Henryk Borowski (ur. 14 lutego 1910 w Płocku, zm. 13 listopada 1991 w Warszawie) – polski aktor teatralny i filmowy.
Życiorys thumb|240px|Grób Henryka Borowskiego na cmentarzu parafialnym w Starych Babicach Uczęszczał do Liceum Ogólnokształcącego im. Władysława Jagiełły w Płocku. Po skończeniu szóstej klasy, z rodzicami przeniósł się do Warszawy. Tam w 1934 ukończył Państwowy Instytut Sztuki Teatralnej. Aktorstwa uczył się pod okiem Stanisławy Wysockiej, Juliusza Osterwy, Leona Schillera, Stefana Jaracza. Przed II wojną światową grał w wileńskim Teatrze na Pohulance (1934–1937), Teatrze Miejskim we Lwowie (1937–1938), Teatrze Buffo w Warszawie (1938–1939).
W czasie okupacji niemieckiej pracował fizycznie, brał też udział w konspiracyjnym życiu artystycznym Warszawy. Walczył w powstaniu warszawskim.
Po wojnie występował w łódzkich teatrach: Wojska Polskiego (1945–1949), Kameralnym Domu Żołnierza (1949), następnie warszawskich: Współczesnym (1949–1958, 1960–1991), Polskim (1958–1960). Występował także w spektaklach Teatru Telewizji i słuchowiskach Teatru Polskiego Radia. W latach 1947–1958 był wykładowcą w warszawskiej PWST. Od 1979 członek zasłużony SPATiF-ZASP.
Zmarł w Warszawie, pochowany na cmentarzu parafialnym w Starych Babicach.
Filmografia 1946: Zakazane piosenki – wykonawca wyroku na Marii Kędziorek 1949: Za wami pójdą inni – profesor Brzozowski 1950: Miasto nieujarzmione – nazwisko pojawia się w napisach „Robinsona warszawskiego” 1954: Trudna miłość – Bielecki 1954: Autobus odjeżdża 6.20 – Słaboński, kier. działu kadr w hucie „Bolesław” 1954: Domek z kart – redaktor gazety 1956: Pożegnanie z diabłem – Maciej Rubach, ojciec Jasia 1957: Król Maciuś I – minister spraw wewnętrznych 1959: Kamienne niebo – profesor 1960: Krzyżacy – Zygfryd de Löwe, komtur Szczytna 1962: I ty zostaniesz Indianinem – Jerzy Kubiak, ojciec Mirka 1966–1968: Klub profesora Tutki – sędzia, rozmówca profesora Tutki 1966: Mistrz – mecenas 1967: Tortura nadziei – inkwizytor 1968: Hrabina Cosel – minister Adolf Magnus Hoym 1968: Hrabina Cosel (serial) – minister Adolf Magnus Hoym 1969: Pożarowisko – Warecki, kolega Rojeckiego 1970: Epilog norymberski – Joachim von Ribbentrop 1972: Kopernik – Tiedemann Giese 1972: Kopernik – Tiedemann Giese (odc. 3) 1972: Wesele – Dziad 1972: Kaprysy Łazarza – Jacenty 1975: Noce i dnie – Klemens, stryj Bogumiła 1984: 5 dni z życia emeryta – emeryt Brodowski, kawiarniany znajomy Bzowskiego 1985: Jezioro Bodeńskie – Wildermayer 1988: Alchemik – ojciec Salezy 1988: Alchemik Sendivius – ojciec Salezy
Teatr Telewizji 1957: Julietta ze snów – Georges Neveaux – reżyseria: Czesław Szpakowicz Goście o zmierzchu – Krystyna Salaburska – reżyseria: Władysław Sheybal 1958: Zawieja – Wiera Panowa – reżyseria: Stanisław Wohl 1960: Zemsta – Aleksander Fredro – reżyseria: Jerzy Kreczmar Amy Foster – Joseph Conrad – reżyseria: Adam Hanuszkiewicz 1961: Rzecz o teatrze – Johann Wolfgang von Goethe – harfiarz – reżyseria: Stanisław Wohl 1962: Krzyżówka – Michał Choromański – sąsiad – reżyseria: Jerzy Gruza Męczeństwo Piotra Ohey’a – Sławomir Mrożek – Piotr Ohey – reżyseria: Erwin Axer Pan Topaz – Pagnol Marce – Muche – reżyseria: Edward Dziewoński 1963: Szkoda wąsów – Ludwik A. Dmuszewski reżyseria: Tadeusz Aleksandrowicz Dym – William Faulkner – reżyseria: Ludwik René Pierwszy dzień wolności – Leon Kruczkowski – reżyseria: Adam Hanuszkiewicz Szelmostwa Skapena – Molier – Argant – reżyseria: Jan Kulczyński 1964: Ślub – Andrzej Górny – reżyseria: Adam Hanuszkiewicz Ostry dyżur – Jerzy Lutowski – reżyseria: Andrzej Szafiański Mistrz – Zdzisław Skowroński – reżyseria: Jerzy Antczak 1965: Ifigenia w Taurydzie – Johann Wolfgang Goethe – postać: król Taurydy Toas, reżyseria: Erwin Axer Volpone – Ben Jonson – reżyseria: Zygmunt Hübner Szósty lipca – Szatrow Michał – postać: Aleksandrowicz – reżyseria: Jerzy Krasowski Stanisław i Bogumił – Dąbrowska Maria – postać: Henryk, Opat Waltenburski – reżyseria: Jerzy Krasowski Głos Zdzisław Skowroński – postać: Delegat I – reżyseria: Jerzy Antczak Adwokat i róże – Jerzy Szaniawski – reżyseria: Andrzej Łapicki Damy i huzary – Aleksander Fredro – reżyseria: Józef Słotwiński 1966: Aszantka – Włodzimierz Perzyński – postać: Wuj Bratkowski – reżyseria: Stanisław Brejdygant Dwie humoreski o stosunku do zwierząt – Sławomir Mrożek – postać: Staruszek – reżyseria: Erwin Axer Horsztyński – Juliusz Słowacki – postać: Ojciec Prokop – reżyseria: Jerzy Kreczmar Skowronek – Jean Anouilh – postać: Cauchon – reżyseria: Jerzy Antczak 1967: Kartoteka – Tadeusz Różewicz – postać: Ojciec – reżyseria: Konrad Swinarski Antygona – Sofokles – postać: Posłaniec – reżyseria: Jerzy Gruza Król Edyp – Sofokles – postać: Posłaniec – reżyseria: Jerzy Gruza Stawka większa niż życie (odc. Cicha przystań) – postać: Hotelarz Tietz – reżyseria: Andrzej Konic Drewniany talerz – Edmund Morris – postać: Glenn – reżyseria: Jan Bratkowski Grube ryby – Michał Bałucki – postać: Pagatowicz – reżyseria: Jerzy Rakowiecki Sędzia Irving – według Roberta Penna Warrena – postać: Willy Stark – reżyseria: Andrzej Konic Gruszeczka, czyli wizyta obcej pani – Stanisława Fleszarowa-Muskat – postać: Cieślak – reżyseria: Józef Słotwiński Grający pomnik – Maciej Patkowski – postać: Ojciec Anny – reżyseria: Jan Bratkowski Trąd w pałacu sprawiedliwości – Ugo Betti – postać: Croz – reżyseria: Gustaw Holoubek Spóźnione kwiaty – Anton Czechow – postać: Nikifor – reżyseria: Anatolij Nall 1969: Kollokacja – Józef Korzeniowski – postać: Pan Cepowski – reżyseria: Maryna Broniewska Konsul Bernick – Henrik Ibsen – postać: Krap – reżyseria: Jan Bratkowski Burza – Aleksander Ostrowski – postać: Kuligin – reżyseria: Jan Kulczyński Epilog norymberski – Jerzy Antczak – postać: Joachim von Ribbentrop – reżyseria: Jerzy Antczak 1970: Powrót o 7-ej – Robert C. Sherriff – postać: Inspektor – reżyseria: Andrzej Konic Dziewczęta z Nowolipek (część II – Kwiryna) – Pola Gojawiczyńska – reżyseria: Stanisław Wohl Dziewczęta z Nowolipek (część IV – Amelka) – Pola Gojawiczyńska – postać: Aptekarz – reżyseria: Stanisław Wohl Balladyna – Juliusz Słowacki – postać: Pustelnik – reżyseria: Ewa Petelska, Czesław Petelski Trąd w pałacu sprawiedliwości – Ugo Betti – postać: Croz – reżyseria: Gustaw Holoubek Żaglowce, białe żaglowce – Jarosław Abramow-Newerly – postać: Major – reżyseria: Kazimierz Braun Pan Tadeusz (Księga II – Zamek) – Adam Mickiewicz – postać: Gerwazy – reżyseria: Adam Hanuszkiewicz 1977: Przed burzą – Ryszard Frelek, Włodzimierz Kowalski – postać: lord Halifax, reżyseria: Roman Wionczek
