Śmierć Kamilka z Częstochowy – akty przemocy domowej, które doprowadziły do śmierci 8-letniego Kamila Mrozka 8 maja 2023 roku.
Sprawa stała się głośna ze względu na okrucieństwo samej zbrodni oraz nieskuteczność władzy publicznej, która w założeniu powinna była ochronić chłopca.
Tło Kamil Mrozek urodził się 19 lutego 2015. Wiosną 2023 roku mieszkał przy ul. Kosynierskiej 7 w Częstochowie wraz z matką, ojczymem i rodzeństwem oraz siostrą, szwagrem i siostrzeńcami matki. Miał słabo w stosunku do wieku rozwiniętą umiejętność komunikacji werbalnej, jednak mimo to chętnie podejmował próby kontaktu i bawił się z innymi dziećmi.
W 2019 roku u dziecka stwierdzono rany tłuczone głowy.
Od 2021 rodzina chłopca korzystała z pomocy Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej, którego dyrektor w czerwcu 2022 bezskutecznie wnioskował do sądu o umieszczenie dzieci w pieczy zastępczej z powodów niezwiązanych z przemocą; krótko potem, w sierpniu, matka i ojczym Kamilka wraz z dziećmi przenieśli się do Olkusza. Od 1 września do 10 października Kamil zamieszkiwał w Specjalnym Ośrodku Wychowawczym w Częstochowie jako uczeń tamtejszej Szkoły Podstawowej Specjalnej nr 28. W październiku do sądu wpłynął wniosek o umieszczenie w pieczy zastępczej pochodzący od kuratora sądowego.
Od 17 października 2022 Kamil uczęszczał do Zespołu Szkół Specjalnych w Olkuszu. Mieszkając w tym mieście kilkakrotnie podejmował ucieczki z domu, o czym jego matka zawiadamiała policję w celu sprowadzenia syna z powrotem. W listopadzie 2022 chłopiec, ubrany nieodpowiednio do panującej w tamtym momencie ujemnej temperatury powietrza, został dostrzeżony na przystanku autobusowym przez przechodzącą tamtędy kobietę. W szpitalu, gdzie w konsekwencji trafił, oprócz zasinień i otarć stwierdzono u niego także świerzb; w drodze analizy sporządzanych przez dziecko rysunków dopatrzono się ponadto sygnałów wychowywania w rodzinie dysfunkcyjnej z możliwym występowaniem przemocy, zaś dorośli „nie zabezpieczają chłopcu podstawowych potrzeb biologicznych ani psychicznych”. W lutym wszczęto procedurę procedurę Niebieskiej Karty i powiadomiono o podejrzeniach sąd; rodzina zdecydowała się wtedy wrócić do Częstochowy.
Chłopiec ponownie został uczniem SP 28 w Częstochowie, matka nie wyrażała jednak zgody na zakwaterowanie syna w ośrodku wychowawczym. 8 i 9 marca Kamil zgłaszał nauczycielom ból ręki, dostrzeżono u niego także obrażenia na rękach i twarzy; według wyjaśnień rodziny, miał się on potknąć o próg. Chłopiec otrzymał pomoc medyczną na szpitalnym oddziale ratunkowym. Wizyty częstochowskiego pracownika socjalnego miały miejsce trzykrotnie w obejmującym te wydarzenia czterotygodniowym okresie.
Sąd w Olkuszu w marcu 2023 odrzucił kolejny z wniosków o umieszczenie Kamila z rodzeństwem w pieczy zastępczej.
Obrażenia i śmierć Obrażeń skutkujących śmiercią chłopiec doznał 29 marca 2023. Ustalony przez śledczych przebieg wydarzeń był następujący: ojczym Kamila, jakoby w reakcji na zrzucenie przez pasierba jego telefonu ze stołu, umieścił go rozebranego w łazience, gdzie polewał go wrzątkiem, bił słuchawką prysznicową i ciskał dzieckiem o podłogę, po czym chłopiec został przeniesiony do kuchni – na rozgrzany piec węglowy. Nieobecność syna w szkole w dniu następnym matka tłumaczyła oparzeniem się gorącą herbatą.
Kolejne dni chłopiec spędził w zamknięciu, leżąc na dywanie w jednym z pomieszczeń mieszkania. 3 kwietnia w lokalu był obecny funkcjonariusz Policji, jednak ograniczył się on do wykonania czynności w ramach Niebieskiej Karty i nie widział poparzonego dziecka. Tego samego dnia Kamila odwiedził ojciec, i to on wezwał do syna pomoc medyczną.
Kamil trafił do Górnośląskiego Centrum Zdrowia Dziecka w Katowicach. Tamtejsi lekarze stwierdzili oparzenie niemal ¼ ciała: na głowie, klatce piersiowej, kończynach. Pacjenta wprowadzono w stan śpiączki farmakologicznej (z której już go nie wybudzono), został zoperowany, a później podłączany do respiratora, aparatu dializowego, poddawany ciągłemu pozaustrojowemu natlenianiu krwi. Zmarł w wyniku niewydolności wielonarządowej spowodowanej oparzeniami i zakażeniem organizmu 8 maja 2023.
Reakcje Ceremonii pogrzebowej, która odbyła się 13 maja 2023, przewodniczył biskup pomocniczy Andrzej Przybylski; media donosiły o wysokiej frekwencji. Kamilek spoczął na cmentarzu Kule w Częstochowie (kwatera 43, rząd W, nr 6). Dzień później ulicami Częstochowy przeszedł Marsz Sprawiedliwości śp. Kamilka z udziałem ponad dwustu osób.
