Dzikan (Potamochoerus) – rodzaj ssaków parzystokopytnych z podrodziny świń (Suinae) w obrębie rodziny świniowatych (Suidae).
Rozmieszczenie geograficzne Rodzaj obejmuje gatunki występujące w Afryce (Senegal, Gwinea Bissau, Gwinea, Sierra Leone, Liberia, Wybrzeże Kości Słoniowej, Mali, Ghana, Togo, Benin, Nigeria, Kamerun, Sudan, Somalia, Etiopia, Sudan Południowy, Republika Środkowoafrykańska, Gwinea Równikowa, Gabon, Kongo, Demokratyczna Republika Konga, Rwanda, Burundi, Uganda, Kenia, Tanzania, Malawi, Zambia, Angola, Namibia, Botswana, Zimbabwe, Mozambik, Eswatini i Południowa Afryka).
Morfologia Długość ciała (bez ogona) 100–150 cm, długość ogona 30–45 cm, wysokość w kłębie 55–88 cm; masa ciała 45–115 kg.
Systematyka Rodzaj zdefiniował w 1843 roku angielski zoolog John Edward Gray w publikacji swojego autorstwa dotyczącej ssaków ze zbiorów Muzeum Brytyjskiego. Gatunkiem typowym jest (oznaczenie monotypowe) Sus africanus (= Sus larvatus ). Jednak nazwa, którą nadał nowemu taksonowi Gray – Choiropotamus – była nieużywana przez społeczność naukową przez ponad 50 lat, stanowiąc nomen oblitum. Nazwą powszechnie używaną w publikacjach zoologicznych była nazwa, którą ukuł w 1854 roku również Gray – Potamochoerus – z gatunkiem typowym (oznaczenie monotypowe) Choiropotamus pictus (= Sus porcus ).
Etymologia Koiropotamus i Choiropotamus: khoiros ‘świnia’; ποταμος potamos ‘rzeka’. Potamochoerus (Potamochaerus): gr. ποταμος potamos ‘rzeka’; χοιρος khoiros ‘świnia’. Nyctochoerus: gr. νυξ nux, νυκτος nuktos ‘noc’; χοιρος khoiros ‘świnia’. Gatunek typowy (oznaczenie monotypowe): Nyctochoerus hassama .
Podział systematyczny Do rodzaju należą następujące występujące współcześnie gatunki: Grafika Gatunek Autor i rok opisu Nazwa zwyczajowa Podgatunki Rozmieszczenie geograficzne Podstawowe wymiaryDC – długość ciała; DO – długość ogona; MC – masa ciała StatusIUCNcentruj|150pxPotamochoerus larvatus(F. Cuvier, 1822)dzikan zaroślowy3 podgatunkiod południowego Sudanu Południowego i Etiopii na południe przez Afrykę Wschodnią oraz wschodnią i południową Demokratyczną Republikę Konga do Botswany, Mozambiku i północno-wschodniej Południowej Afryki; izolowane populacje w Angoli i południowej Południowej Afryki; zakres wysokości: 0–4000 m n.p.m.DC: 100–150 cmDO: 30–40 cmMC: 50–115 kgcentruj|150pxPotamochoerus porcus(Linnaeus, 1758)dzikan rzecznygatunek monotypowypas leśny od Senegalu do północno-zachodniej Ugandy i wschodniej Demokratycznej Republiki Konga, na południe do północnej Angoli (Kabinda); brak zapisów z ostatnich lat w Gambii lub Czadzie, być może występuje w Sudanie Południowym i południowo-zachodniej EtiopiiDC: 100–145 cmDO: 30–45 cmMC: 45–115 kg Kategorie IUCN: – gatunek najmniejszej troski/
Opisano również gatunki wymarłe: Potamochoerus afarensis (Afryka; plejstocen). Potamochoerus chienxianensis (Azja; plejstocen) Potamochoerus magnus (Europa; pliocen). Potamochoerus palaeindicus (Azja; plejstocen). Potamochoerus theobaldi (Azja; pliocen–plejstocen).
Uwagi
Przypisy Nazwy zwyczajowe za:
Bibliografia
Kategoria:Świniowate Kategoria:Taksony opisane przez Johna Edwarda Graya