Mola tecta – gatunek słonowodnej ryby z rodziny samogłowowatych. Szeroko rozpowszechniony w umiarkowanych wodach półkuli południowej, bardzo rzadko pojawia się też na obszarze półkuli północnej. Nie jest niebezpieczny dla ludzi.
Etymologia Nazwa rodzajowa Mola pochodzi z języka łacińskiego i oznacza kamień młyński, została nadana ze względu na kształt ciała ryb z tego rodzaju. Z kolei epitet gatunkowy tecta również ma pochodzenie łacińskie i został utworzony od słowa tectus (ukryty, przebrany). Nadanie takiej nazwy gatunkowej tej rybie wiąże się z faktem, że pozostawała niezauważona przez naukowców przez prawie trzy stulecia.
Opis Mola tecta wygląda podobnie do innych ryb z rodzaju Mola – ma spłaszczone, okrągłe ciało i charakterystyczne, wydłużone płetwy po bokach. Jest to sporej wielkości zwierzę, może dorastać do ok. 2,5 metra długości. Najwyższa potwierdzona masa wynosiła 211 kg, jednak szacuje się, że jest w stanie osiągnąć nawet 2 tony. Kształt gonad różni się u obu płci – jajnik jest pojedynczy i okrągły, jądra zaś parzyste, wydłużone i przypominające kształtem pręty. mały|centruj|Porównanie osobników z gatunków Mola tecta i Mola ramsayi (inna nazwa: Mola alexandrini)
Występowanie Mola tecta występuje szeroko w umiarkowanych wodach półkuli południowej, osobnikom tego gatunku zdarza się zapuszczać również na obszar półkuli północnej, lecz to rzadkość. Potwierdzono występowanie tych samogłowów na południowo-wschodnich obszarach morskich Australii, wokół Nowej Zelandii, w pobliżu brzegów Afryki Południowej oraz Chile. mały|lewo|Osobnik wyrzucony na brzeg w Nowej Zelandii
Biologia i ekologia Gatunek najpewniej wykazuje biologię podobną do innych z rodzaju Mola. Odżywia się podczas nurkowań w głębiny. Zawartość żołądka trzech przebadanych osobników składała się z salp , iskrzyłud Pyrosoma sp. i pozostałości rurkopława; w jednym przypadku w trzewiach znaleziono kulkę styropianową o wymiarach 3 × 5 mm. Wszystkie osobniki poddane badaniom wewnętrznym były obficie zakażone pasożytami, które znajdowały się w szczególności w jelitach (tasiemce) i w wątrobie (prawdopodobnie larwy tasiemców z rzędu ). Nie ma obecnie żadnych danych o miejscach rozrodu, ikrze, larwach czy możliwych migracjach. mały|Larwa samogłowa (Mola mola), gatunku spokrewnionego z Mola tecta
Zagrożenia Gatunek nie został oceniony przez IUCN pod względem zagrożenia (stan na 2025 rok). Mimo że nie określono niebezpieczeństw dla tego konkretnego gatunku, może mieć podobne problemy jak inne gatunki z rodzaju Mola, czyli niszczenie siedlisk, rybołówstwo komercyjne, zanieczyszczenie środowiska i połykanie przez ryby plastiku.
Przypisy
Kategoria:Samogłowowate Kategoria:Ryby Oceanu Spokojnego Kategoria:Ryby Oceanu Atlantyckiego Kategoria:Gatunki i podgatunki zwierząt nazwane w 2017 roku