Ryś (seria PKP T49) – parowóz wąskotorowy, tendrzak, produkowany w Polsce od 1946 roku, przeznaczony do pracy głównie na kolejach leśnych i przemysłowych, o rozstawie szyn 600/750/785 mm. Była to wersja niemieckiego parowozu Riesa.
Historia Pierwowzorem parowozów Ryś były niemieckie przemysłowe parowozy wąskotorowe Riesa, konstrukcji zakładów Henschel, przeznaczone do poruszania się po torze o szerokości 600 mm, których 57 sztuk zbudowano w zakładach Fablok w Chrzanowie na zlecenie niemieckie w latach 1940–1941 (podczas okupacji Polski zakłady Fablok zostały włączone w skład koncernu Henschel)B. Pokropiński w Muzealne... 600 i 630 mm s. 86 podaje 100 sztuk Riesa zbudowanych w Fabloku podczas wojny, ale ten sam autor w Polskie... s.42 podaje 57 parowozów Riesa i 43 innych wymienionych typów.. Po II wojnie światowej od 1946 roku zakłady w Chrzanowie wznowiły produkcję tych lokomotyw na potrzeby polskiego przemysłu pod spolszczoną fonetycznie nazwą Ryś. Podstawową wersją był parowóz na tor szerokości 600 mm, ale opracowano także wersje na inne szerokości toru, od 750 do 785 mm. Między innymi, na tor 750 mm zbudowano ok. 40 parowozówB. Pokropiński, Muzealne... 750 mm, s. 42..
5 lokomotyw z kotłem nowszej wersji, na tor szerokości 600 mm, służyło na PKP pod oznaczeniem T49B. Pokropiński, Muzealne... 600 i 630 mm, s.