Ksawery Maszadro (ur. 5 lutego 1886 w Ratoszynie, zm. 14 kwietnia 1959 w Londynie) – doktor medycyny, pułkownik lekarz Wojska Polskiego, działacz niepodległościowy, kawaler Orderu Virtuti Militari.
thumb|Por. dr Ksawery Maszadro w szeregach legionów (ok. 1914-1917 Życiorys Urodził się 6 lutego 1886 roku w Ratoszynie. Był synem Bronisława i Ksawery z domu Gierałtowskiej. Uczęszczał do gimnazjum w Lublinie, a następnie uczył się w 7-klasowym gimnazjum klasycznym w Tule, gdzie w 1904 ukończył VIII klasę (według innej wersji został wydalony z tej szkoły). Egzamin dojrzałości zdawał w Gimnazjum św. Jacka w Krakowie: 25 września 1907 bez powodzenia, 28 stycznia 1908 skutecznie. Studiował medycynę na Wydziale Lekarskim Uniwersytetu Jagiellońskiego: jako student nadzwyczajny w I semestrze roku akademickiego 1906/1907 i w I semestrze roku 1907/1908, a potem jako student zwyczajny w latach 1908-1913. 25 maja 1914 otrzymał absolutorium, a 22 czerwca 1915 uzyskał stopień doktora.
W 1911 był członkiem Sekcji Narciarskiej Towarzystwa Tatrzańskiego. Był członkiem lwowskiego „Sokoła” i Związku Sokołów w Krakowie, które po wybuchu I wojny światowej przystąpiły do Legionów Polskich Józefa Piłsudskiego.
Przed wybuchem I wojny światowej, która doprowadziła, do odzyskania niepodległości Polski, K. Maszadro ochotniczo wstąpił 4 sierpnia 1914 roku do oddziału konnego „Sokoła”, dowodzonego przez Marcelego Jastrzębiec-Śniadowskiego. Od 26 sierpnia był lekarzem oddziału „Beliny” (zob. też ułańska siódemka). W następnych miesiącach został mianowany podporucznikiem lekarzem (Rozkaz nr 126 komendanta Józefa Piłsudskiego, Jakubowice, 9 października 1914; konnica). W następnych miesiącach awansował na porucznika lekarza i lekarza pułkowego 1 pułku ułanów („Beliniacy”). Od 6 lutego do 1 kwietnia 1917 roku wykładał przedmiot „higiena” na kawaleryjskim kursie podoficerskim przy 1 pułku ułanów w Ostrołęce. 16 lipca 1917 roku (zob. kryzys przysięgowy) został zwolniony z Legionów i internowany w Benjaminowie (Białobrzegi), gdzie przebywał do 2 sierpnia 1918 roku. Po zwolnieniu z obozu prowadził praktykę lekarską w Kaliszu. Wstąpił do POW.
W listopadzie 1918 roku zaciągnął się do tworzonego w Lublinie 7 pułku ułanów. W szeregach tego pułku uczestniczył w wojnie polsko-bolszewickiej jako starszy lekarz pułkowy.
Po zakończeniu wojny został awansowany do stopnia podpułkownika lekarza ze starszeństwem z dniem 1 czerwca 1919. W latach 1923–1924 był komendantem Szpitala Rejonowego w Siedlcach, pozostając oficerem nadetatowym 9 Batalionu Sanitarnego w Siedlcach. 31 października 1927 roku ogłoszono jego przeniesienie do 5 Szpitala Okręgowego w Krakowie na stanowisko komendanta szpitala. Został awansowany do stopnia pułkownika lekarza ze starszeństwem z dniem 1 stycznia 1930. W czerwcu 1930 został przeniesiony do Dowództwa Okręgu Korpusu Nr VII w Poznaniu na stanowisko szefa sanitarnego. Był członkiem Towarzystwa Przyjaciół Nauk w Poznaniu. Z dniem 1 lutego 1933 został przeniesiony do Centrum Wyszkolenia Sanitarnego w Warszawie na stanowisko komendanta Szkoły Podchorążych Sanitarnych.
W czasie kampanii wrześniowej był naczelnym szefem służby zdrowia w Kwaterze Głównej Naczelnego Wodza. Ewakuował się do Rumunii, a następnie do Francji, gdzie został komendantem Centrum Wyszkolenia Sanitarnego w Combourg k. Rennes (luty–czerwiec 1940). Po ewakuacji do Wielkiej Brytanii został przydzielony do Stacji Zbornej Oficerów Rothesay. 3 października 1941 roku został przeniesiony do I Dywizjonu Pociągów Pancernych na stanowisko starszego lekarza. Następnie pełnił służbę w Dowództwie Jednostek Wojska w Wielkiej Brytanii na stanowisku szefa sanitarnego.
Po wojnie do Polski nie wrócił. Do czasu przejścia na emeryturę prowadził praktykę ogólnolekarską. Brał udział w społecznym i kulturalnym życiu polskiej emigracji, przede wszystkim w działalności emigranckiego Klubu Szkoły Podchorążych Sanitarnych. Zmarł w Londynie 14 kwietnia 1959 roku.
Ordery i odznaczenia Krzyż Srebrny Orderu Wojskowego Virtuti Militari nr 5406 (17 maja 1922) Krzyż Niepodległości (12 maja 1931) „za pracę w dziele odzyskania niepodległości”. Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski (11 listopada 1936) „za zasługi w służbie wojskowej”. Krzyż Walecznych (przed 1928) Złoty Krzyż Zasługi (19 marca 1931) „za zasługi na polu organizacji i administracji służby zdrowia w wojsku”. Medal 10 Rocznicy Wojny Niepodległościowej (Łotwa)Dziennik Personalny MSWojsk. Nr 12 z 6 sierpnia 1929 r., s. 238. Odznaka honorowa Stowarzyszenia Meksykańskich Lekarzy Wojskowych (zezwolenie w 1934)
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Absolwenci i studenci Uniwersytetu Jagiellońskiego (okres zaborów) Kategoria:Absolwenci Wydziału Lekarskiego Uniwersytetu Jagiellońskiego Kategoria:Członkowie Polskiej Organizacji Wojskowej Kategoria:Członkowie Sekcji Narciarskiej Towarzystwa Tatrzańskiego Kategoria:Internowani w Beniaminowie Kategoria:Ludzie związani z Poznaniem Kategoria:Naczelne Dowództwo Wojska Polskiego (1939) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Niepodległości Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski (II Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Srebrnym Orderu Virtuti Militari (II Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Walecznych (II Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi (II Rzeczpospolita) Kategoria:Oficerowie PSZ internowani na wyspie Bute Kategoria:Oficerowie 9 Batalionu Sanitarnego Kategoria:Oficerowie kawalerii Legionów Polskich 1914–1918 Kategoria:Oficerowie lekarze Legionów Polskich 1914–1918 Kategoria:Polacy odznaczeni Medalem 10 Rocznicy Wojny Niepodległościowej Kategoria:Polacy odznaczeni meksykańskimi orderami i odznaczeniami Kategoria:Pułkownicy kawalerii II Rzeczypospolitej Kategoria:Pułkownicy lekarze II Rzeczypospolitej Kategoria:Uczestnicy wojny polsko-bolszewickiej (strona polska) Kategoria:Urodzeni w 1886 Kategoria:Zmarli w 1959 Kategoria:Żołnierze Wojska Polskiego na emigracji w Wielkiej Brytanii po II wojnie światowej