Próby regulacji i doskonalenia języka mogą być umotywowane odczuwaną analogią między porządkiem języka a ładem społecznym; standaryzacja języka bywa bowiem postrzegana nie tylko jako wartość sama w sobie, ale również jako symboliczny sposób porządkowania świata.
Każdy język wykazuje zróżnicowanie wewnętrzne – na płaszczyźnie geograficznej, społecznej i jednostkowej. Zwolennicy preskryptywizmu wychodzą z założenia, że dla skutecznego porozumiewania się w szerokim spektrum domen komunikacyjnych, pozbawionego nieporozumień i nieścisłości, konieczne jest wykształcenie i uregulowanie pewnego standardu językowego, znanego wszystkim użytkownikom danego języka – lub przynajmniej wykształconym przedstawicielom społeczności. Jest to zadanie trudne, ponieważ język jest zjawiskiem żywym i podlega ciągłym zmianom, co prowadzi do częstych sporów o to, które formy językowe powinny zostać włączone do powszechnie uznawanej normy ogólnonarodowej. Preskryptywiści stawiają sobie za zadanie nakreślenie i popularyzację pewnych wzorców posługiwania się językiem, poprzez udzielanie autorytatywnych opinii, aprobujących jedne formy językowe i dezaprobujących drugie. W drodze ustalania standardu językowego przyznaje się pierwszeństwo praktyce językowej kojarzonej z wpływowymi lub wysokimi warstwami społeczeństwa.