Analiza Geneza powieści jest częściowo związana z marzeniami samego Umińskiego, który był zafascynowany techniką i brał udział w pracach wynalazczych i konstrukcyjnych, ale nie mógł ich znacząco realizować z powodu problemów finansowych. Jak wiele innych utworów Umińskiego, książka ta jest też uważana za inspirowaną twórczością Julesa Verne’a (tu Wokół Księżyca).
Nie była to pierwsza powieść Umińskiego zawierająca elementy fantastyki naukowej (Balonem do bieguna, wydawana w odcinkach w tygodniku „Wieczory Rodzinne” w 1892, a jako wydanie książkowe w 1894, zawierała futurystyczny model sterowca).
Antoni Smuszkiewicz uznał „element fantastyczny” powieści za stosunkowo ubogi – poza samym potencjalnym elementem życia na Marsie, „fantastyczny” gadżet, który Umiński opisał, to , już istniejący. Umiński po prostu zwiększył skalę teleskopu (w pierwszej wersji powieści jest to teleskop z soczewką dwumetrową, w rzeczywistości największy taki teleskop, istniejący już w tym czasie, miał soczewkę jednometrową; większych nigdy nie zbudowano, gdyż teleskopy refraktorowe zostały wyparte przez teleskopy innego rodzaju;