Сі́львія Мэ́ры Ла́йкенс (; 3 студзеня 1949 года, , Індыяна, ЗША — 26 кастрычніка 1965 года, Індыянапаліс, Індыяна, ЗША) — амерыканская дзяўчына, забітая ва ўзросце шаснаццаці гадоў пасля працяглых катаванняў. Бацькі Сільвіі, Лестэр і Бэці Лайкенс, пакінулі яе на апеку хатняй гаспадыні , якой плацілі 20 долараў у тыдзень. Сільвія падвяргалася жорсткаму абыходжанню з боку Банішэўскі, яе дзяцей Полы і Джона і падлеткаў Рычарда Хобса і Коя Хабарда, якія жылі па суседстве. Праз тры месяцы Лайкенс памерла ад , шоку і недаядання. Дадзены выпадак атрымаў шырокі рэзананс у ЗША. Ён быў названы «найгоршым злачынствам супраць чалавека ў гісторыі Індыяны». На аснове гісторыі Лайкенс былі напісаныя некалькі біяграфічных і мастацкіх твораў, а таксама зняты дзве кінастужкі.
Раннія гады Сільвіі Лайкенс Сільвія Лайкенс нарадзілася 3 студзеня 1949 года ў Лебаноне (штат Індыяна) і была трэцім дзіцём Лестэра Сесіла Лайкенса (22 сакавіка 1926 — 22 лютага 2013) і Элізабэт Фрэнсіс «Бэці» Граймс (2 мая 1927 — 29 мая 1998). У яе было два браты і дзве сястры: Дыяна і Даніэль (старэйшыя за яе на два гады) і двайняты Джэні і Бені (малодшыя на год, нарадзіліся 13 лютага 1950 года). Джэні перахварэла ў 4 месяцы поліяміэлітам, з-за чаго амаль не магла самастойна перасоўвацца, і Сільвія клапацілася пра яе. Стаўшы старэйшай, Лайкенс пачала падпрацоўваць няняй і прачкай. Дзяўчына захаплялася творчасцю гурта The Beatles, а таксама любіла спяваць і катацца на . Асобамі, якія яе ведалі, яна апісвалася як «добрая і заўсёды гатовая дапамагчы лэдзі».
Адносіны паміж бацькамі Лайкенс былі вельмі нестабільнымі, яны часта расставаліся і сыходзіліся зноў. Сільвія расла ў неспрыяльнай абстаноўцы: быўшы карнавальнымі рабочымі, яе бацькі ездзілі па ўсёй краіне, грошай у сям’і не хапала. З самога нараджэння і да пражывання ў Банішэўскі Сільвія змяніла не менш за 14 адрасоў. Дзяцей пастаянна пакідалі жыць разам са сваякамі, у той час як іх бацькі працавалі.
Сям’я Банішэўскі У 1965 годзе Сільвія і Джэні жылі разам са сваёй маці ў Індыянапалісе, калі місіс Лайкенс трапіла ў турму за крадзеж у краме. Лестэр Лайкенс, які не так даўно пайшоў ад жонкі, прыехаў у іх дом і ад суседзяў даведаўся, што Сільвія і Джэні знаходзяцца ў доме па адрасе 3850 E. New York Street, які належаў Гертрудзе Банішэўскі, маці Полы, з якой сёстры Лайкенс сябравалі. Праца бацькі Сільвіі была звязана з пастаяннымі раз’ездамі, таму ён прапанаваў Банішэўскі за 20 долараў у тыдзень утрымліваць сваіх дачок і прыглядаць за імі. Лестэр не надаў значэння таму, што сям’я Банішэўскі (у яе было сем дзяцей) жыла вельмі бедна, у занядбаным і брудным доме без элементарных бытавых выгод. У іх доме не было пліты, і члены сям’і харчаваліся ў асноўным і бутэрбродамі, толькі зрэдку разагравалі супы, якія маглі ёсць адначасова толькі трое чалавек, паколькі са у доме было ўсяго тры лыжкі. Пазней у судзе ён сказаў, што «не любіць саваць нос у чужыя справы». Перад ад’ездам Лайкенс даў Банішэўскі параду: «Вы павінны трымаць гэтых дзяўчынак цвёрдай рукой, таму што іх маці дазваляла ім рабіць усё, што яны захочуць».
