A Revolución dos Ganhadores, tamén coñecida como a folga dos porteadores africanos de 1857, foi unha folga laboral na que participaron os porteadores africanos, coñecidos como ganhadores, na cidade brasileira de Salvador, Baía. A folga comezou despois da aprobación dunha lei municipal que cambiou o xeito en que operaban os ganhadores na cidade. A folga rematou cunha vitoria parcial para os folguistas, xa que o Concello substituíu o decreto lei por outro que eliminou algunhas das disposicións máis impopulares. O historiador brasileiro João José Reis cualifica o evento como a primeira folga xeral da historia brasileira.

Durante o século XIX, os ganhadores (comerciantes fluviais) foron cruciais para o transporte de mercadorías a través de Salvador. O comercio estaba dominado por africanos, tanto escravos como libres, que traballaban xuntos en grupos autónomos coñecidos como cantos. Aínda que os ganhadores tiñan unha liberdade considerable para moverse pola cidade, o medo a unha revolta de escravos, como a Revolta de Malê de 1835, levou ao goberno a intentar exercer máis control sobre eles. En 1836, o goberno provincial de Baía promulgou unha lei que esixía que os ganhadores se rexistrasen no goberno, levasen distintivos de identificación e operasen baixo a supervisión directa dos capitáns, substituíndo así o sistema de cantos. A lei resultou extremadamente impopular, non só entre os gañadores da lotaría senón tamén entre o público en xeral, e ao ano seguinte restableceuse o sistema de lotaría e a lei deixou de aplicarse. En 1857, o concello de Salvador promulgou unha nova lei que copiaba a lei de 1836, esixindo de novo que os gañadores da lotaría se rexistrasen e levasen insignias de identificación metálicas ao redor do pescozo. Os gañadores da lotaría debían pagar unha taxa polas etiquetas e os libertos tamén tiñan que proporcionar un avalista que se responsabilizase delas. Para protestar contra a nova lei, os gañadores da lotaría da cidade declararonse en folga o 1 de xuño, a mesma data en que entrou en vigor a lei.

A folga practicamente paralizou o transporte dentro da cidade. Os xornais locais informaron sobre ela con artigos de portada e sinalaron o seu impacto na economía local. En poucos días, o presidente da provincia, João Lins Cansanção, vizconde de Sinimbu, conseguiu que o Concello rescindise o requisito de taxa estipulado na lei. Non obstante, a folga continuou e, nunha semana, o Concello anunciou unha nova lei: os gañadores aínda terían que rexistrarse e levar distintivos de identificación ao redor do pescozo, pero non pagarían a taxa de rexistro nin necesitarían un avalista, só un "certificado de garantía" dunha autoridade ou dun cidadán respectable. Con estes cambios, a folga continuou, pero máis gañadores rexistráronse e volveron ao traballo. O 13 de xuño, o Jornal da Bahia informou de que a folga rematara efectivamente. João José Reis atribúe o éxito parcial da folga á solidariedade entre a comunidade afrobrasileira de Salvador e considera o evento como un dos primeiros exemplos de panafricanismo que se faría máis común en toda Baía a finais do século XIX.

Contexto Escravitude urbana en Salvador miniatura|Forte de São Diogo e igrexa de Santo Antonio na cidade de Salvador, na provincia de Baía, 1858. En 1857, Salvador, a capital da provincia brasileira de Baía era unha importante cidade portuaria no comercio de escravos no Atlántico, tiña unha poboación de máis de 50.000 persoas. Os brasileiros brancos constituían arredor do 30 % da poboación e os negros arredor do 40 %. En total, os afrobrasileiros, que incluían escravos, libertos e mestizos de ascendencia africana, constituían a maioría da poboación da cidade. Os escravos representaban entre o 30 e o 40 % da poboación, a maioría dos cales naceran en África ; moitos eran nagô, ou membros do pobo ioruba da rexión arredor do Golfo de Benín. O sistema de escravitude urbana en Salvador difería nalgúns aspectos da escravitude nas plantacións. Moitos dos escravos de Salvador tiñan unha liberdade de movemento comparativamente alta e dedicábanse a diversas formas de traballo manual nas rúas, en oficios como a albanelería ou a carpintería. Non era raro que os donos de escravos permitisen que os seus escravos vivisen en lugares alugados lonxe das súas casas e regresasen só unha vez por semana para darlles aos seus amos unha suma de diñeiro que gañaban co seu traballo, permitíndolles quedar co resto. En moitos casos, estes escravos traballaban xunto cos libertos, e algúns escravos conseguiron aforrar cartos dabondo para comprar a súa liberdade.

