miniatura|Ritrat ëd Confuci
La filosofìa oriental a comprend le tradission filosòfiche ch'a son dësvlupasse an Asia, dzortut an India, Cin-a, Giapon, Corea e àutri pais dl'Estrem Orient. A l'é caraterisà da n'aprossimassion diferenta ai problema filosòfich rispet a la tradission ossidental, con pì atension a l'unità dla realtà, a la spiritualità e a la pràtica.
Caraterìstiche generaj La filosofìa oriental a presenta vàire element comun: Olism: vison dël mond com n'ansem unì Enfasi an sla pràtica: union antra teorìa e aplicassion pràtica Spiritualità: colegament con le tradission religiose Non-dualism: superament dle division binarie Importansa dla tradission oral: trasmission da magìster a dissépol
Tradission prinsipaj
Filosofìa indian-a Le scòle prinsipaj dla filosofìa indian-a: Induism: Veda, Upanishad, Bhagavad Gita Budism: Siddhartha Gautama, Nirvana, Karma Jainism: non-violensa (ahimsa) e pluralism Scòle ortodòsse: Nyaya, Vaisheshika, Samkhya, Yoga, Mimamsa, Vedanta Scòle eterodòsse: Budism, Jainism, Carvaka
Filosofìa cinèisa Le tradission filosòfiche prinsipaj dla Cin-a: Confucianism: Confuci, Mencio - ética, famija, società Taoism: Laozi, Zhuangzi - Tao, natura, spontaneità Budism cinèis: fusion con tradission locaj Legism: Han Fei - lege e stat Mohism: Mozi - amor universaj
Filosofìa giaponèisa A l'ha dësvlupà le tradission cinèise an manera original: Budism Zen: meditassion e iluminassion sùbita Scòla Kyoto: Nishida Kitaro, fusion ëd filosofìa ossidental e oriental Bushido: còdes dij samurai Shintoism: spiritualità naturaj
Àutre tradission Filosofìa corean-a: Confucianism e Budism Filosofìa tibetan-a: Budism Vajrayana Filosofìa vietnamita: sìntesi ëd tradission diverse
Tema prinsipaj
La natura dla realtà Brahman-Atman (Induism): l'Ànima universal e l'ànima individuaj Shunyata (Buddhism): el vacuità Tao (Taoism): ël prinsipi che a regola l'univers
La condission uman-a Samsara: ël cicl dle rinàssite Karma: la lej ëd càusa e efet Duhkha: la soferensa esistensial
La liberassion Moksha (Induism): liberassion dal samsara Nirvana (Budism): estinsion dël desideri Iluminassion: comprension dla realtà
L'ètica Dharma: dover moral e religios Wu wei (Taoism): assion sensa sfòrs Ren (Confucianism): benevolensa
Métod filosòfich Meditassion e contemplassion Diàlogh antra magìster e dissépol Paradoss e koan Aforism e sentense Coment dj test sacrà
Anfluensa an Ossident La filosofìa oriental a l'ha anfluensà: Ël trassendentalism american (Emerson, Thoreau) La psicologìa transpersonal Ël moviment New Age La filosofìa contemporania (Schopenhauer, Heidegger) La psicoterapìa moderna
Autor amportant Confuci (551-479 a.C.) Laozi (sécol VI a.C.) Buddha (563-483 a.C.) Zhuangzi (369-286 a.C.) Mencio (372-289 a.C.) Nagarjuna (ca. 150-250) Dogen (1200-1253) Nishida Kitaro (1870-1945)
Opere fondamentaj Tao Te Ching ëd Laozi Anàlect ëd Confuci Ij sùtra dël Loto (Buddhism) Bhagavad Gita (Induism) Ël lìber dla Via e dla Virtù
Vëdde ëdcò Filosofìa ossidental Religion oriental Misticism Meditassion Spiritualità
Bibliografìa Radhakrishnan, S. Indian Philosophy, 1923-1927 Fung Yu-lan, A History of Chinese Philosophy, 1934 Suzuki, D.T. Zen and Japanese Culture, 1938
Categorìa:Filosofìa Categorìa:Asia Categorìa:Artìcoj scrivù con l'AI