Polonia w Holandii – społeczność osób pochodzenia polskiego mieszkających w europejskiej części Królestwa Niderlandów.
Według danych holenderskiego urzędu statystycznego Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) na 1 stycznia 2026 roku w Holandii mieszkało 244 835 osób, dla których Polska była krajem pochodzenia w klasyfikacji CBS. Spośród nich 190 458 osób urodziło się poza Holandią, a 54 377 urodziło się w Holandii. Dane te dotyczą mieszkańców ujętych w holenderskich rejestrach ludności i nie są tożsame z liczbą osób mających polskie obywatelstwo ani z liczbą wszystkich osób przebywających w kraju czasowo.
Najwięcej osób z Polską jako krajem pochodzenia mieszkało w prowincjach Zuid-Holland (69 580) i Noord-Brabant (58 379). Największe skupiska na poziomie gmin znajdowały się w Hadze (14 066), Rotterdamie (13 207), Tilburgu (8653) i Amsterdamie (7523).
Historia
Już w XVII wieku Żydzi aszkenazyjscy uciekający z Polski przed prześladowaniami osiedlali się na terenie Holandii. Na początku XX wieku polscy górnicy osiedlali się w Limburgii, a miasto Brunssum stało się jednym z pierwszych ośrodków polonijnych w Holandii.
W czasie II wojny światowej żołnierze 1 Dywizji Pancernej generała Stanisława Maczka uczestniczyli w wyzwoleniu Bredy. Część z nich pozostała w mieście po zakończeniu wojny, współtworząc miejscową społeczność polonijną.
W latach osiemdziesiątych XX wieku, a w szczególności po wprowadzeniu stanu wojennego 13 grudnia 1981 roku, do Holandii emigrowali między innymi działacze Solidarności.
Po przystąpieniu Polski do Unii Europejskiej 1 maja 2004 roku wzrosły możliwości przemieszczania się i osiedlania w innych państwach członkowskich. Holandia zniosła ograniczenia w dostępie do swojego rynku pracy dla polskich pracowników 1 maja 2007 roku.
Demografia
Liczebność
Według historycznych danych przytaczanych przez CBS liczba osób urodzonych w Polsce mieszkających w Holandii wynosiła 5906 w 1999 roku, 7431 w 2004 roku, 35 499 w 2009 roku oraz 85 785 w 2014 roku. W 2016 roku CBS informował o około 150 tysiącach mieszkańców polskiego pochodzenia.
Na 1 stycznia 2026 roku CBS wykazywał 244 835 mieszkańców Holandii z Polską jako krajem pochodzenia. Spośród nich 190 458 urodziło się poza Holandią, a 54 377 urodziło się w Holandii.
W klasyfikacji CBS kraj pochodzenia nie jest tym samym co obywatelstwo. Statystyka obejmuje również osoby urodzone w Holandii, których pochodzenie określono jako polskie. Dotyczy mieszkańców figurujących w holenderskich rejestrach ludności, a nie wszystkich osób przyjeżdżających do kraju na krótki pobyt.
Rozmieszczenie według prowincji
Liczba mieszkańców z Polską jako krajem pochodzenia w poszczególnych prowincjach według stanu na 1 stycznia 2026 roku:
Prowincja Liczba osób Zuid-Holland 69 580 Noord-Brabant 58 379 Noord-Holland 34 000 Limburg 21 818 Gelderland 17 976 Flevoland 10 568 Utrecht 9475 Overijssel 8814 Zeeland 5291 Groningen 3325 Drenthe 2869 Friesland 2740 Holandia ogółem 244 835
Największe skupiska w gminach
Największe skupiska mieszkańców z Polską jako krajem pochodzenia według gmin, stan na 1 stycznia 2026 roku:
Gmina Liczba osób Den Haag 14 066 Rotterdam 13 207 Tilburg 8653 Amsterdam 7523 Venlo 4989 Eindhoven 4984 Helmond 4767 Westland 4102 Oss 3709 Noordoostpolder 3002 Breda 2828 Alphen aan den Rijn 2797
Życie codzienne
Większość Polaków mieszkających w Holandii jest zatrudnionych w budownictwie i przemyśle spożywczym, w produkcji ogrodniczej i rolnej. Pracownicy ci są kierowani do pracy poprzez biura pośrednictwa pracy. Wiele biur ma kapitał mieszany polsko-holenderski i pozycje monopolistów na rynku zatrudnienia. Nieliczna grupa to samodzielni przedsiębiorcy, właściciele małych, przeważnie kilkuosobowych przedsiębiorstw, choć nie brak przedstawicieli inteligencji, lekarzy, pracowników biurowych i urzędników. Wyróżniającą się grupę stanowią osoby prowadzące kancelarie księgowe, podatkowe, adwokaci i tłumacze specjalizujący się w usługach doradczych dla rodaków. W osiedlach i miasteczkach zamieszkałych przez Polaków funkcjonują polskie sklepy, kawiarnie i restauracje. Wielu Polaków wiąże swoją przyszłość z Holandią, kupują mieszkania, zakładają rodziny, a dzieci uczęszczają do holenderskich szkół.
Kościoły i związki wyznaniowe
Bardzo ważnym dla Polaków mieszkających w Holandii jest możliwość uczęszczania na msze w języku polskim. Na terenie Holandii działa duszpasterstwo dla Polonii Zagranicznych ojców Chrystusowców z Instytutu Duszpasterstwa Emigracyjnego gromadzące wiernych w polskojęzycznych rzymskokatolickich parafiach personalnych: Rijsbergen, Meterik, Lunteren, Aalsmeer, Hoogeveen, Den Haag, Rotterdam, Amsterdam, Breda, Groningen i Utrecht.
Na terenie Holandii funkcjonują również polskojęzyczne zbory Świadków Jehowy w Helmond, Hoofddorp i Nieuwegein, a także grupy w Almere, Bredzie, Haarlem, Hadze, Heerhugowaard, Maassluis i Venlo. Natomiast Zgromadzenia obwodowe w języku polskim odbywają się w Sali Zgromadzeń w Swifterbant.
Przypisy
Linki zewnętrzne radiopolskanl.nl GlosPolski.nl MojaNiderlandia.pl Niedziela.nl Polonia.nl https://polskawholandii.nl/