thumb|Amerykański wspinacz Rich Purnell na drodze mikstowej o ocenie M9 w Glenwood Canyon, Kolorado Wspinaczka mikstowa – dyscyplina wspinaczki lodowej uprawiana na drogach wspinaczkowych, które nie mają wystarczającej ilości lodu, aby być regularnymi drogami lodowymi, ale także nie są wystarczająco suche, aby być regularnymi drogami skalnymi. Aby pokonać drogę, wspinacz mikstowy używa na całej długości standardowego sprzętu do wspinaczki lodowej (np. podwójnych czekanów w rękach i raków na stopach), ale do asekuracji używa zarówno sprzętu lodowego, jak i skalnego. Wspinaczka mikstowa obejmuje zarówno drogi z odcinkami grubych warstw lodu przeplatanymi odcinkami nagiej skały, jak i drogi, które są w większości skalne, ale pokryte cienką warstwą lodu i/lub śniegu.

Podczas gdy alpiniści stosowali techniki wspinaczki mikstowej od dziesięcioleci na drogach alpejskich (większość północnych ścian alpejskich jest oblodzona lub pokryta śniegiem), wspinaczka mikstowa jako samodzielny sport zyskała szerszy rozgłos dzięki przejściu przez Jeffa Lowe'a częściowo obitej drogi Octopussy (WI6, M8 R) w 1994 roku. Wspinaczka mikstowa doprowadziła również do powstania sportu drytoolingowego, który jest wspinaczką mikstową na drogach całkowicie pozbawionych lodu i śniegu. Używany sprzęt – długość czekanów oraz stosowanie ostróg i pętli na czekanach – został objęty ściślejszymi regulacjami, aby uniknąć obaw, że sport jest bardziej podobny do wspinaczki techniką sztucznych ułatwień niż wspinaczki klasycznej.

Drogi wspinaczki mikstowej są oceniane pod względem trudności w systemie skali M, a rozwój specjalistycznych technik wspinaczki mikstowej (np. stein pull i figure four) oraz specjalistycznego sprzętu (np. fruit boots, ostróg i zaawansowanych ergonomicznych czekanów) doprowadził do dramatycznego wzrostu kamieni milowych w trudności wspinaczki mikstowej, szczególnie w latach 1994–2003, i przypisuje się mu również podnoszenie standardów w szerszej dziedzinie wspinaczki alpejskiej. Wiele współczesnych dróg mikstowych jest obecnie obitych jak drogi wspinaczki sportowej, ale niektóre drogi wspinaczki mikstowej nadal wykorzystują asekurację typu tradycyjnego – szczególnie na drogach wielowyciągowych.

Opis thumb|left|Zespół na drodze Flauto Magico (130 metrów, WI5+, M9, 4 wyciągi) w dolinie Vallunga, Dolomity, Włochy Wspinaczka mikstowa wykorzystuje sprzęt do wspinaczki lodowej (np. podwójne czekany i raki) na drogach, które nie są wystarczająco pokryte lodem, aby być czystymi drogami lodowymi o skali WI. Drogi wspinaczki mikstowej mają znaczące elementy czysto skalne, które w niektórych przypadkach mogą być całkowicie suche (np. na niektórych północnoamerykańskich drogach mikstowych), ale w wielu przypadkach są pokryte cienką warstwą lodu i śniegu (np. w szkockiej wspinaczce zimowej), co uniemożliwia stosowanie czystych technik skalnych lub lodowych.

Wspinacz mikstowy używa czekana i raków do poruszania się w górę, wbijając je w małe szczeliny i krawędzie na oblodzonej skale. Do asekuracji używa sprzętu wspinacza tradycyjnego, ponieważ możliwości użycia śrub lodowych są ograniczone. Coraz częściej spotyka się również jednowyciągowe drogi mikstowe, które są w pełni obite ringami, podobnie jak drogi wspinaczki sportowej. Wspinaczka mikstowa może być również uprawiana w stylu free solo, co jest jeszcze bardziej ryzykownym przedsięwzięciem.

Wspinaczka mikstowa jest ściśle związana ze wspinaczką alpejską, ponieważ wiele dróg alpejskich ma duże odcinki oblodzonej i pokrytej śniegiem skały, których nie można pokonać ani jako wspinaczkę skalną (zbyt śliska), ani jako czystą wspinaczkę lodową (za mało lodu). Wspinaczka mikstowa jest również ściśle związana ze sportem drytoolingowym, który został rozwinięty przez wspinaczy mikstowych pokonujących drogi bez śniegu i lodu, ale nadal używających narzędzi i technik wspinaczki mikstowej; drogi mikstowe bez lodu otrzymują czasami przedrostek „D” zamiast „M” w swojej ocenie.

