thumb thumb|Rozmieszczenie 38 batalionu celnego thumb 38 Batalion Celny – jednostka organizacyjna formacji granicznych II Rzeczypospolitej.
Formowanie i zmiany organizacyjne Na podstawie rozkazu Ministra Spraw Wojskowych L.11069/Mob. z dnia 13 sierpnia 1921 w miejsce batalionów etapowych i wartowniczych utworzone zostały bataliony celne. 38 batalion celny powstał od podstaw (nowo formowany) w granicach DOG Lwów. Etat batalionu wynosił 14 oficerów i 600 szeregowych. Podlegał Ministerstwu Spraw Wewnętrznych. Zadanie sformowania batalionu otrzymała 12. i 5 Dywizja Piechoty. 12 DP wyznaczyła ze swojego składu 300 szeregowych, a 5 DP po 150 z 38. i 39 pułk piechoty Strzelców Lwowskich. Batalion formowano w Tarnopolu.
Mimo że batalion był w całym tego słowa znaczeniu oddziałem wojskowym, nie wchodził on w skład pokojowego etatu armii. Uniemożliwiało to uzupełnianie z normalnego poboru rekruta. Ministerstwo Spraw Wojskowych zarówno przy ich formowaniu, jak i uzupełnianiu przydzielało mu często żołnierzy podlegających zwolnieniu, oficerów rezerwy oraz szeregowców i oficerów zakwalifikowanych przez dowództwa okręgów generalnych jako nienadających się do dalszej służby wojskowej.
29 października 1921 wojewoda tarnopolski wydał zarządzenie w którym granicę państwową na terenie województwa tarnopolskiego podzielił na cztery odcinki. IV odcinek – granica powiatu skałackiego i zbarskiego obsadził 38 batalion celny z Bogdanówki.
W listopadzie 1921 Ministerstwo Spraw Wewnętrznych postanowiło powołać brygady celne. 38 batalion celny znalazł się w strukturze 5 Brygady Celnej.
Wykonując postanowienia uchwały Rady Ministrów z 23 maja 1922, Minister Spraw Wewnętrznych rozkazem z 9 listopada 1922 zmienił nazwę „Baony Celne” na „Straż Graniczna”. Wprowadził jednocześnie w formacji nową organizację wewnętrzną. 38 batalion celny przemianowany został na 38 batalion Straży Granicznej.
Służba celna Odcinek batalionowy podzielony był na cztery pododcinki, które obsadzały kompanie wystawiające posterunki i patrole. Posterunki wystawiano wzdłuż linii granicznej w taki sposób, by mogły się nawzajem widzieć w dzień. W tym zakresie batalion współpracował z posterunkami i patrolami Policji Państwowej. Współpraca polegała na tym, że te pierwsze wystawiały wzdłuż linii granicznej stale posterunki i patrole, natomiast policja tworzyła je w głębi strefy, poza linią graniczną. W zakresie ochrony granicy batalion podlegał staroście.
W kwietniu 1922 bataliony celne będące na terenie DOG Lwów otrzymały zadanie chronić w rejonie swojej odpowiedzialności wiadukty, mosty kolejowe i dworce. Zadanie taki otrzymał także 38 batalion celny w Kamionce.
Sąsiednie bataliony 23 batalion celny ⇔ 25 batalion celny – XII 1921WIG – mapa operacyjna Polski 1:300 000
Kadra batalionu Dowódcy batalionu stopieńimię i nazwiskookres pełnienia służbykolejne stanowiskopłk Jan WerstakowskiVII – X 1922emeryt
Struktura organizacyjna Ordre de Bataille 38 batalionu celnego w Bogdanówce w październiku 1922kompania1. Podwołoczyska2. Rożyska3. Toki4. Kałaharówkadowódcykpt. Piotr Błyskałpor. Władysław Kadurokpt. Zygmunt Składzieńpor. Adolf Pasterczyk
Przypisy
Bibliografia
(sygn.110/350 i 110/351)
Kategoria:Bataliony celne Kategoria:Polskie jednostki graniczne rozwiązane w 1922 Kategoria:Polskie jednostki graniczne utworzone w 1921 Kategoria:Podwołoczyska (hromada) Kategoria:Bataliony celne rozmieszczone na granicy polsko-radzieckiej