Гертруда Банішэўскі, апісаная газетай «» як «змучаная астматычка, якая важыла ніжэй за норму», была вельмі худой, знясіленай жанчынай, якая пакутавала ад рэгулярных дэпрэсій і хварэла на бранхіт з-за пастаяннага курэння. Банішэўскі нарадзілася пад імем Гертруда Надзін ван Фасан 19 верасня 1929 года ў Індыянапалісе, была трэцім дзіцем у сям’і Х’ю і Молі ван Фасанаў. У 1940 годзе, калі Гертрудзе было 11 гадоў, Х’ю памёр ад сардэчнага прыступу. Дзяўчынка вельмі цяжка перанесла яго смерць. У падлеткавым узросце ў яе пачаліся праблемы ў адносінах з маці, у выніку чаго ў 16 гадоў яна кінула школу. Фасан некалькі разоў выходзіла замуж, але сумеснае жыццё кожны раз не складалася. Даход яе сям’і ў асноўным складаўся з дапамогі, якую дзяржава выплачвала на дзяцей, часам Гертруда займалася часовай некваліфікаванай працай. У Джона Банішэўскі, яе першага мужа, быў вельмі непастаянны характар, рознагалоссі паміж ім і Гертрудай часта заканчваліся скандалам, але, нягледзячы на гэта, яны пражылі разам 10 гадоў. Пасля разводу з Банішэўскі Гертруда тры месяцы была замужам за Эдвардам Гатры, аднак Гатры не захацеў выхоўваць яе дзяцей, бо яны не былі яму роднымі. Тады яна зноў сышлася з Джонам і нарадзіла ад яго яшчэ дваіх дзяцей, а праз сем гадоў у 1963 годзе яны канчаткова скасавалі шлюб. Пасля гэтага Гертруда жыла з Дэнісам Райтам, але ён часта збіваў сужыцельку. Ад яго яна двойчы цяжарыла, але ў першы раз здарыўся . Другая цяжарнасць скончылася нараджэннем сына Дэніса Лі Райта-малодшага. Неўзабаве пасля яго з’яўлення на свет Райт сышоў ад Банішэўскі, і каб ніхто не даведаўся, што Дэніс з’яўляецца незаконнанароджаным, Гертруда ўсім прадстаўлялася як «місіс Райт», хоць ніколі не знаходзілася ў законным шлюбе з Райтам. Усяго ў яе былі 7 дзяцей: Пола, Стэфані, Джон, Мэры, Шырлі, Джэймс Банішэўскі і Дэніс Лі Райт.
Катаванні і смерць Лайкенс На працягу першага тыдня пражывання сясцёр Лайкенс у Банішэўскі не было ніякіх інцыдэнтаў. Сільвія хадзіла ў тую ж царкву, што і Банішэўскі, глядзела з імі тэлевізар і хадзіла ў адну школу са Стэфані і Полай. Усё пачалося на другі тыдзень, калі Лестэр Лайкенс не даслаў абяцаную плату. Гертруда пачала скандал, крычучы: «Я клапацілася пра вас, дзвюх сучках, проста так!» Пачынаючы з гэтага выпадку Гертруда, нягледзячы на тое, што грошы прывезлі на наступны дзень, стала вінаваціць сясцёр Лайкенс у крадзяжы і іншых правінах, а таксама рэгулярна пляскаць іх падлам.
