Rotorski sindrom (također poznat kao hiperbilirubinemija Rotorovog tipa) je rijedak uzrok miješanog direktne (konjugirane) i indirektne (nekonjugirane) hiperbilirubinemije, relativno benignog, autosomnog recesivnog poremećaja metabolizma bilirubina, obilježenog nehemolitskom žuticom zbog hroničnog povećanja pretežno konjugiranog bilirubina.

Hiperbilirubinemija rotorskog tipa je poseban, ali sličan poremećaj kao Dubin–Johnsonov sindrom – obje bolesti uzrokuju povećanje konjugovanog bilirubina. Dok se rotorski sindrom razlikuje po tome što je posljedica poremećenog hepatoćelijskog skladištenja konjugiranog bilirubina koji curi u plazmu uzrokujući hiperbilirubinemiju.

Znakovi i simptomi Rotor sindrom ima mnogo zajedničkih karakteristika sa Dubin–Johnsonovim sindromom, a izuzetak je što ćelije jetre nisu pigmentirane. Glavni simptom je nesvrbežna žutica. Postoji porast nivoa bilirubina u pacijentovom plazmi, uglavnom konjugovanog tipa.

Može se razlikovati od Dubin-Johnsonovog sindroma na sljedeće načine:

Rotor sindrom Dubin–Johnsonov sindrom Fenotip jetre Normalna histologija i izgled Jetra ima crnu pigmentaciju Vizuelizacija žučne kese Žučna kesa se može vizualizovati oralnim holecistogramom žučna kesa se ne može vizualizirati Sadržaj ukupnog urinakog koproporfirina Visok sa <70% za izomer 1 Normalan sa >80% izomera 1 (normalan urin sadrži više izomera 3 nego izomera 1)

Rotor sindrom može pogoršati toksične nuspojave lijeka irinotecana.Iusuf, D., Ludwig, M., Elbatsh, A., van Esch, A., van de Steeg, E., & Wagenaar, E. et al. (2013). OATP1A/1B Transporters Affect Irinotecan and SN-38 Pharmacokinetics and Carboxylesterase Expression in Knockout and Humanized Transgenic Mice. Molecular Cancer Therapeutics, 13(2), 492-503. https://dx.doi.org/10.1158/1535-7163.mct-13-0541\

Patofiziologija

Rotorov sindrom je uzrokovan mutacijama u dva proteina odgovorna za transport bilirubina i drugih spojeva iz krvi u jetru, kako bi se metabolizirali i očistili iz tijela.

Koproporfirin I, glavni izomer koproporfirina u žuči, transportuje se iz hepatocita nazad u cirkulaciju i izlučuje se urinom. Dakle, koproporfirin u urinu je povišen kod Rotorovog sindroma.

Holescintigrafija upotrebom sulfobromoftaleina (BSP) pokazala je da je kapacitet transporta boje u žuč smanjen za manje od 50%, a kapacitet skladištenja u hepatocitima je smanjen više od 5 puta u odnosu na normalne vrijednosti kod ove bolesti.

Genetika

Rotorov sindrom se nasljeđuje na autosomno recesivan način. U Rotorov sindrom uključeni su geni SLCO1B1 i SLCO1B3. ]]>Citogenetika|Citogenetička]] lokacija im je: 12p12.2 i 12p12.1. Za nastanak ovog stanja potrebne su mutacije u oba gena. Geni SLCO1B1 i SLCO1B3 daju uputstva za stvaranje sličnih proteina, nazvanih polipeptid za transport organskog aniona 1B1 (OATP1B1) i polipeptid koji prenosi organski anion 1B3 (OATP1B3) . Oba proteina nalaze se u ćelijama jetre; oni prenose bilirubin i druge spojeve iz krvi u jetru kako bi se mogli ukloniti iz tijela. U jetri, bilirubin se rastvara u probavnoj tečnosti koja se zove žuč, a zatim se izlučuje iz tijela. Mutacije gena SLCO1B1 i SLCO1B3 koje uzrokuju Rotorov sindrom dovode do abnormalno kratkih, nefunkcionalnih proteina OATP1B1 i OATP1B3 ili njihovog potpunog odsustva. Bez funkcije bilo kojeg transportnog proteina, bilirubin se manje efikasno preuzima u jetri i uklanja iz tijela. Nakupljanje ove supstance dovodi do žutice kod osoba sa Rotorovim sindromom.

Dijagnoza Za dijagnosticiranje Rotorovog sindroma znak je povećana konjugirana hiperbilirubinemija. Ne postoji izrazita crna pigmentacija jetre kao što se vidi kod sličnog, Dubin-Johnsonovog sindroma. Mutacije gena SLCO1B1 i SLCO1B3 rezultiraju potpunim funkcionalnim nedostatcima oba proteinska proizvoda (OATP1B1 i OATP1B3).

Rotorov sindrom je uglavnom dijagnoza isključenja. Serološke abnormalnosti kod Rotorovog sindroma uključuju samo povišen ukupni bilirubin u serumu (obično povišen između 2 do 5 mg/dL, ali može biti i do 20 mg/ dL).

Većinu vremena, nivoi enzima alanin-aminotransferaza, aspartat-aminotransferaza, gama-glutamil transferaza i alkalna fosfataza su normalni, ali se mogu uočiti blagi porasti. Ako je bilo koja od ovih laboratorijskih vrijednosti značajno povišena, opravdana je pretrag za druga, ozbiljnija stanja.

Studije snimanja ne mogu dijagnosticirati Rotorov sindrom, ali mogu pomoći u isključivanju drugih bolesti koje uzrokuju hiperbilirubinemiju. Naprimjer, ultrazvuk jetre i bilijarno stablo može pomoći u istraživanju uzroka vanjetrene bilijarne opstrukcije. Žučna kesa se vizualizira na oralnoj holecistografiji kod Rotorovog, dok nije vizualiziran kod Dubin-Johnsonovog sindroma. U konačnici, najbolji metod dijagnosticiranja bolesti je analiza izlučivanja mokraćnog koproporfirina. Ukupna ekskrecija koproporfirina u urinu kod Rotorovog sindroma ima 2– do 5-struku elevaciju, pri čemu 65% čini koproporfirin I.

Liječenje Rotorov sindrom je benigna bolest koja ne zahtijeva liječenje. Žutica je doživotni nalaz, ali bolest nije povezana s morbiditetom ili mortalitetom, a očekivani životni vijek nije pogođen. Većina osoba sa Rotorovim sindromom rođena je u potomstvu srodničkih parova i njegova dijagnoza može slučajno identificirati srodstvo. Razlikovanje Rotorovog sindroma od drugih ozbiljnijih poremećaja važno je za izbjegavajte nepotrebne zahvate i intervencije. Također je važno uvjeriti i smiriti pacijente ili članove porodice pacijenata sa Rotorovim sindromom da je stanje benigno.

Historija Rotorov sindrom imenovan je po filipinskom internisti Arturu Belleza Rotoru (1907–1988).

Također pogledajte Žutica Metabolizam bilirubina Gilbertov sindrom Crigler–Najjarov sindrom

Reference

Vanjski linkovi

Spomenuto u

Kategorija:Geni na hromosomu 12 Kategorija:Sindromi Kategorija:Poremećaji metabolizma hema Kategorija:Rijetke bolesti Kategorija:Autosomno recesivni poremećaji Kategorija:Hepatologija