Roman Witorzeniec vel Roman Pawelczyk ps. „Witorzeniec” (ur. 10 września 1891 w Warszawie, zm. 5 lutego 1962 w Londynie) – pułkownik piechoty Wojska Polskiego, działacz niepodległościowy, kawaler Orderu Virtuti Militari, mianowany pośmiertnie generałem brygady.

Przebieg służby wojskowej Syn Michała i Eleonory z domu Majewskiej. Przez dwa lata należał do Polskich Drużyn Strzeleckich w Krakowie. W czasie I wojny światowej walczył w Legionach Polskich. Był oficerem 2 pułku piechoty. 29 września 1914 roku awansował na chorążego, 27 stycznia 1915 roku – podporucznika, 26 maja 1915 roku – porucznika i 1 listopada 1916 roku na kapitanaLista starszeństwa oficerów Legionów Polskich w dniu oddania Legionów Polskich Wojsku Polskiemu (12 kwietnia 1917), Warszawa 1917, s. 5..

W lutym 1919 roku został dowódcą batalionu strzelców Nr 7 w Częstochowie. 17 maja 1919 roku przeformował batalion w Bytomski Pułk Strzelców i wydał pierwszy rozkaz dzienny, jako dowódca pułku. 10 marca 1920 roku dowodzony przez niego oddział został przemianowany na 167 Bytomski pułk piechotyMarian Głut, Zarys historii wojennej 75-go Pułku Piechoty, Warszawa 1929 rok, s. 6, 9.. 15 listopada 1919 roku, jako oficer Wojsk Wielkopolskich został formalnie przyjęty do Wojska Polskiego z byłych Legionów Polskich z zatwierdzeniem stopnia majora nadanego przez Komisariat Naczelnej Rady Ludowej w PoznaniuDziennik Rozkazów Wojskowych Nr 97 z 27 grudnia 1919 roku, poz. 4059..

21 czerwca 1920 roku objął dowództwo 51 pułku piechoty Strzelców Kresowych na czele którego walczył z bolszewikami. Od grudnia 1921 roku stacjonował ze swoją jednostką w BrzeżanachLeopold Weber, Zarys historii wojennej 51-go Pułku Piechoty Strzelców Kresowych, Warszawa 1928 rok, s. 20, 21, 35. W Dzienniku Personalnym Ministerstwa Spraw Wojskowych Nr 27 z 21 lipca 1920 roku, poz. 673, ogłoszono mianowanie „ppłk art. Witorzeniec Roman - Dowódcą 53 pułku piechoty” na podstawie dekretu L. 2186 Naczelnego Wodza z dnia 8 lipca 1920 roku.Spis oficerów służących czynnie w dniu 1.6.1921 r. Dodatek do Dziennika Personalnego Ministerstwa Spraw Wojskowych Nr 37 z 24 września 1921 roku, s. 162, 948.. Pułkiem dowodził do 13 marca 1922 roku.

20 sierpnia 1921 roku w Dzienniku Personalnym Ministerstwa Spraw Wojskowych ogłoszono zmianę jego nazwiska rodowego „Pawelczyk” na nazwisko „Witorzeniec”, pod którym występował w czasie służby Legionach PolskichDziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych Nr 33 z 20 sierpnia 1921 roku, poz. 1736..

W 1923 roku pozostawał oficerem rezerwowym 51 pułku piechoty zatrzymanym w służbie czynnejRocznik Oficerski 1923, Ministerstwo Spraw Wojskowych, Oddział V Sztabu Generalnego Wojska Polskiego, Warszawa 1924, s. 270, 467.. 24 maja 1924 roku otrzymał przeniesienie do 43 pułku Strzelców Kresowych w Dubnie na stanowisko zastępcy dowódcy pułkuDziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych Nr 51 z 24 maja 1924 roku, s. 293.Rocznik Oficerski 1924, Ministerstwo Spraw Wojskowych, Oddział V Sztabu Generalnego Wojska Polskiego, Warszawa 1924, s. 232, 342.. Z dniem 1 lipca 1924 roku został przemianowany na oficera zawodowego w stopniu podpułkownika ze starszeństwem z dniem 1 czerwca 1919 roku i 108,5. lokatą w korpusie oficerów piechotyDziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych Nr 85 z 27 sierpnia 1924 roku, s. 482.. 18 stycznia 1925 roku został wyznaczony na stanowisko dowódcy 44 pułku Strzelców Kresowych w RównemDziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych Nr 6 z 18 stycznia 1925 roku, s. 26..

