Piotr Żyngiel (ur. 12 lutego 1898 w Dokszycach na Wileńszczyźnie, zm. 26 stycznia 1983 w Gdańsku) – polski malarz, pedagog, konserwator.
Życiorys W latach 1922–1927 studiował na Wydziale Sztuk Pięknych Uniwersytetu Stefana Batorego w Wilnie. Twórczość w dziedzinie malarstwa sztalugowego i projektowania wnętrz pod kierunkiem prof. Ferdynanda RuszczycaRuszczyc F.: Dziennik, część druga W Wilnie, Warszawa (1996), , s. 353, 444. i Aleksandra Szturmana. Współtworzył Wileńskie Towarzystwo Niezależnych Artystów MalarzyBrakoniecki K.: Wileńskie środowisko artystyczne 1919–1945 Biuro Wystaw Artystycznych w Olsztynie, wystawa pod patronatem prof. Stanisław Lorentza, Katalog czerwiec – sierpień 1989 r., s. 87 – wykaz prac, gdzie również wystawiał swoje prace. Do roku 1944 pracował jako pedagog w szkolnictwie zawodowym w Wilnie.
Od 1945 był członkiem zarządu Związku Plastyków Polskich w Lublinie oraz współpracownikiem tygodnika artystycznego Zdrój. Od 1946 w Gdańsku rozpoczął działalność konserwatorską w Pracowniach Konserwacji Zabytków początkowo jako jej organizator z prof. Janem Borowskim a następnie jako kierownik pracowni malarskiej i główny konserwator PKZBiałkiewicz A.: Życie kulturalne w Wilnie [w:] Pismo Wydziału Architektury Politechniki Wrocławskiej ARCHITECTUS, 2(32) 2012, s. 96..
Rodzina lewo|mały|Wanda Żyngiel z domu Borkowska (1930)|165x165px lewo|mały|Piotr Żyngiel (1939)|165x165px
W Wilnie poznał Wandę Dunin Borkowską (1903–1981), córkę Bolesława i Jadwigi z Gordziałkowskich, nauczycielkę języka polskiego i historii w gimnazjum sióstr wizytek w Wilnie. Była ona absolwentką Uniwersytetu Stefana Batorego, pracę magisterską obroniła u prof. Stanisława Pigonia. Matka Jadwiga Gordziałkowska pianistka pochodziła z Wilanowa pod Bobrem, a ojciec Bolesław Dunin Borkowski – z Grodna (był bankowcem). 1 lipca 1939 Wanda Dunin Borkowska i Piotr Żyngiel zawarli ślub katolicki w kaplicy w Punżankach w powiecie Święciańskim.
Młode małżeństwo w październiku 1939 zamieszkało w Wilnie. W czasie okupacji Wilna Piotr Żyngiel pracował jako nauczyciel rysunku w I wileńskiej Państwowej Szkole Technicznej. W 1942 urodził się syn Witold. 15 lipca 1944 Piotr Żyngiel został powołany na wykładowcę kreślarstwa i rysunku w Szkole Technicznej nr 1 w Wilnie. Na początku 1945 rodzina Żyngielów wyjechała do Polski.
Początkowo Wanda i Piotr Żyngielowie osiedli w Lublinie, tam też we wrześniu 1945 urodziła się córka Maria. W 1946 rodzina Żyngielów przeniosła się do Gdańska, gdzie zamieszkali w domu przy ulicy Śniadeckich 27 we WrzeszczuKozłowska H.: W przeszłości ukryty jest skarb. Rozmowa z Katarzyną i Pawłem Winiarskimi prowadzącymi Uniwersytet Powszechny w Teremiskach w CZASOPIS, 2(1) 2008, str. 37- 41.
Twórczość mały|Kopki na polu (1940) mały|Zimą (1930) mały|Zmierzch (1930) mały|Południe (1930)
Piotr Żyngiel debiutując w latach 20. XX w., konsekwentnie przez całe półwiecze swej twórczości kontynuował styl ówcześnie w naszym malarstwie panujący, wywodzący się zaś z lat wcześniejszych – z postimpresjonizmu i Młodej Polski. Starał się w swych małych obrazkach olejnych utrwalić kolorystyczne piękno i romantyzm typowo "polskiego", zanikającego już dziś pejzażu wsi krytej strzechą, mglistych łąk i lasów, zżętych pól.
