Grzybik krwawy (Mycoblastus sanguinarius (L.) Norman) – gatunek grzybów z typu misecznicowców (Lecanorales). Ze względu na współżycie z glonami zaliczany jest do grupy porostów.
Systematyka i nazewnictwo Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Tephromelataceae, Lecanorales, Lecanoromycetidae, Lecanoromycetes, Pezizomycotina, Ascomycota, Fungi.
Po raz pierwszy opisał go Karol Linneusz w 1753 r., nadając mu nazwę Lichen sanguinarius. W 1852 r. Johannes Musaeus Norman przeniósł go do rodzaju Mycoblastus (grzybik). Niektóre inne synonimy nazwy naukowej. Megalospora sanguinaria (L.) A. Massal. 1852 Lecidea didymospora Stirt. 1873 Mycoblastomyces sanguinarii Cif. & Tomas. 1954 Nazwa polska według Wiesława Fałtynowicza.
Morfologia Plecha skorupiasta, gruzełkowata, często brodawkowata, dość gruba, rzadko cienka i prawie gładka. Ma marmurkowaty wygląd, jest ciągła lub nieco spękana. Powierzchnia jasno- lub ciemnoszara, czasami z żółtym lub zielonym odcieniem. Soralia rzadkie, zawierające proszkowate, białawozielonawe urwistki. Brodawki plechy o średnicy 02–0,6 mm, czasami niekształtne, często skupione. Owocniki typu apotecjum lecideowe, czarne, matowe, o średnicy 0,5–3 mm, wypukłe, często pomarszczone, czasami zrośnięte po kilka. Miąższ i hypotecjum krwistoczerwone.
Hymenium o grubości 140–250 μm, jasnoniebieskawozielone, w najwyższej części czarnozielone lub niebieskozielone. Askospory jednokomórkowe, cylindryczne, 70–100 × 35–50 μm, grubościenne. W worku występuje przeważnie po jednym zarodniku, rzadko po dwa. Często obecne pyknidia o średnicy 40–50 µm, ze ścianą barwy ciemnozielonej. Powstają w nich pałeczkowate pykniospory 6–9 × ok. 1 µm.
Reakcje barwne: Kora C–, K+ żółta, Pd+ żółta; rdzeń K+ czerwony (częściowo), soralia Pd–; K+ jaskrawoczerwone, barwnik dyfundujący do roztworu. Kwasy porostowe: atranoryna, chloratranoryna, kwas rodokladoniowy, kwas kaperatowy.
Występowanie i siedlisko Jest szeroko rozprzestrzeniony w Ameryce Północnej, Europie i Azji, podano jego stanowiska także w Ameryce Południowej i Australii. W Polsce podano wiele stanowisk. W górach jest dość częsty, na niżu rzadki. Na Czerwonej liście roślin i grzybów Polski ma status VU – gatunku narażonego na wymarcie w stanie dzikim w regionie.
Rozwija się głównie na korze drzew iglastych, rzadziej liściastych, rzadko na drewnie, wyjątkowo na podłożu skalnym (na piaskowcach).
Przypisy
Kategoria:Mykobiota Polski Kategoria:Porosty Kategoria:Taksony opisane przez Karola Linneusza Kategoria:Tephromelataceae