Friedrich Bertram Sixt von Armin (ur. 27 listopada 1851 w Wetzlarze, zm. 30 września 1936 w Magdeburgu) – pruski i niemiecki generał, uczestnik wojny francusko-pruskiej i I wojny światowej, w której dowodził w wielu bitwach na froncie zachodnim, w tym w pod Passchendaele i nad Lys. Otrzymał wiele odznaczeń, w tym Order Orła Czarnego, najwyższe pruskie odznaczenie, oraz Pour le Mérite, najwyższy pruski order wojskowy.

Rodzina Urodził się 27 listopada 1851 w Wetzlarze w prowincji Ren Królestwa Prus, jako syn Heinricha Josepha Jacoba Sixta von Armina (ur. 1872), oficera zawodowego, i Amöne z domu Hiepe (ur. 1901). 11 czerwca 1882 ożenił się z Klarą Pauliną Augustą Henriettą Karoliną von Voigts-Rhetz (1859–1937), córką generała artylerii Juliusa von Voigts-Rhetza (1822–1904). Para miała dwie córki i trzech synów. Jeden z nich, Friedrich-Wilhelm (1889–1914), zginął we Francji jako porucznik 4 Pułku Grenadierów Gwardii. Drugi syn, Hans-Heinrich, był również oficerem zawodowym i osiągnął stopień Generalleutnanta (generała porucznika); został wzięty do niewoli przez Armię Czerwoną w 1942, gdzie zmarł w 1952.

Kariera wojskowa 16 lipca 1870 wstąpił do 4 Pułku Grenadierów Gwardii „Königin” (później przemianowanego na 4 Pułk Grenadierów Gwardii „Königin Augusta”) w stopniu Avantageur. Jako żołnierz 11 kompanii wziął udział w wojnie francusko-pruskiej i 18 sierpnia 1870 podczas walk pod Saint-Privat-la-Montagne został ranny w obie nogi. 9 marca 1872 otrzymał stopień Secondelieutenant (podporucznik) z patentem z 12 stycznia 1871. Od 18 kwietnia 1876 do 21 marca 1881 pełnił funkcję adiutanta pułku, a 17 lutego 1880 awansował na stopień Premierlieutenant (porucznika).

Od 1 kwietnia 1881 do 15 kwietnia 1884 pełnił funkcję adiutanta 3 Brygady Piechoty Gwardii. 1 maja 1884 został skierowany na roczny przydział do Wielkiego Sztabu Generalnego, który następnie przedłużono na drugi rok. 17 kwietnia 1886 awansował na stopień Hauptmann (kapitana) i został przeniesiony do jednostki pomocniczej (Nebenetat) Wielkiego Sztabu Generalnego. 7 lutego 1888 wrócił do Wielkiego Sztabu Generalnego, a 26 maja 1888 trafił do sztabu 22 Dywizji Piechoty. 12 stycznia 1889 został przydzielony do Ministerstwa Wojny w Berlinie. 15 lipca 1890 dostał przydział do 2 Pułku Grenadierów im. Króla Fryderyka Wilhelma IV (1 Pomorskiego) na stanowisko dowódcy kompanii.

22 marca 1891 został awansowany na stopień Major (majora) i przeniesiony z powrotem do sztabu armii, a następnie do sztabu VII Korpusu Armijnego. 15 lipca 1893 znów trafił do Wielkiego Sztabu Generalnego, a 18 sierpnia 1896 został mianowany dowódcą batalionu w 36 Magdeburskim Pułku Strzelców. 22 marca 1897 awansował na stopień Oberstleutnant (podpułkownika), a 20 lipca 1897 objął stanowisko szefa sztabu XIII Korpusu Armijnego (Wirtemberskiego) w Stuttgarcie.

27 stycznia 1900 awansował na stopień Oberst (pułkownika). Od 18 października 1900 do 14 listopada 1901 dowodził 55 Pułkiem Piechoty „Graf Bülow von Dennewitz” (6 Westfalskim), a następnie został mianowany szefem Sztabu Generalnego Korpusu Gwardii.

18 kwietnia 1903 został awansowany na stopień Generalmajor (generała majora). 2 czerwca 1903 powrócił do Ministerstwa Wojny, a 18 sierpnia został mianowany dyrektorem Generalnego Departamentu Wojny (Allgemeines Kriegsdepartement). Jednocześnie pełnił również funkcję zastępcy pełnomocnika Bundesratu Cesarstwa Niemieckiego, przewodniczącego Reichs-Rayon-Kommission oraz członka Cesarskiego Sądu Dyscyplinarnego (Reichsdisziplinarhof).

25 października 1906 został awansowany na stopień Generalleutnant (generała-porucznika). 30 lipca 1908 został mianowany dowódcą 13 Dywizji. 20 marca 1911 objął tymczasowo dowództwo IV Korpusu Armijnego w Magdeburgu, a 7 kwietnia 1911 awansował na stopień General der Infanterie (generała piechoty) i formalnie został mianowany dowódcą korpusu.

