyński19 (2024)WarszawaWyższe Metropolitalne Seminarium Duchowne w Warszawie Kościół rzymskokatolickiks. dr Krzysztof Szwarc64 (2024)seminarium kształci kleryków archidiecezji warszawskiej, diecezji łowickiej, Ordynariatu Polowego Wojska Polskiego oraz oo. Kamilianów, Pasjonistów, Barnabitów, i Oblatów św. JózefaWarszawaArchidiecezjalne Seminarium Misyjne „Redemptoris Mater” w WarszawieKościół rzymskokatolickiks. prałat dr Matteo Campagnaro44 (2024)Seminaria Redemptoris Mater w Warszawie i Łodzi kształcą łącznie 54 kandydatów do kapłaństwa, z czego 10 odbywa formację w Łodzi.Warszawa PragaWyższe Seminarium Duchowne Diecezji Warszawsko-PraskiejKościół rzymskokatolickiks. dr Konrad Biskup 37 (2024)WłocławekWyższe Seminarium Duchowne we WłocławkuKościół rzymskokatolickiks. dr Ireneusz Świątek17 (2024)WrocławMetropolitalne Wyższe Seminarium Duchowne we WrocławiuKościół rzymskokatolickiks. dr Michał Mraczek47 (2024)Seminarium kształci kleryków archidiecezji wrocławskiej, wraz z którymi studiują także klerycy diecezji legnickiej i świdnickiej.
Seminaria zakonne