Milcząca księga, Niema księga () – baśń literacka autorstwa Hansa Christiana Andersena, wydana po raz pierwszy w Kopenhadze w maju 1851 roku.

Publikacja Andersenowska baśń literacka pt. Milcząca księga została po raz pierwszy opublikowana w Kopenhadze 19 maja 1851 roku jako jeden z rozdziałów w wydanym przez Andersena zbiorze tekstów podróżniczo-poetyckich W Szwecji (). Zbiór W Szwecji opublikował dom wydawniczy C.A. Reitzel. Jako odrębna baśń utwór znalazł się w opublikowanej w 1862 roku antologii „Baśnie i opowieści” () z ilustracjami Vilhelma Pedersena.

Polskie przekłady Pierwsze tłumaczenie Milczącej księgi na język polski, autorstwa Stefanii Beylin, ukazało się w 1931 roku. Antologię Baśnie w sześciu tomach wydało warszawskie wydawnictwo Jakuba Mortkowicza. Tłumaczka nadała baśni tytuł Niema księga. Drugie tłumaczenie z oryginału w języku duńskim opublikowała w 2006 roku Bogusława Sochańska. Trzytomową antologię Baśnie i opowieści wydało poznańskie wydawnictwo Media Rodzina. Tłumaczka nadała baśni tytuł Milcząca księga.

Tematyka Andersen opisując zielnik zmarłego mężczyzny, wymienia następujące rośliny: dąb ( liść dębu), lilia wodna (), pokrzywa (), konwalia (), wiciokrzew (), trawa ( źdźbło trawy), bez ().

Fabuła Streszczenia dokonano na podstawie wersji duńskiej oraz polskiego tłumaczenia B. Sochańskiej.

Przy leśnej drodze stoi zagroda. W altanie z bzów znajduje się otwarta trumna. Nikt nie płacze nad zmarłym. Twarz okrywa biała chusta. Pod głowę włożono mu jego własny gruby zielnik. Każdy kwiat w zielniku to jakiś rozdział z jego życia. Zaczyna studia w Uppsali, jest zdolny. Później popada w nałóg i chorobę, aż trafia na wieś, gdzie znajduje opiekę. Bywa łagodny jak dziecko, lecz czasem ogarnia go mroczny szał i ucieka do lasu. Gdy ogląda swoją księgę z ziołami, potrafi długo wpatrywać się w pojedynczą roślinę i płakać. Pragnie, by księga trafiła z nim do grobu.

Teraz promień słońca pada na jego spokojną twarz, a jaskółka przelatuje nad trumną. Kwiaty z księgi przywołują wspomnienia przyjaźni, miłości i młodzieńczych ślubów. Każdy liść i płatek staje się symbolem minionych nadziei i osłabłych więzi. W końcu wieko zostaje zamknięte nad jego ciałem i milczącą księgą.

Przypisy

Linki zewnętrzne Rękopis baśni

Kategoria:Literatura dziecięca i młodzieżowa Kategoria:Utwory Hansa Christiana Andersena Kategoria:Utwory literackie z 1851