Грыке́ні, таксама Грыке́ней () — вёска ў Віленскім раёне Віленскага павета Літвы. Уваходзіць у склад Судэрвенскай сянюніі. Размешчана каля дарогі . Каля вёскі знаходзіцца возера Рэша (Рыешэ). На ўсход ад вёскі, на пакрытым лесам узгорку, знаходзіцца гарадзішча Пікуцішкі (Шведы).
Гісторыя У XIX і ў пачатку XX стагоддзя Грыкені знаходзіліся ў складзе Расійскай імперыі, у Віленскім павеце Віленскай губерні.
У часы Першай сусветнай вайны ў 1915 годзе Грыкені занялі войскі Германскай імперыі. 25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай вёска абвяшчалася часткай Беларускай Народнай Рэспублікі С. 19.. У пачатку 1919 года тэрыторыя занята Чырвонай Арміяй С. 20.. З 27 лютага 1919 года — у ЛітБел ССР, у канцы сакавіка занята польскімі войскамі.
З 1920 года паселішча ўваходзіла ў склад Сярэдняй Літвы. У 1922—1939 гадах яно знаходзілася ў складзе гміны Рэша Віленска-Троцкага павета Віленскага ваяводства Польскай Рэспублікі. Паводле перапісу 1931 года, у вёсцы пражывалі 127 чалавек (22 дамы), а ў аднайменным засценку — 33 чалавекі (7 дамоў).
З пачаткам Другой сусветнай вайны ў верасні 1939 года вёска была занята савецкімі войскамі. Паводле савецка-літоўскага дагавора аб узаемадапамозе, падпісанага 10 кастрычніка 1939 года, Грыкені разам з часткай Віленскага краю былі перададзены Літве, з 1940 года знаходзіліся ў складзе Літоўскай ССР. У 1941—1944 гадах тэрыторыя знаходзілася пад акупацыяй Германіі. З 1990 года Грыкені ўваходзяць у склад незалежнай Літвы.
Насельніцтва Дынаміка колькасці насельніцтва Грыкеняў паказвае на яго зніжэнне на працягу XX стагоддзя і наступны рэзкі рост у XXI стагоддзі.
Моўная сітуацыя Разам з іншымі паселішчамі ваколіц Вільні вёска знаходзіцца ў арэале гістарычнага бытавання беларускіх гаворак, якія сфарміраваліся на беларуска-літоўскім моўным памежжы. У 1977 годзе Грыкені сталі адным з пунктаў маштабнай беларуска-літоўска-латышскай дыялекталагічнай экспедыцыі па даследаванні беларускіх гаворак у Літоўскай ССР, вынікі якой увайшлі ў пяцітомны «Слоўнік беларускіх гаворак паўночна-заходняй Беларусі і яе пагранічча».
Паводле даследаванняў польскага славіста Міраслава Янковяка, мясцовая беларуская гаворка (якую жыхары называюць «простай мовай») на працягу апошніх дзесяцігоддзяў паступова саступае месца польскай, а таксама рускай і літоўскай мовам. Сёння яна захоўваецца пераважна сярод жыхароў старэйшага пакалення.
Галерэя
Крыніцы
Літаратура
Спасылкі
Катэгорыя:Населеныя пункты Віленскага раёна Катэгорыя:Судэрвенская сянюнія