Каб спыніць гэта, Сільвія распавяла, што Пола цяжарная (Пола Банішэўскі баялася ўсё расказаць маці, але даверыла свой сакрэт Сільвіі, з якой сябравала). Гертруда не паверыла, а Пола запала ў лютасць і збіла дзяўчыну. У канчатковым рахунку Сільвія, з-за выказванняў Гертруды аб сексуальных сувязях Лайкенс, пачала думаць, што яна сама цяжарная, аднак экспертыза пазней паказала, што Сільвія не магла быць цяжарнай, таму што хоць яе похва і была распухлай, але дзявочая плява заставалася цэлай. Магчыма, Сільвія была не вельмі добра абазнаная аб фізіялогіі жаночага арганізма і працэсе .
Неўзабаве Банішэўскі стала заахвочваць суседскіх падлеткаў, калі яны збівалі Сільвію. Лайкенс сябравала з трынаццацігадовай Ганнай Сіска, пакуль Гертруда не паведаміла Ганне пра словы Сільвіі, якая сказала, што маці Сіска Нэлі была прастытуткай. Сіска раззлавалася і таксама збіла Лайкенс. Затым Гертруда пачала вінаваціць Сільвію ў распусканні чутак пра распуснасці Стэфані і Полы ў школе, у якой яны разам з Сільвіяй вучыліся. За гэта Лайкенс збіў сябар Стэфані Кой Хабард (які адпрацоўваў на Сільвіі свае навыкі дзюдаіста). Дэніза Ноу, аўтар біяграфічнага артыкула пра Лайкенс, піша, што ёсць імавернасць, што Сільвія сапраўды распускала гэтыя чуткі.
Старэйшая сястра Сільвіі і Джэні Дыяна Шумейкер у верасні наведала іх, і яны ёй паскардзіліся на тое, што, што б ні здарылася, Банішэўскі загадвае Поле прынесці падл і карае Сільвію. Але Дыяна вырашыла, што дзяўчынкі, магчыма, перабольшваюць. Джудыт Дзюк, дванаццацігадовая дзяўчынка, якая была сведкам збіцця Сільвіі, паведаміла пра гэта сваёй маці, аднак апошняя ў адказ задала толькі рытарычнае пытанне: «О, ну, увогуле, яны толькі караюць яе, ці не так?». Невядома, чаму сёстры Лайкенс не скардзіліся ў паліцыю ці не паспрабавалі збегчы. Ноу мяркуе, што гэта было выклікана тым, што дзяўчынкі, жывучы з ранняга дзяцінства ў напружанай абстаноўцы, не бачылі ў дзеяннях Гертруды нічога незвычайнага. Таксама яна піша, што Сільвія не збегла, магчыма баючыся, што тады гнеў Банішэўскі абрынецца на Джэні. Джэні ледзь магла самастойна перасоўвацца з дапамогай артапедычнага апарата і таму ўцёкі ўдваіх былі немагчымымі.
У жніўні 1965 года па суседстве з Банішэўскі пасялілася сямейная пара Рэйманд і Філіс Вірміліён, у якіх былі двое дзяцей. Паколькі Вірміліён працавала ў начную змену на заводзе , яна вырашыла знайсці сваім дзецям прыходную няню, і прыйшла ў дом Банішэўскі. Жанчыны пілі за сталом каву, калі Вірміліён заўважыла худую дзяўчыну-падлетка з сіняком пад вокам, якой была Сільвія. Пола Банішэўскі набрала шклянку гарачай вады і выплюхнула яе на яе, пасля чаго заявіла: «Гэта я паставіла ёй сіняк». Вірміліён вырашыла не давяраць сям’і Банішэўскі сваіх дзяцей, але не паведаміла уладам пра ўбачанае. У пачатку кастрычніка таго ж года Вірміліён зноў нанесла візіт Банішэўскі і зноў убачыла Сільвію. На гэты раз у дзяўчынкі быў сіняк ужо пад іншым вокам і распухлая губа. «Я збіла яе», — сказала Пола. Філіс зноў не ўгледзела ў гэтым нічога дзіўнага.