Toczy się debata, czy wspinaczka mikstowa jest bardziej podobna do hakówki, a nie do bardziej pożądanego stylu wspinaczki klasycznej, ze względu na użycie mechanicznych narzędzi na naturalnej skale. Doprowadziło to do zwiększonego nadzoru nad dozwolonymi narzędziami (np. stosowaniem ostróg, długością czekanów i używaniem pętli do odpoczynku lub pomocy w uzyskaniu impetu do góry); większość zawodów wspinaczki lodowej nie pozwala już na pętle i reguluje stosowanie ostróg (np. jeśli są w ogóle dozwolone, nie mogą być używane do odpoczynku).

Rodzaje dróg

Drogi wspinaczki mikstowej mogą obejmować szeroki zakres typów. Niektóre drogi wspinaczki mikstowej są kombinacjami drogi wspinaczki lodowej (np. duży zamarznięty sopel, zamarznięte alpejskie kuluary lub zamarznięta kaskada wodna) i drogi drytoolingowej (np. konieczność pokonania skalnego przewieszenia lub dachu, aby dotrzeć do zamarzniętej części lodowej); drogi te mają zarówno pełną ocenę wspinaczki mikstowej (skala M), jak i pełną ocenę wspinaczki lodowej (skala WI). Przykładami takich dróg są amerykańska droga mikstowa Octopussy (WI6, M8), Silent Memories (WI6, M9) we Włoszech czy French Reality (M7-, WI6+) w Kanadzie.

Inne typy dróg wspinaczki mikstowej nie mają jako takich materialnych odcinków wspinaczki lodowej (a zatem nie mają istotnej oceny WI). Takie drogi są w efekcie drogami skalnymi, ale skała jest pokryta cienką warstwą lodu i/lub śniegu, co uniemożliwia normalne techniki wspinaczki skalnej. Przykładami takich dróg jest wiele szkockich dróg zimowych, takich jak Wailing Wall (szkocka ocena wspinaczki mikstowej XI, 9) czy Banana Wall (szkocka ocena wspinaczki mikstowej XII, 12), lub North West Passage (M11) w Montanie.

Historia Podczas gdy alpiniści i szkoccy wspinacze zimowi stosowali techniki wspinaczki mikstowej od dziesięcioleci, wspinaczka mikstowa jako samodzielny sport zyskała na znaczeniu w 1994 roku, gdy amerykański wspinacz Jeff Lowe przeszedł dach drogi Octopussy (WI6, M8) w Vail w Kolorado, tworząc pierwszą na świecie drogę mikstową o ocenie M8. W 2014 roku Rock & Ice przypisał przejściu Lowe'a z 1994 roku efektywne wynalezienie sportu wspinaczki mikstowej.

Przejście Lowe'a doprowadziło do wzrostu zainteresowania wspinaczką mikstową, a w latach 1994–2003 poziom trudności gwałtownie wzrósł z M8 do M13, napędzany przez pionierów wspinaczki mikstowej, takich jak Stevie Haston w Europie (szczególnie w Val di Cogne) i Will Gadd w Ameryce Północnej (szczególnie w Fang Amphitheater w Vail i w Cineplex Cave w Albercie). W 2003 roku włoski wspinacz Mauro Bole, stwierdzając, że jest zbyt niski na kluczowe miejsce na drodze The Game (M13) w Cineplex Cave, wydłużył swoje narzędzia i ukończył drogę. Doprowadziło to do sugestii, że wspinaczka mikstowa jest podobna do hakówki. Podobna debata toczyła się wokół ostróg, których Gadd przestał używać (nazywając to „barebacking”) i napisał manifest zatytułowany „Spurs are for Horses, and Tools Are For Your Hands”, w którym stwierdził: „Droga pokonana przez siedzenie na narzędziu, zaczepianie narzędzia kolanami lub ostrogami, a nawet używanie ostróg, jest hakówką”.

Zawody we wspinaczce lodowej zaczęły regulować użycie narzędzi, w tym ostróg, długości narzędzi i pętli na narzędziach (które mogą być używane do odpoczynku lub pomocy w uzyskaniu impetu do góry). W 2012 roku wspinacz mikstowy Ryan Nelson napisał artykuł w Rock & Ice zatytułowany „Is mixed climbing still legitimate?”. Szkocki wspinacz Dave MacLeod powiedział Nelsonowi: „Nowoczesna wspinaczka mikstowa z pewnością zbliża się do stagnacji” i „Porzucenie ostróg z pewnością da jej kolejny oddech życia, ale to tylko odsunie to o rok lub dwa. Powodem jest oczywiście to, że [wspinaczka] pełnego wyciągu poziomego dachu na małych zaczepach jest stosunkowo łatwa”.