Gañadores miniatura|Ilustración que mostra dous escravos brasileiros en Baía levando unha cadeira de man cuberta de tea aos ombreiros cunha muller dentro. Moitas persoas negras en Salvador traballaban como ganhadores. Estes ganhadores traballaban como porteiros, transportando mercadorías, carga e persoas por toda a cidade. O transporte na cidade dependía en gran medida destes ganhadores, xa que outras formas de transporte non estaban dispoñibles ou eran economicamente inviables para a maioría dos comerciantes. Naquel momento, era unha profesión exercida enteiramente por persoas negras, sen persoas brancas ou mestizas traballando nesta zona. Durante unha visita a Salvador en 1847, Alexandre, barón de Forth-Rouen des Mallets, de Francia, escribiu que as persoas negras constituían "a maioría da poboación baiana" e eran "as únicas que se vían nas rúas, como bestas empregadas para transportar todo tipo de carga e que circulaban cargadas con cargas pesadas". Unha observación similar foi feita polo explorador alemán Robert Christian Avé-Lallemant durante unha estadía en Salvador en 1858, sobre a que dixo: "Todo o que corre, grita, traballa, todo o que transporta e leva é negro". Arredor do 30 por cento dos escravos nagô de Salvador traballaban exclusivamente como ganhadores, e a maioría traballaban a tempo completo ou parcial. Os ganhadores de Salvador organizábanse en grupos de traballo coñecidos como cantos, e cada canto abarcaba unha zona específica da cidade. Estes cantos tamén funcionaban como importantes espazos públicos para os africanos de Salvador, xa que servían como lugares de encontro onde a xente podía interactuar, comprar e vender mercadorías e practicar a súa relixión. Cada canto estaba dirixido por un capitão-do-canto, escollido entre os propios ganhadores do canto, que podían ser libertos ou escravos.

A Revolta de Malê e as súas consecuencias Entre 1807 e 1835, os escravos de Baía organizaron máis de 20 rebelións que atemorizaron a moitos donos de escravos da rexión. En 1835, un grupo de escravos e libertos musulmáns de Salvador, na súa maioría ioruba, rebeláronse no que o historiador João José Reis chamou "a rebelión de escravos urbanos máis dramática da historia brasileira". A revolta foi finalmente reprimida e, como resultado, aproximadamente a metade dos arrestados e acusados pola súa participación eran ganhadores. Ademais, o 17 % dos individuos eran artesáns que probablemente traballaban en cantos e actuaron como os principais conspiradores do levantamento. En xuño dese ano, en resposta ao levantamento, a Lexislatura Provincial promulgou a Lei 14, que substituíu os cantos por capatazias. Neste sistema, os capataces serían supervisados por un capataz que recibiría un salario directamente dos traballadores que supervisaba e, segundo a lei, "vixiaría aos traballadores". Ademais, os traballadores estarían obrigados a rexistrarse no goberno e a levar pulseiras metálicas con etiquetas de identificación. Os traballadores estaban obrigados a rexistrarse mensualmente e enfrontaríanse a unha multa de 10.000 réis se non o facían. Estableceuse un sistema de inspectores para supervisar os seus rexistros, vixiar as áreas ás que estaban asignados e servir como superiores dos capataces. A lei, que entrou en vigor en abril de 1836, non foi popular entre os traballadores nin entre o público en xeral. Un artigo publicado no Diário da Bahia en maio de 1836 criticou os capataces e as insignias, argumentando que provocarían aumentos de prezos e dificultarían os desprazamentos dos traballadores pola cidade. Ademais, o xornal consideraba que a provincia non debería interferir nas leis relativas aos gañadores da lotaría, que consideraban un asunto que debería deixarse ao goberno municipal. As autoridades tiveron dificultades para facer cumprir a lei, xa que moitos gañadores da lotaría negáronse a rexistrarse, deron información falsa, negáronse a pagar multas e mudáronse a zonas da cidade onde a lei non se aplicaba estritamente. Empresarios e comerciantes dalgunhas zonas queixáronse do efecto que a lei tiña nos seus negocios, xa que o número de gañadores activos da lotaría nesas zonas diminuíu considerablemente. Finalmente, en 1837, as autoridades cederon, os recunchos foron restaurados e a lei deixou de aplicarse.