Prace konserwatorskie W Gdańsku spotkał się z osiadłym tu po wojnie wileńskim środowiskiem artystyczno-architektonicznym. Nawiązał współpracę z konserwatorem architektem prof. Janem Borowskim, który pracował już na Politechnice Gdańskiej, na wydziale architektury i tworzył pracownię konserwacji. Pracował z nim przy ratowaniu zabytków Wybrzeża od Gdańska po Szczecin. W okresie 1947–1952 był wykładowcą rysunku na kursie wstępnym Politechniki Gdańskiej.
Większe prace konserwatorskie obrazów i rzeźb wykonane w zespole: Ratusza Staromiejskiego w Gdańsku Sali Czerwonej Ratusza Głównego w Gdańsku Muzeów w Gdańsku Szczecinie, Koszalinie Lidzbarku Warmińskim, Malborku, Olsztynie, Słupsku, Darłowie, Pelplinie (głównego ołtarza katedry), katedry w Oliwie oraz szeregu obiektów muzealnych rozsianych po kościołach parafialnych i zakonnych Pomorza: Żukowo, Kartuzy, Żarnowiec, Starogard Gdański, Swarzewo, Puck, Wejherowo, Frombork, Piaseczno, Żagań, Starogard Szczeciński, Nysa Od 1945 równocześnie z pracą zawodową bierze czynny udział w licznych wystawach malarskich ZPAP okręgowych, ogólnopolskich, okolicznościowych oraz indywidualnych.
Ważniejsze wystawy 1921–1927 Wilno – Coroczne wystawy studenckie 1931 – Druskienniki – Wystawa Artystów Wileńskich 1931–1935 Wilno – Doroczne wystawy Wileńskiego Towarzystwa Niezależnych Artystów Malarzy 1939 – Wilno – Zespół Artystów Wileńskich 1945 – Lublin – Salon Okręgowy 1946 – Lublin – Salon Okręgowy 1946 – Warszawa – Salon Ogólnopolski 1947 – Sopot – Salon Okręgowy 1947 – Kraków – Salon Zimowy 1947 – Gdańsk – Salon Doroczny Oddziału 1947 – Gdańsk – Wystawa Objazdowa 1948 – Sopot – Festiwal 1948 – Gdańsk – Salon Doroczny Oddziału 1949 – Sopot – Salon okręgowy 1949 – Sopot – Festiwal 1949 – Gdańsk – Wystawa okręgowa na Dar Narodowy 1949 – Katowice – Wystawa Ogólnopolska Marynistyczna 1950 – Sopot – Festiwal Ogólnopolski 1951 – Sopot – Doroczna Wystawa Okręgowa 1951 – 1959 Sopot – Wystawy 1-majowe i okręgowe 1972 – Gdańsk – Wystawa Jubileuszowa 1989–1990 Warszawa, Gdańsk, Białystok, Olsztyn, Kraków, Toruń – Wystawa „Wileńskie Środowisko Artystyczne 1919–1945”
Ordery i odznaczenia Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski (1978) Złoty Krzyż Zasługi Medal Za zasługi dla Gdańska Odznaka 20-lecia PPKZ w Gdańsku
Przypisy
Linki zewnętrzne Życie artystyczne w międzywojennym Wilnie, Józef Poklewski, Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu, Rozprawy, Toruń 1994, s. 226, 232, 275–276, 327 Artykuły dr hab. Heleny Głogowskiej w miesięczniku „Czasopis” Białoruskie pismo społeczno-kulturalne wydawane przez Stowarzyszenia Dziennikarzy Białoruskich, nr 2 i 3 z roku 2008 pod tytułem „Zapomniany artysta” część druga, s. 41–44 Życie artystyczne Lublina w latach 1939–1969, Tadeusz Mroczek, Roczniki humanistyczne TXXIV (1976) z. 5, 22.XII.1944
Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski (Polska Ludowa) Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi Kategoria:Polscy malarze Kategoria:Urodzeni w 1898 Kategoria:Zmarli w 1983