Simosuchus – rodzaj krokodylomorfa z grupy Notosuchia żyjącego w późnej kredzie na terenach Madagaskaru. Osiągał niewielkie rozmiary, nie dorastając do metra długości. Miał tępo zakończony, krótki pysk i wysoką, zaokrągloną czaszkę. Krępy tułów zakończony krótkim ogonem oraz kończyny pokrywał pancerz z osteoderm. Jego zęby przypominały zęby różnych roślinożernych kręgowców, w tym dinozaurów ptasiomiednicznych, co sugeruje, że odżywiał się głównie – jeśli nie wyłącznie – roślinami. Prowadził lądowy tryb życia, poruszał się na lekko ugiętych kończynach. Spekulowano, że mógł kopać nory, jednak brak na to jednoznacznych dowodów. Przypuszczalnie u Simosuchus występował dymorfizm płciowy – czaszki samic miałyby być krótsze i węższe, ale wyższe od czaszek samców.

Początkowo Simosuchus znany był jedynie z jednego niekompletnego szkieletu, jednak późniejsze ekspedycje paleontologiczne doprowadziły do odkrycia kolejnych skamieniałości, łącznie obejmujących niemal wszystkie kości tego taksonu. Charakterystyczna budowa, odróżniająca Simosuchus od wszystkich pozostałych krokodylomorfów, utrudnia ustalenie jego pokrewieństwa wewnątrz kladu Notosuchia i zbadanie, jak ewoluował.

Budowa thumb|left|Porównanie wielkości Simosuchus clarki i człowieka Simosuchus znacznie różnił się od współczesnych krokodyli – miał krótki i szeroki pysk oraz krótki ogon. Ciało pokrywał sztywny pancerz z osteoderm. Zarówno szkielet osiowy, jak i kości kończyn ogólną morfologią przypominają te obecne u innych przedstawicieli grupy Crocodyliformes, jednak wykazują liczne cechy charakterystyczne odróżniające Simosuchus od pozostałych członków tego kladu. Simosuchus osiągał niewielkie rozmiary – na podstawie holotypu oszacowano, że dorosłe zwierzę mierzyło około 75 cm długości. Niektóre osobniki prawdopodobnie mogły jednak dorastać do większych rozmiarów, na co wskazuje pojedynczy kręg szyjny o 25% większy od analogicznego kręgu holotypu. Przypuszczalnie u Simosuchus występował nieznaczny dymorfizm płciowy.

Czaszka thumb|Czaszka w Muzeum Historii Naturalnej w Chicago Znane są czaszki sześciu osobników, z czego trzy niemal kompletne. Łącznie obejmują wszystkie kości z wyjątkiem strzemiączka i tym samym sprawiają, że czaszka Simosuchus należy do najlepiej poznanych spośród wszystkich wymarłych krokodylomorfów. Obejmuje 17 kości parzystych i 7 nieparzystych. Do parzystych należą kości przedszczękowe, szczękowe, nosowe, łzowe, przedczołowe, łuskowe, zaoczodołowe, kwadratowo-jarzmowe, jarzmowe, bocznoskrzydłowe, podniebienne, lemiesze, kości bocznoklinowe, przeduszne, nadskrzydłowe, strzemiączka i kości kwadratowe, natomiast do nieparzystych: kości czołowa, ciemieniowa, przypodstawnoklinowa, nadpotyliczna i otoccipitale. Żuchwa zbudowana była z pięciu parzystych kości: stawowych, kątowych, nadkątowych, okładkowych i zębowych. Czaszka Simosuchus jest bardzo krótka, co wynika przede wszystkim ze znacznego skrócenia pyska. W widoku od strony grzbietowej ma on kształt prostokąta o zaokrąglonych rogach. Jest stosunkowo wysoki, podobnie jak cała czaszka, a ponadto wygięty ku dołowi pod kątem około 20° w stosunku do jej tylnej części. Jego długość tylko nieznacznie przewyższa szerokość i jest niewiele większa od połowy jego szerokości – u bazalnych Mesoeucrocodylia jedynie Comahuesuchus ma podobne proporcje. Nozdrza zewnętrzne są skierowane przednio-bocznie, a duże oczodoły – grzbietowo-bocznie. Wiele cech czaszki Simosuchus występuje u krokodyli na różnych etapach rozwoju zarodkowego, co sugeruje, że pedomorfoza odegrała istotną rolę w jego ewolucji. Czaszki holotypu i okazu FMNH PR 2597 nieco różnią się kształtem kości czołowej, ciemieniowej, zaoczodołowej i łuskowej oraz stopniem wykształcenia różnych kostnych wyrostków. Różnice dotyczą także proporcji czaszki: u okazu FMNH PR 2597 jest ona krótsza i węższa, ale też wyższa niż u holotypu. Samce współczesnych krokodyli mają szersze czaszki niż samice, co może sugerować, że holotyp jest samcem, a FMNH PR 2597 – samicą.