Radio Występował w słuchowiskach radiowych, m.in. Jacka Janczarskiego i Adama Kreczmara. Saga Rodu Wymęga-Zarawiejskich – pradziad Hubert
Ordery i odznaczenia Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski (1973) Złoty Krzyż Zasługi (15 lipca 1954) „w 10 rocznicę Polski Ludowej za zasługi w dziedzinie kultury i sztuki”. Warszawski Krzyż Powstańczy Medal 30-lecia Polski Ludowej Medal 10-lecia Polski Ludowej (19 stycznia 1955) - Uchwała Rady Państwa z dnia 19 stycznia 1955 r. nr 0/196 - na wniosek Ministra Kultury i Sztuki. Medal Komisji Edukacji Narodowej (1978) Odznaka „Zasłużony Działacz Kultury” (1976) Złota Odznaka honorowa „Za Zasługi dla Warszawy”
Nagrody 1953 – Nagroda Państwowa III stopnia (zespołowa) za rolę Mariana Korbickiego w przedstawieniu „Domek z kart” w Teatrze Współczesnym w Warszawie 1970 – nagroda Komitetu ds. PRiTV za wybitne kreacje aktorskie w spektaklach Teatru TV 1971 – nagroda ministra kultury i sztuki I stopnia za wybitne kreacje aktorskie 1973 – nagroda Komitetu ds. PRiTV za wybitne kreacje aktorskie w Teatrze TV 1977 – nagroda teatralna tygodnika „Przyjaźń” za rolę Kelina Ababija w przedstawieniu „Największa świętość” Iona Drucego w Teatrze Współczesnym w Warszawie 1977 – Złota Syrenka 1977 – Nagroda Miasta Stołecznego Warszawy 1978 – Grand Prix za najwybitniejszą kreację aktorską na festiwalu – rolę Kelina w sztuce „Największa świętość” w Teatrze Współczesnym w Warszawie 1980 – nagroda przewodniczącego Komitetu ds. PRiTV za wybitne kreacje aktorskie w programach radiowych i tv 1990 – Złoty Wawrzyn Grzymały
Przypisy
Bibliografia Kto jest kim w Polsce 1989, Wydawnictwo Interpress, Warszawa 1989, s. 119.
Linki zewnętrzne Zdjęcie Henryk Borowski
Kategoria:Absolwenci Liceum Ogólnokształcącego im. Władysława Jagiełły w Płocku Kategoria:Absolwenci Państwowego Instytutu Sztuki Teatralnej w Warszawie Kategoria:Aktorzy i aktorki Teatru na Pohulance w Wilnie Kategoria:Ludzie urodzeni w Płocku Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski (Polska Ludowa) Kategoria:Odznaczeni Medalem 10-lecia Polski Ludowej Kategoria:Odznaczeni Medalem 30-lecia Polski Ludowej Kategoria:Odznaczeni odznaką honorową „Za Zasługi dla Warszawy” Kategoria:Odznaczeni odznaką „Zasłużony Działacz Kultury” Kategoria:Odznaczeni Orderem Uśmiechu Kategoria:Odznaczeni Warszawskim Krzyżem Powstańczym Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi (Polska Ludowa) Kategoria:Pochowani na cmentarzu parafialnym w Starych Babicach Kategoria:Polscy aktorzy filmowi Kategoria:Polscy aktorzy radiowi Kategoria:Polscy aktorzy teatralni Kategoria:Polscy aktorzy telewizyjni Kategoria:Urodzeni w 1910 Kategoria:Zmarli w 1991