Ulice Krakowa – drogi krajowe, wojewódzkie, powiatowe, gminne i wewnętrzne, a także place na terenie Krakowa.
Sieć dróg krajowych w 2013 roku mierzyła 38,8 km, wojewódzkich – 25,2 km, a dróg powiatowych – 251,48 km. Długość dróg gminnych wynosiła 785,2 km, a dróg wewnętrznych – 281,9 km. Historia Wiek Nowe ulice Liczba ulicogółem XIV 42 42 XV 23 65 XVI 27 92 XVII 4 96 XVIII 24 120 XIX 220 340 1926 r. 117 457 Nieregularność przebiegu współczesnej sieci ulic Starego Miasta jest pokłosiem przebiegu średniowiecznych szlaków handlowych. Najstarsze ich skrzyżowanie znajdowało się początkowo na podgrodziu (Okole), w okolicy dzisiejszego placu św. Marii Magdaleny, później przesunęło się na północ – na plac między kościołami Wszystkich Świętych i Dominikanów, a następnie przed kościół św. Wojciecha.
Najstarszą i najważniejszą średniowieczną drogą w Krakowie była – istniejąca przynajmniej od IX wieku – tzw. Wysoka Droga. Prowadziła ona z Rusi na Morawy. Wysoka Droga biegła szlakiem obecnych (2014) ul. Kopernika i ul. Mikołajskiej do Małego Rynku, dalej przez ul. Stolarską, plac św. Marii Magdaleny (wówczas był to rynek Okołu) aż do przeprawy na Wiśle pod Wawelem.
W XI wieku główną arterią, która prowadziła również przez podgrodzia, był biegnący z Węgier do Rynku szlak solny; tam rozdzielał się on na dwie drogi: jedna wiodła przez obecną ul. Sławkowską, ul. Długą, ul. Śląską, ul. Łokietka przez Olkusz na Śląsk, druga – przez Prądnik Czerwony i Miechów do Wielkopolski.
W wyniku lokacji Krakowa głównym placem miasta stał się Rynek Główny, stanowiący centrum regularnego układu urbanistycznego charakteryzującego się szachownicowym układem ulic. Układ wówczas ustalony utrzymał się do czasów obecnych (2014). Nazwy nadawano jedynie ulicom prowadzącym do Rynku, pozostałe często nie miały nazwy, lub nosiły nazwy jak Psia czy Kącik.
W XVII wieku zanotowano niższy przyrost liczby ulic, co związane było z utratą gospodarczego znaczenia Krakowa. W kolejnych wiekach miasto zmniejszało swój obszar (było to powodowane licznymi pożarami, najazdami wojsk, powodziami i epidemiami). Po I rozbiorze Polski Austriacy założyli na prawym, południowym brzegu Wisły konkurencyjne (w zamierzeniu) dla Krakowa Podgórze, którego ulice (ul. Kalwaryjska i ul. Limanowskiego) odwzorowywały bieg szlaku solnego.
Osiem lat po pożarze Krakowa, w 1858 roku, nastąpiła reorganizacja podziału administracyjnego miasta i zmieniono nazwy wielu ulic. Wtedy również ustalono porządkową numerację domów.
W 1996 roku było ok. 2000 ulic.
W 2014 roku w delegaturze Krowodrza było 694 ulic, w Nowej Hucie – 535, Podgórzu – 1191, a w Śródmieściu – 483.
W 2017 roku w związku z tzw. ustawą dekomunizacyjną zmieniono nazwy sześciu krakowskich ulic.
Aleje w Krakowie Poniżej znajduje się lista alei w Krakowie: thumb|Aleja Pokoju Nazwa Dzielnica 29 Listopada Stare Miasto, Prądnik Czerwony, Prądnik Biały3 Maja Krowodrza, ZwierzyniecWładysława Andersa Grzegórzki, Bieńczyce, Nowa HutaWładysława Beliny-Prażmowskiego Grzegórzki Tadeusza Bora-Komorowskiego Prądnik Czerwony, Czyżyny, Grzegórzki Ignacego Daszyńskiego Grzegórzki Dembowskiego Podgórze Do Kopca Zwierzyniec Dygasińskiego Prokocim-Bieżanów Ferdinanda Focha Zwierzyniec Artura Grottgera Krowodrza Jana Olbrachta Grębałów Jana Pawła II Prądnik Czerwony, Czyżyny, Bieńczyce, Nowa Huta Kasy Oszczędności Miasta Krakowa Zwierzyniec Kasztanowa Zwierzyniec Kijowska Krowodrza Konarowa Zwierzyniec Zygmunta Krasińskiego Stare Miasto, Zwierzyniec Mieczysława Małeckiego Zwierzyniec Adama Mickiewicza Stare Miasto, Krowodrza Modrzewiowa Zwierzyniec Panieńskich skał Zwierzyniec Pod Kopcem Podgórze Pokoju Czyżyny, Grzegórzki Powstania Warszawskiego Grzegórzki Powstańców Śląskich Podgórze, Elvisa Presleya Dębniki Przyjaźni Nowa Huta Pustelnika Zwierzyniec Róż Nowa Huta Jana Skrzyneckiego Podgórze Juliusza Słowackiego Stare Miasto, Krowodrza Solidarności Grębałów, Nowa Huta Sosnowa Zwierzyniec Jerzego Waszyngtona Zwierzyniec Wędrowników Zwierzyniec Żubrowa Zwierzyniec
Place w Krakowie Poniżej znajduje się lista placów w Krakowie w porządku alfabetycznym: Zdjęcie Nazwa Dzielnica Zdjęcie Nazwa Dzielnica Plac Bawół Stare Miasto Plac Bernardyński Stare Miasto Bieńczycki Plac Targowy Bieńczyce Plac Błonie-Beszcz Czyżyny 150px Plac Bohaterów Getta Podgórze Plac Braci Dudzińskich Podgórze 150px Plac Centralny im. Ronalda Reagana Nowa Huta 150px Plac Dominikański Stare Miasto 150px Plac Inwalidów Krowodrza Plac św. Maksymiliana Marii Kolbego Mistrzejowice 150px Plac Jana Nowaka-Jeziorańskiego Stare Miasto Plac Kossaka Stare Miasto Plac ks. Mieczysława Kuznowicza Stare Miasto Plac Lasoty Podgórze Plac Łagiewnicki Łagiewniki 150px Plac Mariacki Stare Miasto 150px Plac Jana Matejki Stare Miasto 150px Plac na Groblach Stare Miasto 150px Plac Na Stawach w Krakowie Zwierzyniec 150px Plac Niepodległości Podgórze Plac Nowowiejski Krowodrza 150px Plac Nowy Stare Miasto Nowy Kleparz Stare Miasto Plac Przystanek Podgórze Plac Edwarda Raczyńskiego Grzegórzki Plac Emila Serkowskiego Podgórze Plac Władysława Sikorskiego Stare Miasto 150px Plac Szczepański Stare Miasto 150px Plac św. Ducha Stare Miasto 150px Plac św. Marii Magdaleny Stare Miasto Plac Marii Turzymy Nowa Huta Plac Bogdana Włosika Bieńczyce 150px Plac Wolnica Stare Miasto 150px Plac Wszystkich Świętych Stare Miasto
Uwagi
Przypisy
Bibliografia
Linki zewnętrzne Stanisław Tomkowicz: Ulice i place Krakowa w ciągu dziejów : ich nazwy i zmiany postaci (1926) w bibliotece Polona
Kraków