Józef Wincenty Znański (ur. 17 marca 1901 w Sierszy, zm. 2 marca 1984)Małgorzata Filipczak (oprac.), Prof. dr hab. inż. Józef Wincenty Znański. Matura 1920 [w:] Przyczynek do nauki polskiej absolwenci Gimnazjum i Liceum Ogólnokształcącego im. Stanisława Staszica w Chrzanowie, s. 51–56 [dostęp 2026-04-28]. – polski inżynier górniczy, dr inż. prof. nadzw. AGH w Krakowie.

Życiorys Po ukończeniu szkoły podstawowej uczył się w Prywatnym Gimnazjum Realnym w Chrzanowie (obecnie I Liceum Ogólnokształcące im. Stanisława Staszica). W 1920 r. zdał maturę, następnie studiował na Wydziale Górniczym Akademii Górniczej w Krakowie, w 1926 r. uzyskał tytułu magistra inżyniera. W latach 1927–1928 był kierownikiem w „Kamieniołomach Tatrzańskich” w Zakopanem, w latach 1928–1939 pracował w Zakładach Górniczych „Silesia” w Dziedzicach i w Kopalni Doświadczalnej „Barbara” w Mikołowie. Członek Stowarzyszenia Polskich Inżynierów Górniczych i Hutniczych (od 1928). W latach 1935–1939 był wykładowcą w Państwowej Szkole Górniczej w Katowicach.

Zajmował się opracowaniem metod oceny skłonności skał do tąpnięć w kopalniach. Zamienił pierwotnie funkcjonujący termin „tupanie”, określający łuszczenie się ociosów wyrobisk, odpryskiwanie z nich węgla, którym towarzyszyły różne zjawiska akustyczne, na „tąpanie”, a samo zjawisko opisał jako raptowność przebiegu procesu pękania i zruszenia (1938).

W latach 1941–1943 pracował w Towarzystwie Robót Komunikacyjno-Badawczych w Warszawie.

W 1945 r. dyrektor Kopalni „Janina” w Libiążu. W latach 1949–1972 był samodzielnym pracownikiem naukowym Głównego Instytutu Górnictwa w Katowicach. Od 1949 r. w Akademii Górniczo-Hutniczej w Krakowie był początkowo starszym asystentem w Katedrze Górnictwa I Wydziału Górniczego, następnie adiunktem (1951–1952), później kierownikiem i kontraktowym samodzielnym pracownikiem naukowym Katedry Eksploatacji Złóż (1952–1954), profesorem nadzwyczajnym (1955–1971). Prodziekan (1954–1956) i dziekan (1956–1958) Wydziału Górniczego. Kierownik Zakładu Eksploatacji w Warunkach Szczególnych Zagrożeń Naturalnych Instytutu Górnictwa Podziemnego Wydziału Górniczego (1969–1971). Wykładał eksploatację podziemną i odkrywkową. W 1971 r. przeszedł na emeryturę.

Autor wielu publikacji naukowych, m.in.: Szkody górnicze, Tąpania w świetle badań laboratoryjnych, Podziemna eksploatacja złóż. Promotor kilku doktoratów.

Mąż Ireny z domu Karpowicz (1905–1995), ojciec Zbigniewa (1930–2014)Irena Znanska (z d. Karpowicz), 1905–1995 [dostęp 2026-04-28]..

Pochowany na cmentarzu Salwatorskim w Krakowie (sektor SC12-7-47).

Ordery i odznaczenia

Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski Odznaka 1000-lecia Państwa Polskiego Odznaka tytułu honorowego „Zasłużony Nauczyciel Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej” Źródło:.

Nagrody

Nagroda Państwowa II stopnia (zespołowa) (1955)

Przypisy

Kategoria:Absolwenci Akademii Górniczo-Hutniczej im. Stanisława Staszica w Krakowie Kategoria:Ludzie urodzeni w Sierszy Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski (Polska Ludowa) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski (Polska Ludowa) Kategoria:Odznaczeni Odznaką 1000-lecia Państwa Polskiego Kategoria:Odznaczeni Odznaką Nagrody Państwowej Kategoria:Odznaczeni odznaką tytułu honorowego „Zasłużony Nauczyciel PRL” Kategoria:Pochowani na cmentarzu Salwatorskim w Krakowie Kategoria:Polscy inżynierowie górniczy Kategoria:Urodzeni w 1901 Kategoria:Zmarli w 1984