náhled|SPQR, symbol starověkého Říma Toto je seznam římských diktátorů a magistrů equitum známých ze starověkých pramenů. V některých případech byla jména nebo data odvozena moderními historiky.
Vysvětlivky Římští diktátoři byli obvykle jmenováni pro konkrétní účel, neboli causa, který omezoval rozsah jejich aktivit. Hlavními causae byly rei gerundae (obecný účel, obvykle vést armádu v poli proti konkrétnímu nepříteli), clavi figendi (důležitý náboženský rituál zahrnující zatloukání hřebíku do zdi chrámu Jova Optima Maxima) a comitiorum habendorum (svolání shromáždění za účelem volby magistrátů, když tak nemohli učinit konzulové).
Jiné causae zahrnovaly ludorum faciendorum, pořádání Ludi romani (Římské hry), důležitý náboženský festival, ferarium constituendarum (zavedení náboženského festivalu v reakci na závažné zázraky), seditionis sedandae (uklidnění vzpoury) a v jednom pozoruhodném případě senatus legendi (zaplnění řad Senátu po bitvě u Kann).
Causae dané na samém konci republiky diktaturám Sully a Caesara jsou zcela nové, protože udělené pravomoci výrazně překračovaly pravomoci tradičně přiznávané římskému diktátorovi. Na základě legibus faciendis et rei publicae constituendae causa byl Sulla zmocněn k přepisování zákonů a revizi ústavy římského státu; na základě dictator perpetuo rei publicae constituendae causa byl Caesar jmenován diktátorem na dobu neurčitou a byla mu dána pravomoc revidovat ústavu.
Různé causae nemusely být od sebe právně odlišeny před rokem 368 př. n. l., kdy byl Publius Manlius Capitolinus jmenován diktátorem seditionis sedandae et rei gerundae causa . Přesná formulace každé causa, kterou později uvádějí starověcí historici, může pocházet pouze z doby Manliovy diktatury, v takovém případě musí být causae připisované dřívějším diktátorům pozdějšími doplňky.
Další fráze
abdicavit – abdikoval nebo rezignoval mortuus est – zemřel v úřadu non iniit – neinaugurován occisus est – zabit sine magistro equitum – bez magistra equitum
Causae uvedené v tabulce vycházejí z velké části z knihy T. R. Broughtona The Magistrates of the Roman Republic, která uvádí příčiny uvedené ve starověkých pramenech. V případech, kdy není uvedena žádná causa, lze obvykle odvodit rei gerundae. Fasti consulares, ale žádný jiný zdroj, uvádějí čtyři roky, ve kterých byl zvolen diktátor, ale žádní konzulové: 333, 324, 309 a 301 př. n. l. V každém případě Livius uvádí jména diktátora a magistra equitum za konzulů z předchozího roku.
Seznam Rok (př. n. l.)DiktátorMagister equitumPoznámky501Titus Lartius FlavusSpurius Cassius Vecellinusrei gerundae causa496Aulus Postumius Albus RegillensisTitus Aebutius Helva494Manius Valerius Volusus MaximusQuintus Servilius Priscus Structus463Gaius Aemilius Mamercus?neznámýclavi figendi causa; nebo interrex458Lucius Quinctius CincinnatusLucius Tarquitius Flaccus439Lucius Quinctius CincinnatusGaius Servilius Ahala437Mamercus Aemilius MamercinusLucius Quinctius Cincinnatus435Quintus Servilius Priscus FidenasPostumus Aebutius Helva Cornicen434Mamercus Aemilius MamercinusAulus Postumius Tubertus431Aulus Postumius TubertusLucius Julius Iullus426Mamercus Aemilius MamercinusAulus Cornelius Cossus418Quintus Servilius Priscus FidenasGaius Servilius Axilla408Publius Cornelius Rutilus CossusGaius Servilius Ahala396Marcus Furius CamillusPublius Cornelius Maluginensis390Marcus Furius CamillusLucius Valerius Potitus389Marcus Furius CamillusGaius Servilius Ahala385Aulus Cornelius CossusTitus Quinctius Cincinnatus Capitolinus380Titus Quinctius Cincinnatus CapitolinusAulus Sempronius Atratinus368Marcus Furius CamillusLucius Aemilius Mamercinusrei gerundae causa368Publius Manlius CapitolinusGaius Licinius Calvusseditionis sedandae et rei gerundae causa367Marcus Furius CamillusTitus Quinctius Cincinnatus Capitolinusrei gerundae causa363Lucius Manlius Capitolinus ImperiosusLucius Pinarius Nattaclavi figendi causa362Appius Claudius Crassus RegillensisPublius Cornelius Scapula? Mucius Scaevola?361Titus Quinctius Pennus Capitolinus CrispinusServius Cornelius Maluginensisrei gerundae causa360Quintus Servilius AhalaTitus Quinctius Pennus Capitolinus Crispinusrei gerundae causa358Gaius Sulpicius PeticusMarcus Valerius Poplicola356Gaius Marcius RutilusGaius Plautius Proculus353Titus Manlius Imperiosus TorquatusAulus Cornelius Cossus Arvina352Gaius Julius IulusLucius Aemilius Mamercinus351Marcus Fabius AmbustusQuintus Servilius Ahalacomitiorum habendorum causa350Lucius Furius CamillusPublius Cornelius Scipiocomitiorum habendorum causa349Titus Manlius Imperiosus TorquatusAulus Cornelius Cossus Arvinacomitiorum