Różnorożek mularz (Heterocerus fusculus) – gatunek chrząszcza z rodziny różnorożkowatych i podrodziny Heterocerinae.
Taksonomia Gatunek ten opisany został po raz pierwszy w 1843 roku przez Ernsta H. von Kiesenwettera na łamach „Zeitschrift für die Entomologie”. Miejsce typowe znajduje się w Niemczech.
W obrębie tego taksonu wyróżnia się trzy podgatunki: Heterocerus fusculus etruscus Mascagni, 1986 Heterocerus fusculus fusculus Kiesenwetter, 1843 Heterocerus fusculus pulchellus Kiesenwetter, 1843
Morfologia Chrząszcz o ciele długości od 2,4 do 3,8 mm.
Głowa jest czarna, porośnięta białawym owłosieniem i wmieszanymi w nie dłuższymi szczecinkami, najlepiej widocznymi w bocznych jej częściach. Czułki buduje jedenaście członów, z których siedem ostatnich formuje buławkę. Nadustek jest drobno i obficie owłosiony. Aparat gębowy ma tęgie żuwaczki uzbrojone w zęby i zaostrzone na wierzchołkach.
Przedplecze jest ciemnobrązowe do czarnego z ciemnopomarańczowym obrzeżeniem lub bez niego, drobno i gęsto punktowane, porośnięte białawym owłosieniem i wmieszanymi w nie znacznie dłuższymi szczecinkami. Na przednim brzegu przedplecza występuje pośrodkowe wklęśnięcie. Pokrywy są ciemnobrązowe do czarnych z ciemnożółtym lub pomarańczowym wzorem, owłosione tak jak przedplecze. Powierzchnia pokryw jest drobno i gęsto punktowana oraz ponakłuwana (mikropunktowana), o bardzo słabo zaznaczonych rzędach. Ubarwienie ud i goleni jest ciemnobrązowe, a stóp brązowe, często występuje żółtawe rozjaśnienie na stawach kolanowych. Golenie uzbrojone są w liczne kolce.
Odwłok jest ciemnobrązowy do czarnego z pomarańczowym obrzeżeniem, obficie porośnięty białawym owłosieniem i wmieszanymi w nie dłuższymi szczecinkami. Linie zabiodrowe (udowe) za tylnymi biodrami są nie w pełni wykształcone. Łuk strydulacyjny i rowki strydulacyjne są dobrze widoczne.
Ekologia i występowanie Owad ten zasiedla pobrzeża rzek, strumieni, mokradeł, słonawisk, jezior i stawów. Drąży tunele w mulistym lub gliniastym podłożu. Spotykany jest m.in. pod leżącymi liśćmi olsz i kępami turzyc. Żeruje na glonach, szczątkach organicznych i zooplanktonie. Zimowanie odbywa się w stadium dorosłym.
Gatunek palearktyczny. Podgatunek nominatywny znany jest w Europie z Portugalii, Hiszpanii, Wielkiej Brytanii, Francji, Belgii, Holandii, Niemiec, Szwajcarii, Austrii, Włoch, Szwecji, Finlandii, Łotwy, Litwy, Polski, Czech, Słowacji, Węgier, Białorusi, Ukrainy, Mołdawii, Rumunii, Bułgarii, Słowenii, Chorwacji, Bośni i Hercegowiny, Serbii oraz europejskiej części Rosji. W Azji wykazywany jest z anatolijskiej części Turcji, Kazachstanu i Iranu. W Polsce występuje pospolicie w całym kraju
Podgatunek H. f. etruscus jest endemitem Włoch, podawanym tylko z Toskanii i Lacjum.
Przypisy
Kategoria:Różnorożkowate Kategoria:Chrząszcze Azji Środkowej Kategoria:Chrząszcze Europy Kategoria:Chrząszcze Iranu Kategoria:Chrząszcze Rosji Kategoria:Chrząszcze Turcji Kategoria:Gatunki i podgatunki zwierząt nazwane w 1843 roku