Edmund Grzeganek (ur. 20 listopada 1914 w Zabrzu, zm. 13 listopada 1994) – polski działacz partyjny, państwowy i sportowy, żołnierz i uczestnik ruchu oporu podczas II wojny światowej w stopniu porucznika. Starosta raciborski (1945–1947) i cieszyński (1947–1950), przewodniczący Prezydiów Powiatowych Rad Narodowych w Tarnowskich Górach (1950–1952) i Rybniku (1959–1960), przewodniczący Prezydiów Miejskich Rad Narodowych w Rudzie (1957–1958) oraz Bytomiu (1960–1963).

Życiorys Jego ojciec i dwaj starsi bracia uczestniczyli w III powstaniu śląskim. Ojciec Juliusz działał w polskich związkach zawodowych, przez co był zmuszony przenieść się do Chorzowa. Edmund Grzeganek ukończył gimnazjum klasyczne w Chorzowie, związał się podczas nauki z harcerstwem, osiągając rangę Harcerza Rzeczypospolitej i drużynowego II Drużyny im. Zawiszy Czarnego. Od 1937 studiował na Akademii Handlowej w Krakowie.

Od 1936 do 1937 odbywał służbę wojskową w Szkole Podchorążych 73 pp 23 Dywizji Piechoty, osiągając rangę plutonowego podchorążego rezerwy. Jako dowódca plutonu walczył w kampanii wrześniowej, został ranny w głowę w okolicy Biłgoraja. Dostał się do obozu jenieckiego Stalag VIII B w Łambinowicach, od maja 1940 w Stalagu IV-A w Elsterholst, skąd wykupiła go rodzina. Po wyjściu na wolność pracował jako murarz, mechanik i księgowy. Aktywny w ruchu oporu, należał też kolejno do Polskich Sił Zbrojnych, Związku Walki Zbrojnej i Armii Krajowej. Doszedł do stopnia podporucznika AK, dowodził kompanią w obwodzie Chorzów-Śródmieście AK.

Po wojnie działacz PPR i PZPR, po wyzwoleniu podjął pracę w komórce odpowiedzialnej za handel w chorzowskim urzędzie miasta. Swoje awanse zawdzięczał m.in. protekcji Jerzego Ziętka. Ok. sierpnia 1945 objął stanowisko starosty raciborskiego. Pozostał na stanowisku do lutego lub marca 1947, kiedy to przeszedł na fotel starosty cieszyńskiego, który zajmował najpewniej do likwidacji stanowiska starosty w 1950. Od czerwca 1950 do lipca 1952 pozostawał przewodniczącym Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w Tarnowskich Górach, odsunięty od pracy ze względu na odchylenia prawicowo-nacjonalistyczne. Następnie w 1956 zrehabilitowany. Zajmował stanowisko przewodniczącego Prezydium Miejskiej Rady Narodowej w Rudzie od 1957 do końca 1958, a po jej włączeniu do Rudy Śląskiej w styczniu 1959 został wiceprzewodniczącym PMRN w tym mieście. Pomiędzy 1959 a grudniem 1960 (względnie w latach 1958–1964) przewodniczył Prezydium Powiatowej RN w Rybniku, a 20 grudnia 1960 objął fotel szefa MRN w Bytomiu. 31 sierpnia 1963 zrezygnował ze stanowiska ze względu na stan zdrowia. W latach 1963–1975 wiceprezes ds. administracyjno-socjalnych w Hucie Batory, został też radnym MRN w Chorzowie.

Był prezesem klubu piłkarskiego Piast Cieszyn (1948–1950), od 1963 do 1975 wiceprezesem Ruchu Chorzów, zasiadał także w zarządzie Polonii Bytom oraz w organach Polskiego Związku Wędkarskiego (m.in. członek Głównej Komisji Rewizyjnej, prezes okręgu katowickiego w latach 1961–1963).

Odznaczenia Został odznaczony Złotym Krzyżem Zasługi (1946) i Odznaką 1000-lecia Państwa Polskiego (1963).

Przypisy

Kategoria:Członkowie Komitetów Miejskich PZPR Kategoria:Członkowie Organizacji Młodzieży Towarzystwa Uniwersytetu Robotniczego Kategoria:Członkowie Prezydiów Wojewódzkich Rad Narodowych Kategoria:Członkowie Wojewódzkich Komisji Kontroli Partyjnej PZPR Kategoria:Członkowie Związku Walki Zbrojnej Kategoria:Drużynowi ZHP Kategoria:Działacze PZPR Kategoria:Jeńcy Stalagu VIIIB/344 Lamsdorf Kategoria:Ludzie urodzeni w Zabrzu Kategoria:Ludzie związani z Chorzowem Kategoria:Ludzie związani z Cieszynem Kategoria:Ludzie związani z Raciborzem Kategoria:Ludzie związani z Rudą Śląską Kategoria:Ludzie związani z Tarnowskimi Górami Kategoria:Odznaczeni Odznaką 1000-lecia Państwa Polskiego Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi (Polska Ludowa) Kategoria:Oficerowie Armii Krajowej Kategoria:Politycy PPR Kategoria:Polscy menedżerowie Kategoria:Prezesi polskich klubów piłkarskich Kategoria:Prezydenci Bytomia Kategoria:Prezydenci i burmistrzowie Rybnika Kategoria:Przewodniczący Prezydiów Miejskich Rad Narodowych Kategoria:Przewodniczący Prezydiów Powiatowych Rad Narodowych Kategoria:Radni Bytomia Kategoria:Radni Chorzowa Kategoria:Uczestnicy kampanii wrześniowej (strona polska) Kategoria:Starostowie Polski Ludowej (1944–1950) Kategoria:Żołnierze piechoty II Rzeczypospolitej Kategoria:Żołnierze Polskich Sił Zbrojnych Kategoria:Urodzeni w 1914 Kategoria:Zmarli w 1994