Гета ў Дамачаве (1 лістапада 1941 — 20 верасня 1942) — яўрэйскае гета, месца прымусовага перасялення яўрэяў пасёлка Дамачава Брэсцкага раёна Брэсцкай вобласці і бліжэйшых населеных пунктаў падчас Халакосту.
Гісторыя Перад вайной у пасёлку жылі больш за 3000 яўрэяў, складаючы амаль усё насельніцтва, усяго ў раёне пражывала 3316 яўрэяў.
1 лістапада 1941 года немцы, рэалізуючы гітлераўскую праграму знішчэння яўрэяў, арганізавалі гетаА. Волкович. Плыне Висла , сагнаўшы туды каля 2000 чалавек. Гета было абгароджана падвойнай сцяной з калючага дроту. Яно было ачэплена ахоўнікамі, уваход і выхад вязням без спецыяльнага дазволу быў забаронены. Вязняў, якія паміралі ад голаду, пастаянна збівалі прыкладамі, нагайкамі і палкамі.
18 верасня 1942 года немцы загадалі яўрэям з гета выкапаць ямы на пясчаным узгорку за 1,5 на ўсход ад пасёлка, каля так званага «Шылавога балота». Людзі пачалі разбягацца, іх лавілі і на месцы расстрэльвалі. Так былі забітыя 42 чалавекі.
Гета было цалкам знішчана 20 (18, 19—20) верасня 1942 года, калі размешчаны ў Дамачаве кавалерыйскі эскадрон жандармерыі, паліцыя, зондэркаманда СД і калабарацыяністы забілі 2700 або 2900 чалавек.
Абутак і коўдры забітых былі размеркаваны сярод паліцыянтаў.
Падчас гэтага масавага забойства каля 250 габрэяў здолела бегчы, але большасць з іх былі пазней у ходзе аблавы схопленыя і забітыя мясцовымі паліцаямі.
10 пакінутых у жывых яўрэяў-спецыялістаў былі расстраляныя ў жніўні 1943 года.
Да моманту вызвалення Дамачава ў жывых засталося толькі 10 яўрэяў.
Памяць Астанкі забітых дзяцей пасля вайны перапахавалі каля развілкі дарог Дамачава — Брэст і ўсталявалі помнік, а ў 1987 годзе ўзвялі новы манумент «Пратэст» каля шашы з Брэста ў Тамашоўку, перад паваротам на Дамачава, — бронзавыя статуі дзяцей з паднятымі ў маленні рукамі.
На брацкай магіле ахвяр генацыду яўрэяў у лесе за 500 метраў на ўсход ад Дамачава ўсталяваны помнік.
Крыніцы
Літаратура
Дамачава Катэгорыя:Гісторыя Брэсцкага раёна Катэгорыя:Старонкі з недагледжанымі перакладамі Катэгорыя:Дамачава