Trójkąt ideologiczny – dwuwymiarowy model spektrum politycznego, wykorzystujący jako punkty odniesienia trzy bazowe (zintersubiektywizowane) ideologie rozumiane jako wizje antropologiczno-aksjologiczne. mały|Schemat modelu - Trójkąt Ideologiczny
Model teoretyczny Model bazuje na założeniach teorii Rudolpha Rummela oraz, w mniejszym stopniu, Friedricha Augusta von Hayeka. Model przyjmuje perspektywę obserwatora zewnętrznego – przez co obiektywizuje proces klasyfikacji. W odróżnieniu od innych modeli wielowymiarowych nie rezygnuje z podziału na lewicę i prawicę, ale wskazuje na subiektywny charakter tej dychotomii. W ramach modelu wykreślić można sześć odmiennych osi rozciąganych od lewicy do prawicy. Osie te same w sobie są przedmiotem badań, a nie wzorcem klasyfikacji. Dla każdego studium przypadku możliwe jest wykreślenie dominującej osi lewica-prawica. Zgodnie z teorią polityki stojącą za trójkątem ideologicznym, wyznaczenie osi jest celem agenda setterów w ramach systemu politycznego. Próba obiektywizacji i odwołanie do pluralistycznego zestawu ideologii będących punktami odniesienia, a zarazem typami idealnymi w ujęciu Maxa Webera sprawia, że trójkąt Ideologiczny w odróżnieniu od innych modeli dwuosiowych nie jest obarczony błędem zabarwienia doktrynalnego (jak np. libertariańska Karta Nolana).
Wykorzystanie i aplikacja Badania nad polskim trójkątem politycznym prowadzone w latach 2015–2019 przy okazji kolejnych wyborów pozwalały ustalić, że dominująca oś sporu rozciąga się od soc-liberalizmu rozumianego jako lewica do konserwatyzmu rozumianego jako prawica. To wokół tej osi obserwatorzy wewnętrzni (wyborcy i politycy) organizują swoje życie polityczne i na tej osi dokonują klasycznych dla decydowania politycznego rozróżnień przyjaciel-wróg.
Model wykorzystywany był również w badaniach dot. wybranych grup wyborczychM. Polowczyk, A. Urbaniak, Badanie preferencji politycznych wśród graczy gier bitewnych i karcianych, SGGW, Warszawa. W badaniach z zakresu myśli polityczno-prawnej.
Na bazie modelu teoretycznego powstała aplikacja "Trójkąt ideologiczny" (typu nawigator wyborczy). Dane zebrane w aplikacji były przedmiotem raportów odnotowanych w katalogu Biblioteki Narodowej. Funkcjonowanie aplikacji było wykorzystywane w badaniach politologów.
Przypisy
Kategoria:Teoria polityki