Phreatodytes shiki – gatunek wodnego chrząszcza z rodziny mokrowinkowatych i podrodziny Phreatodytinae. Endemiczny dla japońskiej wyspy Sikoku.

Taksonomia Gatunek ten opisali po raz pierwszy Takeharu Yanagi i Katsumi Akita w 2025 roku na łamach „Japanese Journal of Systematic Entomology”. Jako miejsce typowe wskazano studnię nieopodal rzeki Uchi-kawa w Matsuyamie w japońskiej prefekturze Ehime na wyspie Sikoku. Epitet gatunkowy nadano na cześć japońskiego poety, Shikiego Masaoki.

Morfologia Chrząszcz o ciele długości od 1,2 do 1,6 mm i stosunku długości do szerokości wynoszącym od 2,1 do 2,3. Zarys ciała wykazuje dość znaczącą zmienność. Oskórek jest żółtawobrązowy, u żywych osobników nieco prześwitujący.

Duża, poprzeczna, przy tylnym brzegu najszersza głowa ma drobne i rozproszone punktowanie oraz drobną mikrorzeźbę. Oczu brak zupełnie. Czułki są przysadziste, najszersze u siódmego członu, o członie ostatnim grubym i dwukrotnie dłuższym od siódmego. Poprzeczne, wypukłe, najszersze mniej więcej w połowie długości przedplecze ma małe i rozproszone punktowanie oraz drobną mikrorzeźbę, spiczaste kąty przednie, silnie łukowate krawędzie boczne z głębokim i szerokim obrzeżeniem, wystające na boki kąty tylne oraz delikatnie łukowatą krawędź tylną. Duża tarczka ma zarys trójkąta równoramiennego i przeciętnie grubą rzeźbę powierzchni. Wypukłe, dłuższe niż szersze, całkiem wzdłuż szwu zrośnięte pokrywy mają wyraźne barki, szerokie, bruzdowate obrzeżenie bocznych krawędzi i zaokrąglony wierzchołek. Na ich powierzchni obecne jest drobne, rozproszone punktowanie (nakłuwanie) i mikrorzeźba. Skrzydeł tylnych brak zupełnie. Przednie odnóża są przysadziste, o szeroko zaokrąglonych po stronie wewnętrznej i wyraźnie wciętych na brzegu zewnętrznym goleniach. Odnóża pozostałych par są zgrubiałe.

Samcze genitalia cechują się silnie zakrzywioną, na szczycie zaokrągloną i na krawędzi wewnętrznej opatrzoną sześcioma szczecinkami paramerą prawą, trójkątną z nieco sierpowatym spodem części wierzchołkowej i spiczastym szczytem paramerą lewą oraz silnie zakrzywionym dobrzusznie w części nasadowej i delikatnie zagiętym w części wierzchołkowej, a na samym szczycie zaokrąglonym środkowym płatem edeagusa (prąciem).

Ekologia i występowanie Gatunek palearktyczny, endemiczny dla japońskiej wyspy Sikoku.

Owad stygobiontyczny, zasiedlający wody podziemne dopływające do Uchi-kawy i Shigenobu-gawy. Znany z dwóch studni w Matsuyamie w prefekturze Ehime. Współwystępuje z podziemnymi chrząszczami wodnymi z gatunków Ordobrevia gotoi, Stenelmis vulgaris i Zaitzevia awana, należącymi do rodziny osuszkowatych, jak i z nieoznaczonymi dotąd przedstawicielami Hydroporinae z rodziny pływakowatych.

Przypisy

Kategoria:Mokrowinkowate Kategoria:Chrząszcze Japonii Kategoria:Fauna endemiczna Japonii Kategoria:Gatunki i podgatunki zwierząt nazwane w 2025 roku