Leopold Gierek

Leopold Gierek (ur. 15 listopada 1952) – polski działacz opozycji w okresie PRL, równocześnie tajny współpracownik Służby Bezpieczeństwa.

Życiorys Był pracownikiem Zakładów Remontowych Maszyn Budowlanych „ZREMB” w RadomiuArkadiusz Kutkowski …jak my ich nienawidzimy. Represje sądowe po radomskim Czerwcu 1976 r., wyd. IPN, Lublin 2016, s. 212. Uczestniczył w protestach radomskich w czerwcu 1976. 26 czerwca 1976 został w trybie przyspieszonym skazany za czyn z art. 236 ówczesnego kodeksu karnego (znieważenie funkcjonariusza publicznego) na karę 1 roku pozbawienia wolności oraz 1000 zł nawiązki na rzecz PCKArkadiusz Kutkowski …jak my ich nienawidzimy. Represje sądowe po radomskim Czerwcu 1976 r., wyd. IPN, Lublin 2016, s. 100, 106, 212. Wbrew prawu PRL za to samo zachowanie, opisane przez prokuraturę jako obrzucanie kamieniami funkcjonariuszy MO i zakwalifikowane jako czyn z art. 275 ówczesnego kodeksu karnego (udział w zbiegowisku publicznym, którego uczestnicy wspólnymi siłami dopuszczają się gwałtownego zamachu na osobę lub mienie) został ponownie postawiony w stan oskarżenia. Jego proces rozpoczął się 1 września 1976, a 1 października 1976 wymierzono mu karę 2 lat pozbawienia wolności w zawieszeniu na 3 lata, 10 tys. złotych grzywny oraz nałożono obowiązek wykonywania nieodpłatnej dozorowanej pracy w wymiarze 20 godzin. Rozprawę z jego udziałem obserwowali działacze tworzącego się tym czasie Komitetu Obrony Robotników, m.in. Ludwik Dorn, Jan Tomasz Lipski, Antoni MacierewiczArkadiusz Kutkowski …jak my ich nienawidzimy. Represje sądowe po radomskim Czerwcu 1976 r., wyd. IPN, Lublin 2016, s. 219, 225. Był sygnatariuszem skargi represjonowanych na sposób działania władz po wydarzeniach czerwcowych złożonej do Prokuratury Generalnej 1 grudnia 1976Arkadiusz Kutkowski …jak my ich nienawidzimy. Represje sądowe po radomskim Czerwcu 1976 r., wyd. IPN, Lublin 2016, s. 250. Pod koniec listopada 1976 został jednak zwerbowany do współpracy przez Służbę Bezpieczeństwa jako TW „Aster”Arkadiusz Kutkowski …jak my ich nienawidzimy. Represje sądowe po radomskim Czerwcu 1976 r., wyd. IPN, Lublin 2016, s. 233. Wymierzony mu wyrok z 1 października 1976 został uchylony przez sąd II instancji w dniu 22 lutego 1977, a postępowanie w tym zakresie umorzono, z uwagi na stwierdzoną powagę rzeczy osądzonej (istnienie wcześniejszego wyroku, co do tego samego czynu)Arkadiusz Kutkowski …jak my ich nienawidzimy. Represje sądowe po radomskim Czerwcu 1976 r., wyd. IPN, Lublin 2016, s. 293, 294.

