Раде Силјан (, ) — македонски поет, есеист, критичар и преведувач.Македонски писатели, Друштво на писатели на Македонија, Скопје, 2004, стр. 229.
Животопис Раде Силјан (родено презиме Павловски) е роден на 16 април 1950 година во селото Жван, Демирхисарско.
Основно образование завршил во родното место, гимназија во Битола, а Филолошки факултет на Универзитетот „Кирил и Методиј“ во Скопје. Работел како новинар во „Студентски збор“, „Наш свет“, „Железничке новине“ и Радио Скопје. Бил главен уредник на Третата програма на Македонското радио и генерален директор на „Македонска книга“. Исто така, тој е основач и директор на книгоиздателството „Матица македонска“ од Скопје.
Силјан е член на ДПМ од 1982. Во два мандати бил претседател на Друштвото на писателите на Македонија, како и претседател на Собранието на ДПМ.
Силјан е член на Сојузот на литературните преведувачи на Македонија и на Македонскиот ПЕН центар. Главен и одговорен уредник на едицијата „Македонски искушенија“ и член на редакцискиот одбор за подготовка на издавачкиот проект „135 тома македонска книжевност“. Почесен член е на Македонското друштво за наука и уметност во Битола. Член е и на меѓународната академија „Михај Еминеску“ во Крајова, Романија и на Славјанската академија во Варна, Бугарија.
Дваесет и четири негови книги се преведени на: англиски, руски, турски, грчки, италијански, бугарски, српски, украински, полски, латински, романски, црногорски, влашки, словенечки, бошњачки и албански јазик.
Библиографија Раде Силјан е автор на книгите:
Поезија: Третиот лик на времето (Студентски збор, 1975) Сенки на јавето (Култура, 1980) Гласник (Мисла, 1989) Заѕидување на сенката (Култура, 1990) ISBN 86 – 317 – 0074 – 6 Осамен поглед (Матица Македонска, 1996) ISBN 9989 - 48 - 020 - 6 Пресликано време (Матица Македонска, 1999) ISBN 9989 – 48 – 020 – 6 (ед.); ISBN 9989 – 48 –244 – 6 (кн.47) Гласот на предците (Матица Македонска, 2001) ISBN 9989 – 48 –384 – 1 Провев во татковината (Матица Македонска, 2004) ISBN 9989 - 48 - 540 - 2 Горчлив вилает (Матица Македонска, 2006) ISBN 9989 – 48 – 645– X; ISBN 9989 – 48 – 650 – 6 Сенки на татковината (Матица Македонска, 2007) ISBN 978 – 9989– 48 – 779 – 8 Врвови (Матица Македонска, 2008) ISBN 978 – 9989 – 48 – 929 – 7 (13) Кругови (Матица Македонска, 2009) ISBN 978 – 9989 – 48 – 999 – 0 (13) Завештанија (Матица Македонска, 2010)На мегдан за татковината - Раде Силјан, Скопје 2010. ISBN 978 – 608 – 10 – 0057 – 3 (13) На мегдан за татковината (Матица Македонска, 2010) ISBN 978 – 608 –10 – 0115 – 0 Молитвење (Матица Македонска, 2011) ISBN 978 – 608 –10 – 0115 – 0 Блажена (Матица Македонска, 2012)Блажена - Раде Силјан, Скопје 2012. ISBN 978 – 608 –10 – 0194 – 5 Сенка на векот (Матица Македонска, 2013) ISBN 978-608-10-0305-; COBISS.MK-ID 94736906 Огледало на вековите (2013) Молитви, блаженства, сенки (Матица Македонска, 2014).„Лирски триптих од Раде Силјан“, Дневник, година XVIII, број 5507, 4 јули 2014, стр. 23. ISBN 978-608-10-0338-6; COBISS.MK-ID 96056842 Отворена книга (Матица Македонска, 2014) ISBN 978-608-10-0379-6; COBISS.MK-ID 97328650 Молитва за Македонија (Матица Македонска, 2015) ISBN 987-608-10-0452-6 Устата на јавето (Матица Македонска, 2017) Триптих за Македонија (Матица Македонска, 2018) Бакнежот на судбината (Матица Македонска, 2019) Што ќе речат нашите внуци (Матица Македонска, 2020) ISBN 609-10-0804-5 COBISS.MK-ID 51703045 Туѓинец во својата земја (Матица Македонска, 2023) ISBN 609-10-0985-9 COBISS.MK-ID 60149765 Лажно време (Дијалог, 2025) ISBN 9786084842545 COBISS.MK-ID 65344773