Святар з мясцовай царквы Рой Джуліян у верасні 1965 года нанёс Банішэўскі візіт, так як яе сям’я была ў яго кангрэгацыі. Гертруда паскардзілася яму на адмову мужа выплаціць дапамогу на дзіця, на свае хваробы і ўсе тыя праблемы, якія ў яе былі з дзецьмі. І галоўнай праблемай, па яе словах, была Лайкенс. Банішэўскі паведаміла святару, што Сільвія прагульвае школу і зарабляе грошы прастытуцыяй. Рой у гэта не паверыў, бо да гэтага бачыў Сільвію ў царкве і яна зрабіла на яго добрае ўражанне. Ён захацеў пагаварыць з ёй, але Гертруда параіла яму пагаварыць з Джэні. Сама Джэні да таго моманту была гэтак запалоханая, што выдавала святару чыста механічныя адказы: «Яна хлусіць. Ноччу, калі мы ўсе кладзёмся спаць, яна спускаецца ўніз і здзяйсняе набегі на халадзільнік». Джэні спадзявалася, што Банішэўскі яе не крануць, калі яна будзе слухацца Гертруду. Праз некалькі тыдняў Джуліян зноў прыйшоў да іх. Гертруда зноў паскардзілася на Сільвію, таму што дзяўчына, паводле яе слоў, распускае ў школе чуткі аб цяжарнасці Полы. «Але я ведаю сваю дачку, — сказала яна яму, — і я ведаю Сільвію. Пола не цяжарная; гэта — Сільвія».
Падчас чарговага збіцця Сільвіі, Банішэўскі запатрабавалі ад Джэні, каб яна таксама далучылася да іх. Джэні адмовілася, і паўпадалая ў шаленства Гертруда ўдарыла яе наводмаш па твары. Тады дзяўчынка падпарадкавалася, але пазней апавядала, што біла сястру левай рукой (сама яна была праўшой) і таму гэта не прычыняла Сільвіі асаблівага болю.
У кастрычніку старэйшая сястра Сільвіі і Джэні Дыяна Шумейкер зноў прыехала наведаць сясцёр. Гертруда не хацела, каб Шумейкер убачыла, у якіх умовах утрымліваюцца дзяўчынкі, і таму не пусціла Дыяну ў дом. Банішэўскі запатрабавала ад бацькоў Лайкенс дазвол трымаць Дыяну асобна ад сясцёр. Шумейкер настойвала на сваім візіце, і тады Гертрудзе прыйшлося прыстрашыць яе арыштам за ўварванне ў . Незадоўга да смерці Сільвіі Джэні сутыкнулася з Дыянай на вуліцы і сказала ёй: «Я не магу гаварыць з табой, інакш у мяне будуць праблемы», і паспяшалася далей.
Неўзабаве Гертруда пачала Сільвію па надуманых прычынах, тушыць аб яе цела цыгарэты, абліваць гарачай вадой. Праз некаторы час Сільвію збілі, каб яна прызналася, што скрала ў краме спартыўны касцюм, які Банішэўскі не набыла б для яе, для таго, каб наведваць клас гімнастыкі (першапачаткова дзяўчына сцвярджала, што знайшла яго). Затым Гертруда забараніла Лайкенс хадзіць у школу і не дазваляла ёй пакідаць дом. Ныркам Сільвіі была нанесеная шкода, таму яна стала . Тады Гертруда замкнула яе ў падвале і забараніла карыстацца туалетам. Пазней Лайкенс была вымушаная ўжываць у ежу ўласныя фекаліі і мачу. Незадоўга да смерці Сільвіі Гертруда выпаліла распаленай іголкай ў яе на жываце надпіс «Я прастытутка і ганаруся гэтым» разам з суседскім юнаком Рычардам Хобсам, які потым з дапамогай 10-гадовай дачкі Гертруды Шэрыл Банішэўскі разжараным нітам выпаліў на грудзях Лайкенс яшчэ лічбу «3». Было ўстаноўлена, што прынамсі два разы ў похву Сільвіі устаўлялі шкляную бутэльку Кока-Колы.