Wiosną 1977 uczestniczył w spotkaniach, które z ramienia KOR-u organizował w radomskim środowisku robotniczym Jan LityńskiAndrzej Friszke Czas KOR-u. Jacek Kuroń a geneza Solidarności, wyd. Znak i ISP PAN, Kraków 2011, s. 284. Należał do niewielkiej grupy współpracowników Komitetu Samoobrony Społecznej „KOR” w Radomiu, jednocześnie infiltrując to środowiskoMarek Wierzbicki NSZZ „Solidarność” Region Ziemia Radomska, w: NSZZ „Solidarność” 1980-1989. Tom 5. Polska Środkowo-Wschodnia, wyd. IPN, Warszawa 2010, s. 438, 439. Od drugiego numeru był członkiem redakcji pisma Robotnik, powstałego we wrześniu 1977, stanął także na czele tzw. Radomskiej Komórki Robotnika powstałej 4 listopada 1977, która jednak nie rozwinęła szerszej działalności z uwagi na kontrolę SBAndrzej Friszke Opozycja polityczna w PRL. 1945-1980, wyd. Aneks, Londyn 1994, s. 557, 580Jan Józef Lipski KOR. Komitet Obrony Robotników. Komitet Samoobrony Społecznej, wyd. IPN, Warszawa 2006, s. 329Andrzej Friszke Przystosowanie i opór. Studia z dziejów PRL, wyd. Biblioteka Więzi, Warszawa 2007, s. 288Jan Skórzyński Siła bezsilnych. Historia Komitetu Obrony Robotników, wyd. Świat Książki, Warszawa 2012, s. 289, 290. Należał do sygnatariuszy apelu Wolnych Związków Zawodowych i jak to określono działaczy "niezależnego ruchu robotniczego" z 18 czerwca 1978 wzywającego ludzi pracy w całej Polsce do "aktywnej solidarności" z walką o swobodę zrzeszania się w niezależnych związkach zawodowychAndrzej Friszke Opozycja polityczna w PRL. 1945-1980, wyd. Aneks, Londyn 1994, s. 562Jan Skórzyński Siła bezsilnych. Historia Komitetu Obrony Robotników, wyd. Świat Książki, Warszawa 2012, s. 341Jan Józef Lipski KOR. Komitet Obrony Robotników. Komitet Samoobrony Społecznej, wyd. IPN, Warszawa 2006, s. 578. Równocześnie był jednym z najwyżej ocenianych źródeł informacji radomskiej SB, m.in. pozwolił jej przejąć kontrolę nad dystrybucją prasy KOR-owskiej, uniemożliwił powstanie Wolnych Związków Zawodowych w Radomiu. W okresie do listopada 1979 SB przejęła ok. 8,5 tysiąca różnego rodzaju wydawnictw podziemnych przeznaczonych do kolportażu w tym mieścieAndrzej Friszke Jan Józef Lipski – szkic biografii, w: Jan Józef Lipski KOR. Komitet Obrony Robotników. Komitet Samoobrony Społecznej, wyd. IPN, Warszawa 2006, s. 65. Był za to wynagradzany pieniężnieKryptonim „Gracze”. Służba Bezpieczeństwa wobec Komitetu Obrony Robotników i Komitetu Samoobrony Społecznej „KOR” 1976-1981, wybór, wstęp i opracowanie Łukasz Kamiński i Grzegorz Waligóra, wyd. IPN, Warszawa 2010, s. 291. Od maja 1979 jako TW „Aster” i następnie TW „Boniecki” uczestniczył w operacji SB wymierzonej przeciwko Komitetowi Samoobrony Chłopskiej Ziemi Grójeckiej i ks. Czesławowi Sadłowskiemu, w wyniku której przejęto znaczne ilości wydawanych przez ten komitet wydawnictw podziemnych, a w nocy z 31 stycznia na 1 lutego 1980 skonfiskowano działający w pomieszczeniach parafialnych powielaczMałgorzata Choma-Jusińska, Marcin Krzysztofik Wstęp, w: Początki niezależnego ruchu chłopskiego 1976-1980, wd. IPN, Lublin 2008, s. 34. Za ten ostatni sukces otrzymał specjalną nagrodę w kwocie 5000 ówczesnych złotychPoczątki niezależnego ruchu chłopskiego 1976-1980, wd. IPN, Lublin 2008, s. 358, 359.