Критики и есеи: Пронајден облик (Македонска книга, 1986) Дијалог со времето (Македонска книга, 1988) Магијата на зборот (Студентски збор, 1991), Литературни координати (Матица Македонска, 1999) Македонски писатели и дела кн. 1 (Матица Македонска, 2006) ISBN 9989 – 48 – 701 – 4 Македонски писатели и дела кн. 2 (Матица Македонска, 2008) ISBN 978 – 9989 – 49 – 912 – 8 (13) Огледи за македонската проза (Матица Македонска, 2010) ISBN 978 – 608 – 10 – 0074 – 0 (13) Огледи за македонската поезија (Матица Македонска, 2010) ISBN 978 – 608 – 10 – 0074 – 0 (13) Текови на македонската книжевност (Матица Македонска, 2011) ISBN 978 – 608 – 10 – 0185 – 3 Нова и современа македонска поезија (Матица Македонска, 2012) Совршен облик (Матица Македонска, 2014) ISBN 978-608-10-0368-6 Автентични гласови (Матица Македонска, 2015) ISBN 978-608-10-0402-1; COBISS.MK-ID 97998346 Предизвици - автори, дела, настани (Матица Македонска, 2020)
Антологии: Македонска поезија XIX век (Македонска книга, 1989) Македонска драма XIX и XX век (Македонска книга, 1990) ISBN 86 – 369 –0117 – 0 Македонска поезија во XIX и XX век (Македонска книга, 1990) Сто години македонска драма (Матица Македонска, 1992) Нова и современа македонска поезија (Матица Македонска, 1996) ISBN 9989 – 48 – 084 – 2 (кн.) Модерна македонска поезија (Матица Македонска,1997) Забранета одаја - Антологија на македонскиот расказ (Матица Македонска, 2004) Македонија пее (Матица Македонска, 2008) ISBN 978-9989-48-859-7 Македонската литературна критика (Матица Македонска, 2008) ISBN 978 – 9989 – 55 – 117 – 8 (13) Македонски раскази (Микена, 2008) ISBN 978 – 9989 – 55 – 110 – 9 (13) Антологија на балканскиот расказ (Матица Македонска, 2014) ISBN 608-10-0331-0; COBISS.МК- 95841546 Светиот пат - поезија од балканските народи (Матица Македонска, 2015) ISBN 978-608-10-0420-5; COBISS.MK-ID 98565130 Сончево огледало - Антологија на македонската поезија за деца (Матица Македонска, 2016) ISBN 987-608-10-0485-4; COBISS.MK-ID 100905994 Македонски писатели за деца - поезија (Силсонс, 2017) ISBN 987-608-219-100-3 COBISS.MK 101559818 Македонски писатели за деца - раскази (Силсонс, 2017) ISBN 987-608-219-101-0 COBISS.MK 101559562 Современа македонска поезија - избор (Матица Македонска, 2018) ISBN 987-608-10-0627-8 COBISS.MK 107301386
Хрестоматија: Прилози за наставата по литература: Стара книжевност, филозофија, средновековна македонска книжевност, народно творештво, собирачи, просветители, преродбеници, хуманизам и ренесанса, барок,класика - Кн. 1 (Матица Македонска, 2001) Прилози за наставата по литература: Светска класика - Кн. 2 (Матица Македонска, 2001) ISBN 9989 – 48 – 376 – 0 Прилози за наставата по литература: Македонска поезија - Кн. 3 (Матица Македонска, 2001) ISBN 9989 – 48 – 378 – 7 Прилози за наставата по литература: Македонски драмски писатели - Кн. 4 (Матица Македонска, 2001) ISBN 9989 – 48 – 379 – 5 Прилози за наставата по литература: Странски автори и дела - Кн. 5 (Матица Македонска, 2001) ISBN 9989 – 48 – 377 – 9 Прилози за наставата по литература: Романтизам - Кн. 6 (Матица Македонска, 2004) ISBN 9989 – 48 – 528 – 3
Преведени дела на други јазици: GLASNIK (Sarajevo: TED Izdavaсko društvo, 1990) ISBN 86-81533-10-8 DUVARLAR içine açlinmiştir (Istanbul: Yalçin Yayinlari, 1990) ISBN 975 – 488 –024 – 7 WALLING – UP the shadow (Struga: Struga poetry evenings, 1991) ZIDIREA umbrei (Bucureşti: Academia Internatională Orient - Ocicdent, 1993) ISBN 973 – 95179– 7 – 8 ЗАЗИДАНИ сенки: стихове (София: Македонски книжевник, 1996) ISBN 954 – 8218– 09 – 7 ВЕСТНИК (Москва: Ключ, 1997) ISBN 5 – 89569 –002 – 5 MACEDONIAN writers (Скопје: Универзитетска печатница „Св. Кирил и Методиј“, 2001) ISBN 9989 – 855– 01 – 3 AMARUL vilaet (Bucureşti: Academia Internatională Orient – Ocicdent, 2007) ISBN 978 – 973 –8430 – 46 – 4 ЗАЗИЂИВАЊЕ сенке (Смедерево: „Радојковић“, 2007) POETRY (Скопје: Матица Македонска, 2007) ISBN 978 – 9989– 48 – 782 – 8 VÂRFURILE (Bucureşti : Grai şi Suflet – Cultura Naţională, 2009) ISBN 978 – 973 7692 – 34 – 4 ŚLADY czasu: (Tраги на времето) (Polska,Torun: Adam Marzsałek, 2010) ISBN 978 – 83 – 7611– 764 – 5 Η ΦΩΝΗ ΤΩΝ ΠΡΟΓΟΝΩΝ (Грција, 2010) WALLING – UP the shadow (Struga: Struga poetry evenings, 2010) ISBN 978 – 9989 – 193 – 46 – 0 (13) LIBRO aperto (Trieste, Franco Puzzo Editore, 2010) ISBN 978-88-88475-35-6 MACEDONIAN literary criticism (Skopje: St. Clement of Ohrid, National and university library, 2011) ISBN 978 – 608 –232 – 031 – 1 MACEDONIAN short stories / selection, introduction, editing Rade Siljan (Skopje: St. Clement of Ohrid, National and university library, 2011) ISBN 978 – 608 –232 – 074 – 8 HIJET e adheut: (poezi) (Tiranë: Onufri, 2011) ISBN 978 – 99956– 87 – 37 – 3 OGLINDA veacurilor (Cluj – Napoca: Grinta, 2012) ISBN 978 – 973 –126 – 338 – 0 ÉVSZÁZADOK TÜKRE (ART Könyvkiadó, 2012) ISBN 978 – 80 – 8087 – 120 – 8 UTVARNO DOBA / Rade Siljan; prevјeo i prepjevao Sreten Perović, (Društvo Crnogorsko – Makedonskog Prijateljstva, Podgorica,2012) ISBN 978 – 9940– 9164 – 3 – 5 MIRROR OF THE CENTURIES / Rade Siljan; Translated by Dragi Mihajlovski and Graham W. Reid; (St. Clement of Ohrid, National and University Library - Skopje, 2013) ЗЛО ВРЕМЕ (София: БОГИАННА, 2014) ISBN 978-954-676-125-5 UMBRELE CLIPELOR (Chisinau, 2014) ISBN 978-9975-4148-7-6 Огледало на вековите (на македонски и српски јазик, поезија, 2015) Triptych for Macedonia (Translated by Dragi Mihajlovski, Матица, 2018) ISBN 978-608-10-0604-5 Целувката на съдбата (на бугарски јазик, Издателство „Пропелер“, 2019)
Силјан е соавтор на петтомната едиција „Македонската книжевност во книжевната критика (1973/74)“. Во 2010 година, книгоиздателството „Матица Македонска“ објавила избрани дела од творештвото на Раде Силјан, во шест тома.
Награди Студентски збор - 1975 Кочо Рацин - 1986 Награда за најдобра критика - 1987 Браќа Миладиновци - 1990 Арџесис, Букурешт - 1993 Ацо Шопов - 1999 Димитар Митрев - 2001 Гоцева повелба - 2001 Вејла кутија - 2008 Кочиќево перо, Бања Лука - 2008 Златна фортуна, Киев - 2008 Давидиас, Загреб (За издавачка дејност) - 2009 Un poeta per la pace, Трст - 2010 „11 Октомври“, државна награда за животно дело - 2010 Михај Еминеску, Крајова - 2011Блажена - Раде Силјан, Скопје, 2012. Геза Гардоњи, Будимпешта - 2013 Grand Prix ”Grigore Vieru” Кишинев - 2014 Амбасадор на пријателството, Софија - 2014.„Бугарско признание за Раде Силјан“, Дневник, година XVIII, број 5606, сабота, 1 ноември 2014, стр. 20 Самовилско коњче, Софија - 2014 Награда за најдобра поетска книга на списанието „Литература и уметност“, Кишинев, Молдавија - 2014 Златен прстен - 2015 „30 Септември“ - Награда на Сојузот на литературни преведувачи на Македонија - 2015 „Свети Климент Охридски“ - државна награда за животно дело - 2015 Награда „Арка“, Србија - за најдобра поетска книга од странски автор „Огледало векова“ (Огледало на вековите) - 2015 Златен крст за заслуги - одлукување од страна на Претседателот на Р. Унгарија Меѓународна награда „Поетски мелнички вечери“ - 2019 Награда за животно дело на Општина Демир Хисар - 2021
Наводи
Надворешни врски Раде Силјан
Категорија:Луѓе од Жван Категорија:Македонски книжевни критичари Категорија:Македонски поети Категорија:Македонски есеисти Категорија:Македонски преведувачи Категорија:Македонски новинари Категорија:Македонски уредници Категорија:Југословенски книжевни критичари Категорија:Југословенски поети Категорија:Југословенски есеисти Категорија:Југословенски преведувачи Категорија:Југословенски новинари Категорија:Членови на ДПМ Категорија:Претседатели на ДПМ Категорија:Добитници на наградата „11 Октомври“ Категорија:Добитници на наградата „Браќа Миладиновци“ Категорија:Апсолвенти на универзитетот „Св. Кирил и Методиј“