Śmierć Kamilka wzbudziła dyskusję nad przywróceniem kary śmierci w Polsce.
Ustawa o zmianie ustawy – Kodeks rodzinny i opiekuńczy oraz niektórych innych ustaw, uchwalona przez Sejm 28 lipca 2023, określana jest jako „ustawa Kamilka” lub „lex Kamilek”. Nowelizacja m.in. poszerzyła zakres podmiotów zobowiązanych do sprawdzenia, czy osoby dopuszczane do pracy z dziećmi nie figurują w rejestrze sprawców przestępstw na tle seksualnym i czy Krajowy Rejestr Karny nie odnotowuje popełnienia przez nie określonych przestępstw, a także wprowadziła obowiązek ustanowienia przez takie podmioty standardów ochrony małoletnich.
Rzeczniczka praw dziecka Monika Horna-Cieślak zwróciła uwagę, że matka chłopca sama również wymagała pomocy z racji swojej niepełnosprawności intelektualnej.
Została powołana Fundacja „To ja – Dziecko” im. Kamilka Mrozka.
Krajowa Rada Sądownictwa przeprowadziła lustrację Sądu Okręgowego w Częstochowie oraz sądów rejonowych w Częstochowie i Olkuszu w związku z prowadzeniem przez nie sprawy Kamilka, zakończoną raportem z 7 czerwca 2023; zawarte w nim wnioski zostały skrytykowane przez rzeczniczkę praw dziecka jako niewystarczające.
Postępowania karne Ojczym i matka Ojczym Kamila, 27-letni Dawid B., oraz matka chłopca, 35-letnia Magdalena B., zostali zatrzymani już 3 kwietnia i tymczasowo aresztowani. Początkowo Dawidowi B. przedstawiono zarzuty usiłowania zabójstwa Kamila i znęcania się nad nim (znęcanie się miało mieć postać kopania i bicia w różnych częściach ciała i przypalania papierosami), natomiast matce pomocnictwa przy usiłowaniu zabójstwa oraz narażenia na niebezpieczeństwo utraty życia; po śmierci ofiary zarzuty zmieniono na zabójstwo ze szczególnym okrucieństwem w wyniku motywacji zasługującej na szczególne potępienie oraz znęcanie się nad Kamilem i jego bratem Fabianem (w przypadku Magdaleny B. – oba przestępstwa w formie pomocnictwa poprzez zaniechanie reakcji na działania męża pomimo ciążącego na niej obowiązku ochrony synów), przy czym znęcanie się zarzucono Dawidowi B. w warunkach recydywy. Prokurator Generalny przekazał śledztwo Prokuraturze Regionalnej w Gdańsku.
Akt oskarżenia został skierowany do SO w Częstochowie 8 maja 2025 roku. Dawida B., oprócz popełnienia w warunkach recydywy przestępstw zabójstwa Kamila oraz znęcania się nad Kamilem i Fabianem B., oskarżono także o znęcanie się nad innymi pasierbami i własnymi dziećmi oraz o czyny pedofilskie; Magdalenę B. oskarżono o pomocnictwo przy zabójstwie i znęcaniu się oraz o narażenie Kamila na niebezpieczeństwo poprzez nienależyte sprawowanie opieki. W charakterze oskarżyciela posiłkowego do procesu wstąpiło rodzeństwo Kamila (siostra Magdalena Mazurek)Samo postępowanie przed sądem, trwające od 30 czerwca 2025, miało charakter niejawny; jako wskazana przez oskarżycieli posiłkowych osoba zaufaniaTj. osoba wskazana przez uprawnionego uczestnika procesu, która może być obecna na rozprawie mimo wyłączenia jawności. brała w nim jednak udział Monika Horna-Cieślak, podobnie jak organizacje społeczne: Fundacja „To ja – Dziecko”, Ordo Iuris oraz Stowarzyszenie „Szczęśliwe Dziecko”.
6 maja 2026 Sąd Okręgowy w Częstochowie nieprawomocnie skazał Dawida B. na karę 25 lat pozbawienia wolności, a Magdalenę B. na karę 16 lat pozbawienia wolności, jako kwalifikację prawną przyjmując jednak nie zabójstwo, lecz spowodowanie ciężkiego uszczerbku na zdrowiu ze skutkiem śmiertelnym.
Inne osoby Siostra Magdaleny B. – Aneta J. oraz jej mąż Wojciech J. zostali oskarżeni o nieudzielnie pomocy mieszkającemu w tym samym lokalu Kamilowi. Wyrokiem z 6 maja skazano ich na karę 10 miesięcy (ciotka) i 6 miesięcy pozbawienia wolności (wuj), warunkowo zawieszając wykonanie kary na okres lat 3.
15 stycznia 2026 Sąd Rejonowy w Kielcach prawomocnie potwierdził umorzenie postępowania w sprawie niedopełnienia obowiązków przez lekarzy i nauczycieli zajmujących się Kamilkiem, równocześnie nakazując ponowne zbadanie ewentualnego popełnienia tego przestępstwa przez policjantów, pracowników socjalnych, prokuratorów i sędziów.
Przypisy
Uwagi
Kategoria:2023 w Polsce Kategoria:Historia Częstochowy Kategoria:Przestępstwa w III Rzeczypospolitej Kategoria:Śmierci według osób