Pozyskiwanie danych Badania przeprowadza się na wiosnę lub na jesieni, kiedy pola są zaorane i nie porośnięte roślinnością. Grupa badaczy wyposażona w szczegółowe mapy terenowe (zazwyczaj w skali 1:10 000) i karty ewidencji stanowiska archeologicznego pieszo przemierza wyznaczony rejon badań. Badacze zazwyczaj poruszają w tyralierze w odległości od siebie kilka metrów. W przypadku natrafienia na stanowisko archeologiczne, nanosi się jego położenie na mapę. Wypełnia się kartę ewidencji stanowiska archeologicznego. Znalezione zabytki są po uprzednim oznaczeniu zabierane.
Prospekcja powierzchniowa prowadzona jest z różną dokładnością. Minimum informacji, jakie należy uzyskać, aby badania miały sens, to:
Określenie położenia stanowiska poprzez dokładne naniesienie na szczegółową mapę.
Określenie przybliżonej wielkości stanowiska
Zebranie artefaktów z powierzchni ziemi.
Próba wydatowania artefaktów.
Badania powierzchniowe a środowisko Badania powierzchniowe to nie tylko punkty osadnicze czy ślady osadnictwa, ale także otoczenie stanowisk, środowisko, w jakim się znajdowały. Dokonuje się analiz gleboznawczych i geomorfologicznych. Przedmiotem badań jest też sposób funkcjonowania stanowiska w połączeniu z najbliższym otoczeniem.