Gabriele Ferzetti, właśc. Pasquale Ferzetti (ur. 17 marca 1925 w Rzymie, zm. 2 grudnia 2015 tamże) – włoski aktor, który ma na swoim koncie ponad 160 ról filmowych, telewizyjnych i teatralnych. Jego kariera osiągnęła swój szczyt w latach 50. i 60. XX wieku.
Dwukrotny laureat Srebrnej Taśmy za rolę profesora Franco Vagnuzziego w dramacie Mario Soldatiego Prowincjuszka (La provinciale, 1953) i jako prawnik Rosello w dramacie kryminalnym Elio Petriego Każdemu swoje (A ciascuno il suo, 1967).
Kariera Jego pasja sceniczna zaczęła się od występów w przedstawieniach uniwersyteckich. Otworzyło to drogę do stypendium w rzymskiej Akademii Sztuki Dramatycznej (Accademia d’arte drammatica). Wkrótce został wydalony za występy w profesjonalnej trupie teatralnej i dołączył do Teatru Narodowego, a rok później do zespołu Vivi Gioi.
Debiutował na ekranie w melodramacie Ulica pięciu księżyców (Via delle cinque lune, 1942) na podstawie powieści Matilde Serao. W ekranizacji powieści Wiktora Hugo Nędznicy (Les Misérables, 1948) w reż. Riccardo Fredy pojawił się jako Tholomyes, klient Fantiny (Valentina Cortese). Jego pierwszą główną rolą była postać Riccardo Maggese, który roztrwania pieniądza ojca – skromnego rolnika na hazard w melodramacie Lo Zappatore (1950). Dwukrotnie wcielił się w rolę Pucciniego w biograficznych melodramatach muzycznych Carmine Gallonego – Puccini (1953) z Märtą Torén i Wydawnictwo Ricordi (Casa Ricordi, 1954) z Marcello Mastroiannim jako Gaetano Donizetti. Lucio Fulci zaangażował go do roli Casanovy w komedii Przygody Casanovy (Le avventure di Giacomo Casanova, 1955).
Międzynarodowym przełomem była rola niespokojnego playboya w kontrowersyjnym dramacie Michelangelo Antonioniego Przygoda (L’avventura, 1960). Po serii romantycznych występów zyskał we Włoszech reputację eleganckiego, wytwornego i nieco arystokratycznego głównego bohatera. Zagrał Lota w biblijnym eposie Johna Hustona Biblia (1966), barona kolejowego Mortona w spaghetti westernie Sergia Leone Pewnego razu na Dzikim Zachodzie (1968), za którą był nominowany do Srebrnej Taśmy dla najlepszego aktora drugoplanowego, oraz Marca-Ange Draco, szefa Unione Corse, głównego syndykatu przestępczego i ojca Tracy (Diana Rigg) w filmie o Jamesie Bondzie W tajnej służbie Jej Królewskiej Mości (1969). Jako Don Francesco DeMarco w dramacie kryminalnym Giuliano Montaldo Karabin maszynowy McCaina (Gli intoccabili, 1969) został uhonorowany włoskim Złotym Globem.
W latach 70. wystąpił w znacznej liczbie filmów kryminalnych, często w roli inspektora. W dramacie wojennym Liliany Cavani Nocny portier (Il portiere di notte, 1974) zagrał postać psychiatry Hansa. Za rolę ojca Paola (Gabriel Byrne) w melodramacie fantasy Petera Del Monte Julia i Julia (Giulia e Giulia, 1987) był nominowany do David di Donatello dla najlepszego aktora drugoplanowego.
27 lutego 1958 zawarł związek małżeński z Marią Grazią Eminente. 22 kwietnia 1963 doszło do separacji. W 1984 poślubił Claudię Verdini, z którą miał córkę Annę (ur. 24 grudnia 1982).
Zmarł 2 grudnia 2015 w wieku 90 lat.
Filmografia Nędznicy (1948) jako Tholomyes Przygody Casanovy (1955) jako Giacomo Casanova Przyjaciółki (1955) jako Lorenzo Zdarzyło się w Rzymie (1957) jako Alberto Cortini Letnie opowieści (1958) jako Giulio Ferrari Sami zakochani (1959) jako Arturo Hannibal (1959) jako Fabiusz Maksimus Przygoda (1960) jako Sandro Długa w noc 1943 (1960) jako Franco Villani Zbrodnia nie popłaca (1962) jako Angelo Giraldi Cesarska Wenus (1963) jako Freron Trzy pokoje na Manhattanie (1965) jako hrabia Larsi Biblia (1966) jako Lot Każdemu swoje (1967) jako Rosello Pewnego razu na Dzikim Zachodzie (1968) jako Morton W tajnej służbie Jej Królewskiej Mości (1969) jako Marc-Ange Draco, ojciec Tracy Piękny listopad (1969) jako Biagio Spowiedź (1970) jako Kohoutek Jego rozwód, jej rozwód (1973) jako Turi Livicci Hitler – ostatnie 10 dni (1973) jako feldmarszałek Wilhelm Keitel Nocny portier (1974) jako Hans Trąd w pałacu sprawiedliwości (1974) jako Prando Koniec gry (1975) jako dr Lucius Lutz Kwestia czasu (1976) jako Antonio Vicari Siedem czarnych nut (1977) jako Emilio Rospini Krwawa linia (1979) jako marszałek podczas kampanii wyborczej Inchon (1981) jako turecki brygadier Quo Vadis? (1985; serial TV) jako Pizon Julia i Julia (1987) jako ojciec Paolo’a W 80 dni dookoła świata (1989) jako włoski szef policji Otello (1995) jako doża Wenecji Callas i Onassis (2005) jako Livanos Rok 1612 (2007) jako kardynał Jestem miłością (2009) jako Edoardo Recchi Sr.
Przypisy
Bibliografia
Linki zewnętrzne
Kategoria:Ludzie urodzeni w Rzymie Kategoria:Włoscy aktorzy filmowi Kategoria:Włoscy aktorzy teatralni Kategoria:Włoscy aktorzy telewizyjni Kategoria:Urodzeni w 1925 Kategoria:Zmarli w 2015