I wojna światowa Po wybuchu I wojny światowej wkroczył z IV Korpusem Armijnym do Belgii i 20 sierpnia 1914 zajął Brukselę. 23 i 24 sierpnia 1914 dowodził w bitwie pod Mons. 26 sierpnia jego korpus starł się z Brytyjczykami pod Le Cateau.

Następnie Korpus von Armina wziął udział w I bitwie nad Marną, a pod koniec września został przeniesiony do 6 Armii w regionie Artois, gdzie do połowy 1916 walczył w okopach. Do jego najważniejszych starć należały bitwa pod Arras na początku października 1914, walki pod La Bassée i Arras, w tym na wzgórzach Loretto (Lorettoschlacht), bitwa pod Loos jesienią 1915 oraz bitwa nad Sommą od 12 do 25 lipca 1916 i od połowy września do początku października 1916. 10 sierpnia 1916 został odznaczony Orderem Zasługi za dowodzenie w bitwie nad Sommą.

Od 1 marca 1917 do 29 listopada 1918 był naczelnym dowódcą 4 Armii we Flandrii. Dowodził armią w bitwach obronnych w 1917, zwłaszcza od maja do lipca 1917 w bitwie pod Messines i pod Wytschaete, a od lipca do początku grudnia 1917 w III bitwie pod Ypres, znaną także jako bitwa pod Passchendaele. Bitwa ta obejmowała walki o grzbiet Pilckem (31 lipca – 2 sierpnia), bitwę pod Langemarck (16–18 sierpnia), bitwę o drogę do Menin (20–25 września), bitwę pod Polygon Wood (26 września – 3 października), bitwę pod Poelcappelle (9 października), pierwszą bitwę pod Passchendaele (12 października) i drugą bitwę pod Passchendaele (26 października – 10 listopada). Za dowodzenie w ciężkich walkach został odznaczony Liśćmi Dębu do swojego orderu Pour le Mérite 3 sierpnia 1917.

W dniach 10–25 kwietnia 1918, podczas bitwy nad Lys (IV bitwy pod Ypres), jego armia zdobyła Messines, Wytschaete i występ Ypres, a następnie szturmowała Kemmel. Jednak niemiecka ofensywa straciła impet, a Niemcy przeszli do defensywy. 4 Armia została zmuszona do oddania pola w V bitwie pod Ypres, tracąc między innymi kontrolę nad wybrzeżem Flandrii i kluczowymi bazami okrętów podwodnych w tym rejonie. Po tym, jak alianci pokonali jego siły nad rzeką Lys 25 października, Sixt von Armin został zmuszony do wycofania 4 Armii na pozycję obronną Antwerpia – Moza, gdzie pozostała ona do czasu zawieszenia broni.

29 listopada 1918 przejął dowództwo nad Grupą Armii A, wcześniej noszącej imię „Kronprinz Rupprecht“ (od następcy tronu Bawarii Rupprechta) i poprowadził jej odwrót z Belgii i Francji do Paderborn, gdzie jednostka została zdemobilizowana. Odszedł z wojska 2 stycznia 1919.

Późniejsze lata Po wojnie mieszkał w Magdeburgu w Saksonii. Był popularnym mówcą i często występował na imprezach publicznych. Zmarł 30 września 1936 i został pochowany z pełnymi honorami wojskowymi.

Przypisy

Bibliografia

Kategoria:Generałowie Armii Cesarstwa Niemieckiego Kategoria:Uczestnicy I wojny światowej (Cesarstwo Niemieckie) Kategoria:Uczestnicy wojny francusko-pruskiej Kategoria:Odznaczeni wojskowym Orderem Pour le Mérite Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Żelaznym Kategoria:Odznaczeni Orderem Orła Czarnego Kategoria:Odznaczeni Orderem Orła Czerwonego Kategoria:Odznaczeni Orderem Korony (Prusy) Kategoria:Odznaczeni Orderem Hohenzollernów Kategoria:Odznaczeni Orderem Zasługi Wojskowej (Bawaria) Kategoria:Odznaczeni Orderem Alberta Kategoria:Odznaczeni Orderem Alberta Niedźwiedzia Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Fryderyka Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Hanzeatyckim Kategoria:Odznaczeni Orderem Ernestyńskim Kategoria:Odznaczeni Orderem Wojskowym św. Henryka (Saksonia) Kategoria:Odznaczeni Orderem Fryderyka (Wirtembergia) Kategoria:Odznaczeni Orderem Franciszka Józefa Kategoria:Odznaczeni Orderem Korony Włoch Kategoria:Odznaczeni Orderem Lwa i Słońca Kategoria:Odznaczeni Orderem Miecza Kategoria:Odznaczeni Orderem Korony Wirtemberskiej Kategoria:Odznaczeni Orderem Osmana Kategoria:Odznaczeni Medalem Liakat Kategoria:Odznaczeni Medalem Wojennym (Imperium Osmańskie) Kategoria:Urodzeni w 1851 Kategoria:Zmarli w 1936