Cmentarz wojenny w Joachimowie-Mogiłach – zabytkowy niemiecki cmentarz wojenny położony w lesie w pobliżu wsi Joachimów-Mogiły, na terenie Bolimowskiego Parku Krajobrazowego, w gminie Bolimów. W obecnym kształcie został urządzony przez Volksbund Deutsche Kriegsgräberfürsorge w latach 1990–1991 jako miejsce ponownego pochówku niemieckich poległych i zmarłych podczas II wojny światowej, przeniesionych przede wszystkim z Cmentarza Wojskowego na Powązkach w Warszawie. Według danych Volksbundu na cmentarzu spoczywa 2567 osób.
Historia Informacje dotyczące najwcześniejszych dziejów nekropolii są rozbieżne. Karta ewidencyjna sporządzona w 1992 roku datuje założenie cmentarza na 1915 rok i określa go jako cmentarz żołnierzy niemieckich z I i II wojny światowej. W dokumencie podano również powierzchnię 0,18 ha. Urząd Gminy w Bolimowie podaje, że w mauzoleum złożono szczątki około 1200 żołnierzy niemieckich, którzy zginęli podczas walk i ataków gazowych w 1915 roku.
Według Volksbundu budowę założenia rozpoczęto dopiero po zakończeniu I wojny światowej. Prac nie ukończono przed wybuchem II wojny światowej, a w tej fazie na terenie obiektu nie przeprowadzono pochówków.
W latach 1990–1991 Volksbund przystosował teren do przyjęcia ponad 2500 niemieckich poległych i zmarłych podczas II wojny światowej. Ich szczątki znajdowały się po wojnie na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach w Warszawie. Prowadzone tam prace budowlane spowodowały konieczność przeniesienia pochówków. Nekropolię w Joachimowie-Mogiłach udostępniono publiczności 5 października 1991 roku.
22 czerwca 1995 cmentarz w granicach ogrodzenia wpisano do rejestru zabytków pod numerem 994 A. Obiekt jest także ujęty w ewidencji zabytków Narodowego Instytutu Dziedzictwa.
W pracach porządkowych i konserwacyjnych na cmentarzu uczestniczyli między innymi żołnierze i rezerwiści 73 Skrzydła Lotnictwa Taktycznego z Laage w Niemczech.
Układ i forma upamiętnienia Cmentarz ma układ pierścieniowy i jest otoczony niskim ogrodzeniem, w które w regularnych odstępach wkomponowano krzyże z czerwonego piaskowca. Jego centralnym elementem jest okrągły monument, również wykonany z czerwonego piaskowca, którego forma nawiązuje do twierdzy. Przed monumentem umieszczono dwujęzyczną tablicę pamiątkową, a na jego górną część prowadzą dwa biegi schodów.
Pośrodku trawnika znajduje się wysoki kamienny krzyż. Na obrzeżu umieszczono płyty z nazwiskami żołnierzy, których szczątków nie udało się odnaleźć. Właściwa przestrzeń grzebalna znajduje się pomiędzy centralnym monumentem a ogrodzeniem. Przy prowadzącej wokół monumentu ścieżce rozmieszczono płyty z nazwiskami osób pochowanych na cmentarzu.
Pochowani i upamiętnieni Hermann Braun (1917–1945) – niemiecki aktor filmowy i porucznik Wehrmachtu; jego miejsce pochówku jest wiązane z cmentarzem w Joachimowie-Mogiłach, jednak jego szczątki nie zostały zidentyfikowane. Franz Kutschera (1904–1944) – SS-Brigadeführer i dowódca SS i Policji w dystrykcie warszawskim Generalnego Gubernatorstwa. Ewidencja Volksbundu potwierdza jego pochówek na cmentarzu w Joachimowie-Mogiłach. Jego nazwiska nie umieszczono na płytach; spoczywa anonimowo w grobie zbiorowym nr 1, pod pozycją nr 1.
Przypisy
Linki zewnętrzne Informacja o cmentarzu w serwisie Volksbund Deutsche Kriegsgräberfürsorge Cmentarz w serwisie Zabytek.pl
Kategoria:Cmentarze z I wojny światowej w województwie łódzkim Kategoria:Cmentarze z II wojny światowej w województwie łódzkim Kategoria:Niemieckie cmentarze poza granicami kraju Kategoria:Zabytki w powiecie skierniewickim Kategoria:Joachimów-Mogiły