Dwór w Płonnej – dwór z przełomu XV i XVI w. od 1946 w ruinie, znajdujący w miejscowości Płonna w powiecie sanockim.
Opis Na przełomie XV i XVI w. istniał w Płonnej dwór obronny otoczony fosami i wałami. Wzniesiony został prawdopodobnie dla Tarnawskich. Dwór w ciągu stuleci był rozbudowywany, a swój ostateczny kształt przybrał prawdopodobnie w XVIII i XIX w. kiedy był własnością Cieszanowskich i Truskolaskich. Około 1790 Truskolascy, ówcześni właściciele majątku, ufundowali murowaną cerkiew, położoną w pobliżu zabudowań dworskich. Wieś była ich własnością do 1913, kiedy to Helena Truskolaska sprzedała cały majątek greckokatolickiemu duchownemu z Sanoka, księdzu Emilianowi Konstantynowiczowi.
W czasie II wojny światowej Niemcy organizowali we dworze punkt zborny okolicznych Żydów, których wywozili później do obozów zagłady. W lecie 1944 stacjonowała we dworze 46 Dywizja Piechoty Wermachtu. W cerkwi, szkole i dworze Niemcy utworzyli szpital polowy. W 1946 wszystkie zabudowania dworskie zostały spalone przez UPA; dwór został wysadzony. Tereny podworskie w latach 50. XX w. przejął PGR. Po 1989 obszar zespołu dworskiego stał się własnością prywatną. Wały ziemne stanowiące system obronny dworu zaniwelowano końcem lat 90. XX w.
Zachowane relikty dworu obronnego mają postać murów obwodowych o obrysie zbliżonym do prostokąta o wymiarach 15 x 25 metrów, czytelnych do wysokości około 2.0 - 2,5 metra, murowanych z kamienia, pozbawionych tynków. Pozostał niewielki staw. Z dawnego założenia parkowo-ogrodowego zachowały się pojedyncze okazy starodrzewu.
Przypisy
Płonna (województwo podkarpackie) Kategoria:Płonna (województwo podkarpackie)