Wilhelm Fryś (ur. 27 maja 1869 w Andrychowie, zm. 18 grudnia 1923 w Warszawie) – pułkownik korpusu kontrolerów Wojska Polskiego.
Życiorys Urodził się 27 maja 1869 w Andrychowie, w ówczesnym powiecie wadowickim Królestwa Galicji i Lodomerii, w rodzinie Piotra (1833–1901), z zawodu kuśnierza, potem piekarza i Agnieszki z Gieruszczaków. Miał czterech braci, wśród nich: Franciszka (1865–1942), piekarza i Rudolfa Fryszowskiego (1889–1953), majora Wojska Polskiego, artystę malarza i cztery siostry.
W 1890 zakończył naukę i zdał maturę w c. k. Gimnazjum w Wadowicach. W latach 1890–1891 jako jednoroczny ochotnik odbył obowiązkową służbę wojskową w Galicyjskim Pułku Piechoty Nr 56 w Krakowie. Po zakończeniu służby wojskowej przez pięć semestrów studiował na Wydziale Prawa Uniwersytetu Jagiellońskiego. W międzyczasie został mianowany na stopień podporucznika ze starszeństwem z 1 stycznia 1892 w korpusie oficerów rezerwy piechoty i przydzielony w rezerwie do Galicyjskiego Pułku Piechoty Nr 55 we Lwowie.
W maju 1894 przerwał studia i rozpoczął zawodową służbę wojskową w cesarsko-królewskiej Obronie Krajowej. Został przemianowany na oficera zawodowego w stopniu podporucznika ze starszeństwem z 1 listopada 1894 i wcielony do 16 Pułku Piechoty Obrony Krajowej w Krakowie. Na stopień porucznika został awansowany ze starszeństwem z 1 maja 1897, a na stopień kapitana 2. klasy ze starszeństwem z 1 listopada 1906. W 1912 został przeniesiony do 20 Pułku Piechoty Obrony Krajowej w Stanisławowie. W szeregach tego pułku (w 1917 przemianowanym na Pułk Strzelców Nr 20) walczył na froncie rosyjskim I wojny światowej. W październiku 1914 jako dowódca batalionu został ciężko ranny. Na stopień majora został awansowany ze starszeństwem z 1 maja 1915, a na stopień podpułkownika ze starszeństwem z 1 sierpnia 1917.
1 listopada 1918 został przyjęty do Wojska Polskiego i przydzielony do Komendy Pułku Piechoty Ziemi Bocheńskiej Nr 15Dz. Rozk. Wojsk. Nr 18 z 18 lutego 1919, poz. 598.. Od 1 stycznia do 31 maja 1919 był organizatorem i pierwszym dowódcą 15 Pułku PiechotyDz. Rozk. Wojsk. Nr 41 z 12 kwietnia 1919, poz. 1297.. W czerwcu 1919 pełniąc funkcję prezesa Komisji do odbioru majątku po Krajowej Komisji Opieki nad Inwalidami przejął majątek pod zarząd wojskowy. 3 lipca 1919 został przydzielony do Sekcji Ekonomiczno-Kontrolnej Dowództwa Okręgu Generalnego „Kraków” i mianowany dowódcą Zakładu Umundurowania WP w Krakowie. 11 czerwca 1920 został zatwierdzony z dniem 1 kwietnia 1920 w stopniu podpułkownika, w piechocie, w „grupie byłej armii austriacko-węgierskiej”. 15 listopada 1920 został przydzielony do Sekcji Kontroli Faktycznej Oddziału IV Sztabu Ministerstwa Spraw Wojskowych w Warszawie, w charakterze kontrolera wojskowego. 1 czerwca 1921 pełnił służbę w Oddziale IV Sztabu Ministerstwa Spraw Wojskowych, a jego oddziałem macierzystym był wówczas 10 Pułk Piechoty w Łowiczu.
3 maja 1922 został zweryfikowany w stopniu pułkownika ze starszeństwem z dniem 1 czerwca 1919 i 6. lokatą w korpusie oficerów kontrolerów. Wówczas jego oddziałem macierzystym była Wojskowa Kontrola Generalna. Następnie pełnił służbę na stanowisku szefa Grupy VI Korpusu Kontrolerów do spraw umundurowania i zakwaterowania. „Pomimo tego, że był inwalidą wojennym energię życiową zachował do ostatniej chwili życia. Na zajmowanych stanowiskach przez niezmordowaną pracę oraz fachową wiedzę położył duże zasługi w dziedzinie ulepszenia gospodarki i administracji wojskowej”Polska Zbrojna Nr 348 z 21 grudnia 1923, s. 5..
Zmarł 18 grudnia 1923 w Szpitalu Ujazdowskim w Warszawie. W piątek 21 grudnia 1923, w Głównej Kaplicy Szpitala Ujazdowskiego przy ulicy Pięknej, odbyło się nabożeństwo żałobne po czym zwłoki zostały przetransportowane na Dworzec GłównyPolska Zbrojna Nr 347 z 20 grudnia 1923, s. 4, nekrolog śp. płk. KK Wilhelma Frysia.. Został pochowany w Andrychowie.
Wilhelm Fryś w 1901 ożenił się z Zofią Kloss. Małżeństwo było bezdzietne.
Ordery i odznaczenia W czasie służby w cesarsko-królewskiej Obronie Krajowej otrzymał: Krzyż Zasługi Wojskowej 3 klasy z dekoracją wojenną i mieczami (1916), Brązowy Medal Zasługi Wojskowej na czerwonej wstążce, Brązowy Medal Jubileuszowy Pamiątkowy dla Sił Zbrojnych i Żandarmerii, Krzyż Jubileuszowy Wojskowy, Krzyż Pamiątkowy Mobilizacji 1912–1913.
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Dowódcy 15 Pułku Piechoty „Wilków” Kategoria:Ludzie urodzeni w Andrychowie Kategoria:Polacy – oficerowie cesarsko-królewskiej Obrony Krajowej Kategoria:Polacy odznaczeni Krzyżem Jubileuszowym Wojskowym Kategoria:Polacy odznaczeni Krzyżem Zasługi Wojskowej Kategoria:Polacy odznaczeni Medalem Jubileuszowym Pamiątkowym dla Sił Zbrojnych i Żandarmerii Kategoria:Polacy odznaczeni Medalem Zasługi Wojskowej Signum Laudis Kategoria:Pułkownicy korpusu kontrolerów II Rzeczypospolitej Kategoria:Urodzeni w 1869 Kategoria:Zmarli w 1923