Podczas gdy ewolucja kamieni milowych w trudności wspinaczki mikstowej zwolniła od 2003 roku, czołowi wspinacze mikstowi, tacy jak Raphael Slawinski, podkreślali pozytywny wpływ wspinaczki mikstowej na ogólne standardy we wspinaczce alpejskiej. Inni alpiniści, tacy jak Steve House, ostrzegali, że poleganie na w pełni obitych drogach wspinaczki sportowej dla najwyższych ocen M nie doprowadziło jeszcze do zauważalnego wpływu na ogólne standardy we wspinaczce alpejskiej.

Sprzęt

thumb|Wspinacz w fruit boots wykonujący ruch figure four podczas Pucharu Świata we Wspinaczce Lodowej w 2016 roku thumb|Zaawansowany ergonomiczny czekan. Wspinaczka mikstowa zaczynała od używania istniejącego sprzętu do wspinaczki lodowej do uzyskiwania impetu do góry (np. podwójne czekany i raki) oraz do asekuracji (np. śruby lodowe), a także istniejącego tradycyjnego sprzętu do wspinaczki skalnej (np. kostki, heksy i przyrządy zaciskowe) lub sprzętu do wspinaczki sportowej (np. ringi i ekspresy) do dodatkowej asekuracji.

W miarę rozwoju sportu tworzono specjalistyczny sprzęt, w tym:

Fruit boots. Lekkie buty z rakami przykręconymi do buta (a nie przypinanymi, jak w przypadku standardowych ciężkich butów wysokogórskich używanych w tradycyjnej wspinaczce lodowej). Stały się standardem w zawodach drytoolingowych i wspinaczki lodowej. Raki jednopunktowe. Wspinacze mikstowi preferują jednopunktowe ustawienie raków, aby mogli zachować bardziej precyzyjną kontrolę nad pracą nóg (co jest trudniejsze w przypadku tradycyjnych dwupunktowych raków). Ostrogi. Jednopunktowy rak wystający z tyłu buta, umożliwiający zaczepy piętowe i bardziej rozbudowane pozycje odpoczynkowe; jednak użycie ostróg stało się bardziej regulowane w zawodach wspinaczkowych, ponieważ zaczęto je uważać za podobne do wspinaczki technicznej. Zaawansowane czekany. Wymóg wspinaczy mikstowych pokonywania skalnych przewieszeń i dachów doprowadził do rozwoju bardziej zaawansowanych konstrukcji czekanów; dodatkowo potrzeba unikania pętli na czekanach przez wspinaczy na najwyższym poziomie (obecnie zakazanych w zawodach) wymagała również innych kształtów rękojeści. Smycze do narzędzi lodowych. Podczas gdy pętle są obecnie rzadziej używane, wielu używa elastycznych smyczy do narzędzi lodowych, czasami myląco nazywanych również „pętlami”, na wypadek upuszczenia narzędzia, ale które nie dają żadnej formy pomocy.

Technika thumb|Wykonywanie stein pull thumb|Wykonywanie figure four w fruit boots Oprócz standardowych technik wspinaczki lodowej (np. techniki niemieckiej i wspinaczki skalnej (np. wspinaczki szczelinowej, ale z czekanami), wspinacze mikstowi rozwinęli szereg technik charakterystycznych dla swojego sportu (oraz wywodzącego się z niego sportu drytoolingowego). Należą do nich: Stein pull. Wspinacz odwraca czekan i wbija ostrze od góry w szczeliny skalne, uzyskując impet do góry poprzez pociągnięcie za rękojeść (z zaklinowanym ostrzem). Stein pull jest często stosowany na przewieszonych odcinkach i do tworzenia pozycji odpoczynkowej. Undercling pull. Wspinacz znalazł się powyżej chwytu do stein pull i może albo przekształcić stein pull w ruch typu mantel (tj. naciskając w dół na rękojeść), albo ponownie osadzić ostrze czekana w podchwycie i przyciągnąć się do skały; zaawansowana technika wymagająca energii. Torque pull. Wspinacz wbija ostrze czekana w szczelinę, a następnie ciągnie w bok, tworząc „moment obrotowy” między czekanem a zaklinowanym ostrzem, co umożliwia ruch w górę. Torque pull jest często stosowany do pokonywania pionowych szczelin. Figura four. Wspinacz tworzy blokadę ramieniem (tj. czekan jest zaklinowany w skale, a ramię trzymające czekan jest zablokowane pod kątem), a następnie używa tego ramienia jak chwytu, zaczepiając „przeciwną” nogę o ramię i odpychając się nogą, aby sięgnąć wyżej. Figure nine wykorzystuje „nieprzeciwną” nogę.

Dodatkowo wspinacze mikstowi starają się trzymać łokcie blisko tułowia (aby uniknąć marnowania energii przy torque pull i stein pull), są bardzo ostrożni przy wyciąganiu zaklinowanych ostrzy (które mogą rykoszetować w twarz wspinacza) oraz przy delikatnym balansowaniu przednimi zębami raków na cienkich chwytach.

Ocena trudności

Skala M