Zęby są osadzone w kościach przedszczękowych, szczękowych i zębowych. Dorosły Simosuchus miał co najmniej 60 zębów: po 5 w kościach przedszczękowych, po 11 w szczękowych i po 14 w zębowych, co oznacza, że miał ich więcej niż większość znanych przedstawicieli Notosuchia. Korony rozszerzają się przyśrodkowo-dystalnie i mają wiele guzków tworzących jeden rząd. Uzębienie Simosuchus jest umiarkowanie heterodontyczne; w zależności od położenia w jamie gębowej zęby wyraźnie różnią się pod względem morfologii, jednak stopień heterodontyzmu jest mniejszy niż u niemal wszystkich pozostałych Notosuchia.

Szkielet pozaczaszkowy Simosuchus miał co najmniej 23 kręgi przedkrzyżowe: 8 kręgów szyjnych i co najmniej 15 tułowiowych. Ze względu na niekompletność tylnego obszaru przedkrzyżowego kręgosłupa holotypu i fakt, że nie jest połączony stawowo, nie można wykluczyć, że kręgów tułowiowych było więcej. Prawdopodobnie występowały dwa kręgi krzyżowe – tyle, co u większości pozostałych Mesoeucrocodylia. Ogon składał się z nie mniej niż 15 kręgów – liczba ta była zapewne większa, ponieważ nie odnaleziono małych kręgów z końca ogona, jednak nie przekraczała 20. Oznacza to, że Simosuchus miał stosunkowo najkrótszy ogon spośród wszystkich znanych bazalnych przedstawicieli Mesoeucrocodylia. Jego kończyny były masywnie zbudowane. Kość ramienna rozszerzała się w kierunku proksymalnym i miała płytki grzebień naramienny oraz półelipsoidalny kłykieć kości ramiennej. Osiągała ona tę samą długość, co kość łokciowa. Kości promieniowa i łokciowa były ze sobą ciasno połączone. Na przednim wyrostku kości kulszowej znajdowała się wypukłość kształtem przypominająca ostrogę. W tworzeniu panewki stawu biodrowego uczestniczyły kości biodrowa i kulszowa, natomiast nie łonowa. Przednia część trzonu kości udowej charakteryzowała się obecnością dużego grzebienia. Stopy kończyn przednich i tylnych były krótkie i cechowały się masywnymi pazurami. Stopy kończyn przednich miały po pięć palców, a tylnych – po cztery. Sztywny pancerz z osteoderm pokrywał tułów i ogon zarówno od strony grzbietowej, jak i brzusznej. Liczne tarczki znajdowały się także na kończynach, co jest cechą rzadko spotykaną u krokodylomorfów. Osteodermy znajdujące się na grzbiecie i kończynach są lekkie i porowate, natomiast brzuszne zawierają płaską strukturę podobną do śródkościa.

Systematyka Kladogramy Notosuchia według: Turnera i Serticha (2010)

