Władysław Kontrowicz (ur. 22 czerwca 1878 w Stęszewie, zm. 11 stycznia 1975 w Śremie) – polski kupiec i bankowiec, radca miejski, dyrektor hotelu Bazar w Poznaniu.
Początki kupieckie Kontrowicz urodził się w podpoznańskim Stęszewie. Jego ojciec Wincenty był bednarzem, a matka Karolina, z domu Kwaśniewska zajmowała się gospodarstwem. Miał trójkę rodzeństwa: dwie siostry i brata. W 1892 r. po ukończeniu szkoły elementarnej rozpoczął pierwszą pracę zarobkową w stęszewskim magistracie. W 1895 roku przeniósł się do Poznania, gdzie w latach 1895–1900 pobierał naukę zawodu kupieckiego w firmie Jachimowicz i Szczawiński, która handlowała nasionami. Od 1 lipca 1900 r. przez kolejne 10 lat pracował u Jana Nepomucena Kierskiego.
W tym czasie rozpoczął działalność społeczną w Towarzystwie Młodzieży Kupieckiej. W 1907 r. współtworzył Zjednoczenie Młodzieży Kupieckiej, pierwszą polską organizację o charakterze związku zawodowego, gdzie działał przez następne 5 lat. W tym samym czasie w latach 1908–1912 uczęszczał na wykłady z prawa i ekonomii do Akademii Królewskiej w Poznaniu.
Około 1905 roku związał się powstałym rok wcześniej klubem wioślarskim, KW 04, pierwszym polskim klubem sportowym na terenie Poznania, w którym pełnił funkcję sekretarza. 28 marca 1919 r. wybrany został na prezesa zarządu klubu. W tym samym roku przyczynił się do powołania Polskiego Związku Towarzystw Wioślarskich.
1910–1939 W lipcu 1910 r. został członkiem zarządu i dyrektorem administracyjno-technicznych hotelu Bazar i funkcję tę pełnił przez kolejne 12 lat, do czerwca 1922 roku. Tutaj był świadkiem wybuchu powstania wielkopolskiego i I wojny światowej. O wydarzeniach w dniach 27 i 28 grudnia 1918 roku pisze:
W 1920 r. oddelegowany został z zarządu Banku Przemysłowców, z którym związany był od 1917 (lub 1918) roku, do pracy w spółce akcyjnej Hartwig Kantorowicz, gdzie objął stanowisko dyrektora. Funkcję tę sprawował do 31 grudnia 1931 roku. Kontrowicz postrzegany był w Poznaniu jako osobistość o charakterze czystym, wybitnie nadającym się do zarządzania przedsiębiorstwem, zwłaszcza od strony finansowej. Już w 1919 r. pierwsza polska Rada Miejska Poznania wybrała go niepłatnym członkiem Magistratu, radcą miejskim. Do jego obowiązków należał nadzór nad Miejską Kasą Oszczędności (od 1923 r. Banku miasta Poznania, a od 1931 r. Komunalnej Kasy Oszczędności miasta Poznania). Dnia 1 stycznia 1932 r. został jej dyrektorem. 10 listopada 1938 r. za osiągnięcia na tym stanowisku odznaczony został Złotym Krzyżem Zasługi i desygnowany na wiceprezesa Związku Komunalnych Kas Oszczędności województw pomorskiego i poznańskiego.
W grudniu 1926 roku był jednym z założycieli Korporacji Akademickiej Gedanii Posnaniensis, organizacji skupiającej studentów Wyższej Szkoły Handlowej w Poznaniu (obecnie Uniwersytet Ekonomiczny), której celem było kultywowanie w społeczeństwie idei powrotu Gdańska do Polski, a w szczególności “zdobycie Gdańska dla polskiego handlu”.
II wojna światowa Początek II wojny światowej zastał Kontrowicza w Poznaniu. W listopadzie 1939 r. wyrzucony został ze swojej willi przy ul. Spornej 11 i zamieszkał u znajomych. Stamtąd trafił do przesiedleńczego obozu przy ul. Głównej i 6 lub 7 marca 1940 r. wywieziony został do Generalnej Guberni na teren województwa kieleckiego. Już miesiąc później, 2 kwietnia rozpoczął pracę skarbnika w oddziale Banku Emisyjnego w Siedlcach, gdzie pracował do 10 lipca 1943 roku. Przeniesiony do oddziału w Sandomierzu, gdzie pracował do jego likwidacji w lipcu 1944 roku.
Okres powojenny Po wojnie próbował zostać rolnikiem. W maju 1945 r. osiadł na gospodarstwie rolnym w Śremie pod Poznaniem, które kupił jeszcze w 1938 roku. Po trzech latach, w 1948 r. sprzedał gospodarstwo zostawiając sobie willę, gdzie mieszkał do końca życia. W latach 1950–1951 brał udział w przygotowywaniu siedziby dla przyszłego oddziału Narodowego Banku Polskiego w Śremie. Mając wówczas 73 lata nie mógł już pracować, tak jak zwykle, po 10 godzin dziennie odczuwając po prostu zmęczenie; we wspomnieniach pisze, że myśl, że jestem jednostką bezpożyteczną była dla mnie głęboko odczuwalną. Władysław Kontrowicz zmarł 11 stycznia 1975 r. w Śremie w wieku 97 lat. Pochowany został w rodzinnym grobowcu Kontrowiczów w Stęszewie.
Życie prywatne W 1927 roku ożenił się z Marią Chocieszyńską, córką Franciszka Chocieszyńskiego, księgarza, właściciela drukarni i wydawcy dziennika Wielkopolanin. Żona zmarła w 1941 r. w Warszawie. Nie mieli dzieci.
Uwagi
Przypisy
Kategoria:Ludzie urodzeni w Stęszewie Kategoria:Ludzie związani z Narodowym Bankiem Polskim Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi (II Rzeczpospolita) Kategoria:Polacy wysiedleni z Wielkopolski 1939–1941 Kategoria:Polscy działacze społeczni Kategoria:Polscy działacze sportowi Kategoria:Polscy kupcy Kategoria:Radni Poznania (II Rzeczpospolita) Kategoria:Urodzeni w 1878 Kategoria:Urzędnicy Banku Emisyjnego w Polsce Kategoria:Wioślarstwo w Polsce Kategoria:Zmarli w 1975