Сафія Гурэвіч (, Мінск — 1942, Горкі) — яўрэйская асветніца. Яна была заснавальніцай прыватнай гімназіі, сярэдняй школы ў міжваеннай Вільні, якая прапагандавала выкарыстанне ідыша ва ўсіх мэтах, у тым ліку ў адукацыіKatz, Dovid. Lithuanian Jewish Culture. Vilnius, Lithuania: Baltos Lankos, 2004. 277-78. .
Біяграфія Гурэвіч нарадзілася ў Мінску, яе бацька быў гандляром лесам і быў дастаткова заможным, каб адправіць яе ў школу для арыстакратычных жанчын у Санкт-Пецярбургу, РасіяHistory of the Sofye Gurevich School in Vilna. Oral history interview with Benjamin Harshav, conducted by Christa Whitney, дзе яна вывучала педагогіку і прыродазнаўчыя навукі. Яна выкладала ў рускіх школах каля Віцебска, перш чым пераехаць у Вільню ў 1905 годзе (паводле Каца; Харшаў кажа, што ў 1902 годзе).
У той час Вільня пачала падтрымліваць шэраг школ на ідышы рознага ўзроўню. Адначасова з Гурэвіч, