Pětka, Piątka – niesformalizowany pozakonstytyucyjny organ zrzeszający przywódców pięciu czołowych partii Czechosłowacji powołany do koordynowania polityki koalicji rządowej, założony w 1920 roku.
Powołana z inicjatywy prezydenta Tomáša Masaryka w obliczu kryzysu politycznego w Czechosłowacji. Skupiła przedstawicielu pięciu (przejściowo sześciu) największych (z wyłączeniem partii mniejszości narodowych) największych czechosłowackich partii politycznych: Czeskiej Partii Narodowo-Społecznej, , Czechosłowackiej Partii Ludowej, Czechosłowackiej Partii Socjaldemokratycznej i ; okazjonalnie system ten uzupełniała efemeryczna .
System polityczny oparty na tym organie zapewnił międzywojennej Czechosłowacji stabilność w polityce wewnętrznej i zapobiegł trwałym kryzysom rządowym. Kluczowe decyzje dotyczące polityki państwa podejmowano po dyskusji w zamkniętym gronie liderów piątki, po czym decydowano się na utrzymanie jednolitego zgodnego stanowiska wobec opinii publicznej. Z ramienia piątki funkcję premiera najczęściej pełnił Antonín Švehla.
Według Arenda Lipjharta czeska Pětka obok szwajcarskiego systemu kooperacji partii stanowiła przykład szerokich koalicji charakterystycznych dla systemu demokracji zgody (konsensualnej).
Twórcy piątki
Przypisy
Kategoria:Polityka Czechosłowacji