wzorcowym żonom – Penelopie i Andromasze.

W epoce homeryckiej sophrosyne była jedną z cnót podrzędnych, niewpisujących się w areté – cnotę główną bohaterów. W epoce klasycznej, gdy prowadzono życie osiadłe, skupione wokół poleis, handlu i rolnictwa, sophrosyne zaczęła zyskiwać na wadze, stając się jedną z cnót naczelnych, warunkujących posiadanie innych cnót i będących niezbędnym warunkiem dobrego życia. Sophrosyne była cnotą, której zadaniem było okiełznanie bohaterów i uczynienie z nich obywateli.

Grecja klasyczna Okres presokratejski Pod koniec okresu archaicznego, w VII-VI w. p.n.e. sophrosyne zaczęła być wiązana z samokontrolą i samowiedzą. Odwoływać się do niej miały niektóre maksymy delfickie (np. Nic w nadmiarze, Bądź sobą, Władaj sobą). Przeciwstawiano ją hybris – nadmiernej pysze, przez którą człowiek wykraczał poza swoją naturę. W mitologii hybris polegała na sięganiu przez człowieka po to, co należy do bogów i była karana przez Apollona. W okresie klasycznym zaczęto ją powszechnie odnosić do relacji między obywatelem a polis. Sophrosyne łączono z rozsądkiem, trzeźwością osądu, właściwym zachowaniem w społeczeństwie, unikaniem ekscesów, podporządkowaniem się dyscyplinie.