Port w Trieście (wł. Porto di Trieste) – port morski w Trieście, położony nad Zatoką Triesteńską, w północnej części Morza Adriatyckiego. Jest portem handlowym, przemysłowym i pasażerskim oraz jednym z głównych połączeń morskich Europy Środkowej. Od 2016 roku wraz z portem w Monfalcone podlega Zarządowi Systemu Portowego Wschodniego Morza Adriatyckiego (wł. Autorità di Sistema Portuale del Mare Adriatico Orientale).
Port zajmuje około 2,3 mln m², z czego około 1,8 mln m² przypada na obszary wolnocłowe. Ma 12 km nabrzeży, 58 stanowisk operacyjnych i około 70 km wewnętrznych torów kolejowych. Maksymalna głębokość przy torach podejściowych i nabrzeżach wynosi 18 m.
Historia Znaczenie portu zaczęło wzrastać w XVIII wieku, gdy monarchia habsburska dążyła do rozwoju własnej żeglugi i handlu na Adriatyku. W 1717 roku cesarz Karol VI Habsburg ogłosił swobodę żeglugi na Adriatyku, a w 1719 roku nadał Triestowi status wolnego portu. Przywileje handlowe i celne przyczyniły się do napływu kupców oraz rozwoju miasta jako portu obsługującego monarchię Habsburgów.
Rozwój portu przyspieszył po doprowadzeniu do Triestu w 1857 roku Kolei Południowej, łączącej miasto z Wiedniem. W latach 1868–1883 na północ od centrum powstał zespół portowy zaprojektowany przez francuskiego inżyniera Paula Talabota, określany później jako Porto Vecchio – Stary Port. Obejmował on pięć pirsów, cztery baseny portowe, magazyny, urządzenia przeładunkowe i bezpośrednie połączenia kolejowe.
Otwarcie Kanału Sueskiego w 1869 roku zwiększyło ruch między Triestem a portami Bliskiego i Dalekiego Wschodu. W związku z dalszym wzrostem przeładunków na początku XX wieku rozpoczęto budowę nowych urządzeń portowych na południe od centrum. Powstały tam m.in. Porto Nuovo, terminale przemysłowe, port naftowy i nabrzeża przeznaczone do obsługi drewna oraz towarów masowych.
Po rozpadzie Austro-Węgier i przyłączeniu Triestu do Włoch port utracił część dawnego zaplecza gospodarczego, jednak zachował funkcje tranzytowe. Działalność handlową stopniowo przenoszono ze Starego Portu do nowszych terminali położonych na południu miasta. Dawny zespół Porto Vecchio został w XXI wieku w znacznej części wyłączony z działalności portowej i przeznaczony do rewitalizacji miejskiej.
Infrastruktura Port rozciąga się wzdłuż wybrzeża Triestu od dawnego zespołu Porto Vecchio po przemysłowe nabrzeża w południowej części miasta. W jego skład wchodzą terminale kontenerowe, terminale ro-ro, nabrzeża wielofunkcyjne, terminal pasażerski, port naftowy, zaplecze stoczniowe i magazynowe oraz obszary wolnocłowe. Port jest chroniony przez cztery falochrony, a redę podzielono na trzy strefy kotwiczenia przeznaczone dla zbiornikowców, statków przewożących towary niebezpieczne i pozostałych jednostek.
Terminal kontenerowy znajduje się przy Molo VII. Ruch towarów tocznych i promów obsługiwany jest m.in. przy Molo V, Riva Traiana i w części określanej jako Scalo Legnami. Przy Molo Bersaglieri, położonym przy centrum miasta, funkcjonuje terminal pasażerski obsługujący statki wycieczkowe.
W południowej części portu działa terminal morski spółki SIOT, w którym wyładowywana jest ropa naftowa przesyłana następnie Rurociągiem Transalpejskim do rafinerii w Austrii, Niemczech i Czechach. W 2024 roku w terminalu wyładowano 40,3 mln ton ropy naftowej.
Transport kolejowy Port posiada około 70 km wewnętrznych torów kolejowych, umożliwiających formowanie składów bezpośrednio przy terminalach. Jest połączony z włoską i międzynarodową siecią kolejową, a regularne pociągi towarowe kursują m.in. do Austrii, Niemiec, Czech, Słowacji, Węgier, Luksemburga i Belgii. Port jest włączony do korytarzy transportowych TEN-T Bałtyk–Adriatyk i Morze Śródziemne.
Przeładunki W 2024 roku w porcie przeładowano 59 540 505 ton towarów, o 7,14% więcej niż w roku poprzednim. Ładunki płynne stanowiły 41 261 754 tony, natomiast towary drobnicowe 18 157 699 ton. Terminale kontenerowe obsłużyły 841 867 TEU, a w ruchu ro-ro przewieziono 295 386 jednostek. W tym samym roku port obsłużył 11 147 pociągów towarowych oraz ponad 500 tys. pasażerów statków wycieczkowych.
Przypisy
Kategoria:Porty morskie Kategoria:Transport w Trieście