Sereno i Larssona (2009) Pomimo nietypowej budowy Simosuchus cechy czaszki jasno wskazują na jego przynależność do kladu Crocodyliformes (niektórzy naukowcy na jego określenie stosują nazwę Crocodylia). Analiza filogenetyczna przeprowadzona przez Buckleya i współpracowników (2000) umieściła Simosuchus w kladzie Notosuchia. Autorzy wstępnie przypisali go do grupy Notosuchidae, wewnątrz której należał do kladu obejmującego również rodzaje Malawisuchus z wczesnej kredy z Malawi i Uruguaysuchus z późnej kredy z Urugwaju – drugi spośród nich był dla Simosuchus taksonem siostrzanym. Zdecydowana większość późniejszych badań również potwierdzała przynależność Simosuchus do Notosuchia. Analizy wykonane przez Turnera (2004, 2006) oraz Turnera i Calvo (2005), podobnie jak przeprowadzona przez Buckleya i in., także sugerowały, że Simosuchus tworzy wraz z Uruguaysuchus klad siostrzany dla rodzaju Malawisuchus. Za synapomorfie kladu Simosuchus + Uruguaysuchus uznano nozdrza wewnętrzne oddzielone przegrodą oraz silnie szpatułkowate tylne zęby. Inne badania wskazywały jednak na odmienną pozycję Simosuchus wewnątrz Notosuchia. W analizie Andradego i Bertiniego (2008) rodzaj ten należał co prawda do Uruguaysuchidae, jednak nie był taksonem siostrzanym dla Uruguaysuchus, a zajmował pozycję pośrednią pomiędzy Malawisuchus a kladem obejmującym Uruguaysuchus i Candidodon. Według analiz Jouve'a (2009) oraz Jouve'a i współpracowników (2006) Simosuchus był najbliżej spokrewniony z Libycosuchus, choć w obu badaniach taksony tradycyjnie zaliczane do Notosuchia tworzyły grupę parafiletyczną, a Simosuchus i Libycosuchus były bliżej spokrewnione ze współczesnymi krokodylami niż z Notosuchus terrestris (czyli należałyby do Neosuchia w definicji Sereno et al., 2001). Po usunięciu z analiz niektórych taksonów lub cech Notosuchia stanowiły klad, zmieniała się również pozycja filogenetyczna Simosuchus – stawał się wówczas taksonem siostrzanym dla grupy obejmującej rodzaje Malawisuchus, Uruguaysuchus, Chimaerasuchus, Notosuchus, Comahuesuchus i Sphagesaurus lub znajdował się w trychotomii z Libycosuchus i kladem złożonym z Araripesuchus, Malawisuchus, Comahuesuchus, Mariliasuchus, Notosuchus i Uruguaysuchus. Analiza przeprowadzona przez Sereno i Larssona (2009) zasugerowała bliskie pokrewieństwo Simosuchus z Anatosuchus – autorzy wskazali na szeroki, w przybliżeniu prostokątny przód pyska jako jedną z cech łączących oba rodzaje. Według badań O'Connora i współpracowników (2010) Simosuchus stanowił grupę zewnętrzną dla kladu obejmującego południowoamerykańskie rodzaje Notosuchus, Sphagesaurus, Comahuesuchus, Baurusuchus oraz chiński Chimaerasuchus. Bliskie pokrewieństwo Simosuchus i Chimaerasuchus sugerowali Carvalho i in. (2004) – ukuli oni nazwę Chimaerasuchidae, odnoszącą się do kladu obejmującego ostatniego wspólnego przodka tych dwóch rodzajów i wszystkich jego potomków. Według ich analizy grupa ta nie należałaby do Notosuchia, lecz do szerszego kladu Gondwanasuchia. Analiza przeprowadzona przez Turnera i Serticha (2010) po dodatkowym wypreparowaniu holotypu i odkryciu nowych skamieniałości wsparła koncepcję pojawiającą się we wcześniejszych analizach Jouve'a, sugerującą siostrzane relacje pomiędzy Simosuchus i Libycosuchus. Kiepski stopień zachowania jedynej znanej czaszki Libycosuchus i brak materiału pozaczaszkowego utrudniają jednak porównanie tych rodzajów. Obecność takiego kladu wspiera osiem jednoznacznych i dwadzieścia niejednoznacznych synapomorfii, autorzy przyznają jednak, że tak wysokie wsparcie jest bardziej pozorne niż rzeczywiste. Stwierdzają również, że pominąwszy wiele cech skrajnie wyspecjalizowanych, czaszki obu rodzajów są do siebie podobne i łączy je wiele cech budowy podniebienia, kości łuskowej i rostrum. Libycosuchus żył jednak znacznie wcześniej niż Simosuchus (w cenomanie) i w Afryce kontynentalnej (w Egipcie), a nie na Madagaskarze. W analizie Turnera i Serticha wymuszenie kladu Simosuchus + Uruguaysuchus skutkowałoby wydłużeniem drzewa filogenetycznego o cztery stopnie w stosunku do najbardziej parsymonicznego (klad taki wspierałaby tylko jedna cecha morfologiczna), a kladu Simosuchus + Anatosuchus – o dziewięć (klad ten wspierałyby cztery cechy). Bazalna pozycja Simosuchus, Libycosuchus i Uruguaysuchus wśród Notosuchia sugeruje, że podobna budowa podniebienia jest symplezjomorfią tych taksonów.

Turner i Sertich zwrócili uwagę, że bardzo charakterystyczna budowa Simosuchus (45 autapomorfii czaszki i 15 szkieletu pozaczaszkowego) jednocześnie ułatwia i utrudnia ustalenie jego dokładnej pozycji filogenetycznej. Zapewnia ona wiele potencjalnych synapomorfii łączących go z najbliższymi krewnymi, jednak z powodu bardzo wysokiej specjalizacji poszczególnych cech komplikuje identyfikację jego taksonu siostrzanego.

Historia odkryć thumb|Czaszka Simosuchus na wystawie w Royal Ontario Museum