habendorum causa348Gaius Claudius Crassinus Regillensis?Gaius Livius Denter?comitiorum habendorum causa; jména nejistá.345Lucius Furius CamillusGnaeus Manlius Capitolinus Imperiosus344Publius Valerius PoplicolaQuintus Fabius Ambustusferarium constituendarum causa342Marcus Valerius CorvusLucius Aemilius Mamercinus Privernas340Lucius Papirius CrassusLucius Papirius Cursor339Quintus Publilius PhiloDecimus Junius Brutus Scaeva337Gaius Claudius InregillensisGaius Claudius Hortatorabdicavit335Lucius Aemilius Mamercinus PrivernasQuintus Publilius Philocomitiorum habendorum causa334Publius Cornelius RufinusMarcus Antoniusabdicavit; 333 př. n. l. je prvním z "diktátorských let".332Marcus Papirius CrassusPublius Valerius Poplicola331Gnaeus Quinctilius Varus nebo Gnaeus Quinctius CapitolinusLucius Valerius Potitusclavi figendi causa327Marcus Claudius MarcellusSpurius Postumius Albinuscomitiorum habendorum causa; abdicavit325Lucius Papirius CursorQuintus Fabius Maximus Rullianusrei gerundae causa; 324 př. n. l. je druhým z "diktátorských let".322Aulus Cornelius Cossus ArvinaMarcus Fabius Ambustusrei gerundae (obecný důvod) nebo ludi faciendorum causa321Quintus Fabius AmbustusPublius Aelius Paetuscomitiorum habendorum causa; abdicavit321Marcus Aemilius PapusLucius Valerius Flaccuscomitiorum habendorum causa320Gaius MaeniusMarcus Foslius Flaccinatorcausa nejistá.320Lucius Cornelius LentulusLucius Papirius Cursor320Titus Manlius Imperiosus TorquatusLucius Papirius Cursor316Lucius Aemilius Mamercinus PrivernasLucius Fulvius Curvusrei gerundae causa315Quintus Fabius Maximus RullianusQuintus Aulius Cerretanus Gaius Fabius Ambustusrei gerundae causa314Gaius MaeniusMarcus Foslius Flaccinatorrei gerundae causa313Gaius Poetelius Libo Visolus nebo Quintus Fabius Maximus RullianusMarcus Foslius Flaccinator nebo Marcus Poetelius Liborei gerundae (et clavi figendi?) causa312Gaius Sulpicius LongusGaius Junius Bubulcus Brutusrei gerundae causa310Lucius Papirius CursorGaius Junius Bubulcus Brutus309 př. n. l. je třetím z "diktátorských let".306Publius Cornelius Scipio BarbatusPublius Decius Muscomitiorum habendorum causa302Gaius Junius Bubulcus BrutusMarcus Titinius302Marcus Valerius CorvusQuintus Fabius Maximus Rullianus? nebo Marcus Aemilius Paullus?301 př. n. l. je čtvrtým a posledním z "diktátorských let".287Quintus Hortensius mortuus estneznámý287Appius Claudius Caecus?neznámýdictator suffectus?285Marcus Aemilius Barbula?neznámýDatum nejisté.280Gnaeus Domitius Calvinus Maximus?neznámýcomitiorum habendorum causa276Publius Cornelius Rufinus?neznámýDatum nejisté.263Gnaeus Fulvius Maximus CentumalusQuintus Marcius Philippusclavi figendi causa257Quintus Ogulnius Gallus?Marcus Laetorius PlancianusLatinarum feriarum causa249Marcus Claudius Gliciaabdicavit; nestihl jmenovat magistra equitum249Aulus Atilius CalatinusLucius Caecilius Metellus246Tiberius CoruncaniusMarcus Fulvius Flaccuscomitiorum habendorum causa231Gaius DuiliusGaius Aurelius Cottacomitiorum habendorum causa224Lucius Caecilius MetellusNumerius Fabius Buteocomitiorum habendorum causa221Quintus Fabius Maximus VerrucosusGaius FlaminiusDatum nejisté.217Quintus Fabius Maximus VerrucosusMarcus Minucius RufusMinucius obdržel pravomoci rovné diktátorovi.217Lucius Veturius PhiloMarcus Pomponius Mathocomitiorum habendorum causa; abdicavit216Marcus Junius PeraTiberius Sempronius GracchusSoučasně s Marcem Fabiem Buteonem.216Marcus Fabius Buteosine magistro equitumsenatus legendi causa; současně s Marcem Juniem Perou.213Gaius Claudius CenthoQuintus Fulvius Flaccuscomitiorum habendorum causa210Quintus Fulvius Flaccus?Publius Licinius Crassus Divescomitiorum habendorum causa208Titus Manlius TorquatusGaius Servilius Geminuscomitiorum habendorum et ludorum faciendorum causa207Marcus Livius SalinatorQuintus Caecilius Metelluscomitiorum habendorum causa205Quintus Caecilius MetellusLucius Veturius Philocomitiorum habendorum causa203Publius Sulpicius Galba MaximusMarcus Servilius Pulex Geminuscomitiorum habendorum causa202Gaius Servilius GeminusPublius Aelius Paetuscomitiorum habendorum causa82–80Lucius Cornelius Sulla FelixLucius Valerius Flaccuslegibus faciendis et rei publicae constituendae causa49Gaius Julius Caesarsine magistro equitumrei gerundae causa48Gaius Julius CaesarMarcus Antonius47–44Gaius Julius CaesarMarcus Aemilius Lepidus44Gaius Julius Caesar occisus estMarcus Aemilius Lepidus Gaius Octavius
Gnaeus Domitius Calvinus (non iniit)dictator perpetuo rei publicae constituendae causa
Odkazy
Reference
Související články
Diktatura Seznam římských konzulů * Římský diktátor