16 marca 1927 roku awansował na pułkownika ze starszeństwem z dniem 1 stycznia 1927 roku i 6. lokatą w korpusie oficerów piechotyRocznik Oficerski 1928, Ministerstwo Spraw Wojskowych, Warszawa 1928, s. 60, 161.. 23 października 1931 roku został wyznaczony na stanowisko dowódcy piechoty dywizyjnej 17 Wielkopolskiej Dywizji Piechoty w GnieźnieDziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych Nr 7 z 23 października 1931 roku, s. 324.Rocznik Oficerski 1932, Biuro Personalne Ministerstwa Spraw Wojskowych, Warszawa 1932, s. 16, 489.. W międzyczasie, od 10 listopada 1932 roku do 10 sierpnia 1933 roku, był słuchaczem VII Kursu Centrum Wyższych Studiów Wojskowych w Warszawie. W listopadzie 1935 roku został pomocnikiem dowódcy Okręgu Korpusu Nr V w Krakowie. Służbę na tym stanowisku pełnił do września 1939 rokuRyszard Rybka, Kamil Stepan, Rocznik Oficerski 1939. Stan na dzień 23 marca 1939, Biblioteka Centrum Dokumentacji Czynu Niepodległościowego tom 29, Fundacja CDCN, Kraków 2006, , s. 7, 518..

Został osadnikiem wojskowym w kolonii Orle Gniazdo (osada Mołotków, gmina Białozórka).

W czasie kampanii wrześniowej w dalszym ciągu pomagał generałowi brygady Aleksandrowi Narbutt-Łuczyńskiemu, dowódcy Okręgu Korpusu Nr V i jednocześnie dowódcy etapów Armii „Kraków”Aleksander Narbutt-Łuczyński, Mój udział w kampanii wrześniowej w: Wrzesień 1939 w relacjach i wspomnieniach, wybór i oprac. Mieczysław Cieplewicz, Eugeniusz Kozłowski, Wydawnictwo MON, Warszawa 1989, , s. 599, 601, 602..

Na emigracji był członkiem II Rady Rzeczypospolitej Polskiej i szefem Biura Generalnego Inspektora Sił Zbrojnych, a także sędzią polskiego Sądu Obywatelskiego w LondynieK. Siemaszko, Sąd Obywatelski w Londynie. Organizacja i orzecznictwo, Poznań 2013, s. 50. Zmarł 5 lutego 1962 roku w Londynie. Pochowany na cmentarzu Gunnersbury.

Prezydent RP August Zaleski mianował go pośmiertnie generałem brygady ze starszeństwem z 19 marca 1962 roku w korpusie generałów.

Ordery i odznaczenia Krzyż Srebrny Orderu Wojskowego Virtuti Militari nr 142 (19 lutego 1922) Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski (3 maja 1958)Dziennik Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej Nr 4, Londyn 23 maja 1958 roku, s. 23. „za pracę na stanowisku Szef Biura Generalnego Inspektora Polskich Sił Zbrojnych wśród Polonii w Brazylii” Krzyż Niepodległości (12 maja 1931) „za pracę w dziele odzyskania niepodległości”. Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Walecznych (trzykrotnie, po raz 2 i 3 w 1921)Rozkaz Ministra Spraw Wojskowych L. 2142 z 1921 r. (Dziennik Personalny z 1922 r. Nr 1, s. 81) Złoty Krzyż Zasługi (19 marca 1931) „za zasługi na polu organizacji i wyszkolenia wojska”. Medal Pamiątkowy za Wojnę 1918–1921 Medal Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości

Przypisy

Bibliografia

Kategoria:Członkowie II Rady Rzeczypospolitej Polskiej Kategoria:Członkowie Polskich Drużyn Strzeleckich Kategoria:Generałowie brygady mianowani przez władze RP na uchodźstwie po 1947 Kategoria:Londyńska Polonia Kategoria:Ludzie urodzeni w Warszawie Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski (władze RP na uchodźstwie) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Niepodległości Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski (II Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Srebrnym Orderu Virtuti Militari (II Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Walecznych (trzykrotnie) Kategoria:Odznaczeni Medalem Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości Kategoria:Odznaczeni Medalem Pamiątkowym za Wojnę 1918–1921 Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi (II Rzeczpospolita) Kategoria:Dowódcy 75 Pułku Piechoty (II RP) Kategoria:Oficerowie piechoty Legionów Polskich 1914–1918 Kategoria:Osadnicy wojskowi II Rzeczypospolitej Kategoria:Pochowani na Cmentarzu Gunnersbury w Londynie Kategoria:Pułkownicy piechoty II Rzeczypospolitej Kategoria:Uczestnicy kampanii wrześniowej (strona polska) Kategoria:Uczestnicy wojny polsko-bolszewickiej (strona polska) Kategoria:Urodzeni w 1891 Kategoria:Wojskowi związani z Gnieznem Kategoria:Wojskowi związani z Warszawą Kategoria:Zmarli w 1962 Kategoria:Żołnierze II Brygady Legionów Polskich Kategoria:Żołnierze Wojska Polskiego na emigracji w Wielkiej Brytanii po II wojnie światowej Kategoria:Dowódcy 51 Pułku Piechoty Strzelców Kresowych Kategoria:Dowódcy 44 Pułku Strzelców Legii Amerykańskiej Kategoria:Zastępcy dowódcy 43 Pułku Strzelców Legionu Bajończyków Kategoria:Oficerowie 2 Pułku Piechoty Legionów Kategoria:Dowódcy piechoty dywizyjnej 17 Wielkopolskiej Dywizji Piechoty Kategoria:Absolwenci I Liceum Ogólnokształcącego im. Mikołaja Kopernika w Łodzi