Wskaźniki te są obliczane na podstawie:
badania cen towarów i usług konsumpcyjnych na rynku detalicznym, badania budżetów gospodarstw domowych, dostarczającego danych o przeciętnych wydatkach na towary i usługi konsumpcyjne; dane te wykorzystywane są do opracowania systemu wag, tzw. koszyka inflacyjnego.
Koszyk inflacyjny miał w 2021 roku następujący skład: thumb|upright=1.5|Koszyk inflacyjny w 2021 Pozycja Waga w koszyku inflacyjnym (%) Żywność i napoje bezalkoholowe 27,77 Napoje alkoholowe i wyroby tytoniowe 6,91 Odzież i obuwie 4,21 Użytkowanie mieszkania lub domu i nośniki energii 19,14 Wyposażenie mieszkania i prowadzenie gospodarstwa domowego 5,83 Zdrowie 5,39 Transport 8,88 Łączność 5,00 Rekreacja i kultura 5,78 Edukacja 1,02 Restauracje i hotele 4,56 Inne towary i usługi 5,51
W pierwszej kolejności GUS oblicza, jak zmieniły się ceny w danej kategorii. Następnie na tej podstawie oblicza zagregowany wskaźnik inflacji biorąc pod uwagę system wag z koszyka inflacyjnego. Na przykład gdy ceny żywności i napojów stanowią 27% koszyka i ceny żywności wzrosną o 10%, to jeśli wszystkie inne ceny pozostaną bez zmian, wskaźnik inflacji wyniesie 2,7%.