Decreto municipal de 1857 Malia o fracaso da Lei 14, as autoridades brasileiras continuaron a intentar exercer control sobre os ganhadores nas décadas seguintes. Arredor de marzo de 1857, o concello de Salvador emitiu unha ordenanza que estipulaba que os ganhadores terían que rexistrarse para obter unha licenza do Concello para continuar exercendo a profesión. O custo total do rexistro era de cinco mil réis, aproximadamente o prezo de 10 quilos de carne, con tres mil réis asignados a unha placa de metal co número de rexistro do escravo gravado. Esta placa debía levarse ao redor do pescozo durante o traballo. Unha política similar existía desde principios da década de 1840 con respecto aos ganhadores no Río de Xaneiro, a capital do Imperio Brasileiro. Ademais, os ganhadores liberados necesitaban presentar avalistas que asumisen a responsabilidade do seu comportamento. Unha ordenanza municipal similar que xa existía naquel momento aplicábase ás ganhadeiras, mulleres negras que traballaban na rúa como vendedoras de comestibles, que tiñan que pagar unha taxa anual de 20.000 réis. A lexislación entraría en vigor o 1 de xuño.

Curso de folga A folga comezou o 1 de xuño, día en que entrou en vigor a lei. O transporte na cidade quedou paralizado de inmediato. Ao día seguinte, o Jornal da Bahia publicou unha noticia na portada sobre a folga, na que afirmaba que non había comerciantes activos na cidade e que nada saíra da aduana, agás algúns artigos e mercadorías pequenas que estaban a ser transportadas por escravos das partes implicadas. O xornal continuou a publicar actualizacións na portada durante toda a folga. O 1 de xuño, a Asociación Comercial, un grupo que representaba algúns dos maiores comerciantes da cidade, protestou contra a ordenanza ante o presidente da provincia de Baía, João Lins Cansanção, vizconde de Sinimbu. Cansanção, un político economicamente liberal, ordenou inmediatamente ao concello que deixase de cobrar a taxa de rexistro e que distribuíse as etiquetas de balde. Isto provocou un cisma entre o presidente e o Concello, co presidente argumentando que o Concello non tiña autoridade para cobrar o imposto aos gañadores sen o consentimento do goberno provincial e que a carga do imposto repercutiría nos consumidores. A pesar das obxeccións dalgúns concelleiros, o Concello acordou eximir da taxa de rexistro. Ao comezo da folga, houbo confusión entre os diferentes grupos sobre cal fora a súa principal causa. A Asociación Comercial argumentou que o imposto de rexistro era o principal culpable, os editores dos xornais culparon ás etiquetas de identificación obrigatorias e os gañadores víronas como un sinal evidente de humillación e deshumanización. O Concello, mentres tanto, declarou que a folga comezou porque os gañadores «tiveron a intención de prescindir de calquera tipo de supervisión».