W grudniu 1980 został członkiem zarządu Międzyzakładowego Komitetu Założycielskiego NSZZ „Solidarność” Region Ziemia Radomska (istniejącego do czerwca 1981)Marek Wierzbicki NSZZ „Solidarność” Region Ziemia Radomska, w: NSZZ „Solidarność” 1980-1989. Tom 5. Polska Środkowo-Wschodnia, wyd. IPN, Warszawa 2010, s. 442, należał do kręgu bliskich współpracowników przewodniczącego MKZ Andrzeja Sobieraja, zajmował się m.in. finansami MKZ i sprzedażą znaczków związkuJawnie i w podziemiu. Wspomnienia ludzi „Solidarności” regionu radomskiego (1980-1989), wstęp, wybór źródeł i opracowanie Konrad Słowiński, wyd. IPN, Lublin 2010, s. 130 (relacja Bronisława Kawęckiego). Był też członkiem Komisji Rehabilitacyjnej „Czerwiec 76”Marek Wierzbicki NSZZ „Solidarność” Region Ziemia Radomska, w: NSZZ „Solidarność” 1980-1989. Tom 5. Polska Środkowo-Wschodnia, wyd. IPN, Warszawa 2010, s. 457. W czerwcu 1981 został członkiem radomskiego Komitetu Obrony Więzionych za PrzekonaniaMarek Wierzbicki NSZZ „Solidarność” Region Ziemia Radomska, w: NSZZ „Solidarność” 1980-1989. Tom 5. Polska Środkowo-Wschodnia, wyd. IPN, Warszawa 2010, s. 466. Równocześnie składał SB szczegółowe raporty z działalności związku jako TW „Radomiak”Marek Wierzbicki NSZZ „Solidarność” Region Ziemia Radomska, w: NSZZ „Solidarność” 1980-1989. Tom 5. Polska Środkowo-Wschodnia, wyd. IPN, Warszawa 2010, s. 446. Ks. Czesław Sadłowski informował radomskich związkowców o swoich podejrzeniach odnośnie do tej współpracyJawnie i w podziemiu. Wspomnienia ludzi „Solidarności” regionu radomskiego (1980–1989), wstęp, wybór źródeł i opracowanie Konrad Słowiński, wyd. IPN, Lublin 2010, s. 129, 130 (relacja Bronisława Kawęckiego). Leopold Gierek został zatrzymany przez SB w czasie strajku okupacyjnego w budynku Wojewódzkiej Rady Związków Zawodowych w listopadzie 1980Marek Wierzbicki, Regiony „Solidarności” – Radom w: Polskie Miesiące – Sierpień 1980, portal IPN Polskie Miesiące, polskiemiesiace.ipn.gov.pl, co pomogło odsunąć od niego takie wątpliwości.

Po ogłoszeniu stanu wojennego był od 13 do 24 grudnia 1981 internowanyJawnie i w podziemiu. Wspomnienia ludzi „Solidarności” regionu radomskiego (1980-1989), wstęp, wybór źródeł i opracowanie Konrad Słowiński, wyd. IPN, Lublin 2010, s. 268, 269 (relacja Zdzisława Podkowińskiego). W 1982 planowano wykorzystanie go jako świadka oskarżenia w procesie przeciwko członkom Komitetu Samoobrony Społecznej „KOR”, Jackowi Kuroniowi, Adamowi Michnikowi, Henrykowi Wujcowi i Zbigniewowi Romaszewskiemu. Był przesłuchiwany w śledztwie, natomiast do przesłuchań na rozprawie nie doszło wobec ogłoszonej amnestiiAndrzej Friszke Sprawa jedenastu. Uwięzienie przywódców NSZZ „Solidarność” i KSS „KOR” 1981-1984, wyd. Znak Horyzont, ISP PAN i Europejskie Centrum Solidarności, Kraków 2017, według indeksu.

Jako tajny współpracownik był zarejestrowany pod pseudonimami „Aster”, „Boniecki”, „Jabłońska” i „Radomiak” do 1986Marek Wierzbicki NSZZ „Solidarność” Region Ziemia Radomska, w: NSZZ „Solidarność” 1980-1989. Tom 5. Polska Środkowo-Wschodnia, wyd. IPN, Warszawa 2010, s. 439.

Nie ustosunkował się wprost do zarzutów o współpracę z SB, oświadczając, że nikomu nie szkodził i zachowywał się przyzwoicie.

Po 1989 prowadził w Radomiu firmę porządkowąPiotr Kutkowski Leopold Gierek – portret agenta.

Przypisy

Kategoria:Członkowie i współpracownicy Komitetu Samoobrony Społecznej „KOR” Kategoria:Członkowie władz regionalnych Niezależnego Samorządnego Związku Zawodowego „Solidarność” (1980–1989) Kategoria:Internowani w Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej 1981–1982 Kategoria:Ludzie związani z Radomiem Kategoria:Polscy robotnicy Kategoria:Tajni współpracownicy Służby Bezpieczeństwa PRL Kategoria:Uczestnicy wydarzeń Czerwca 1976 Kategoria:Urodzeni w 1952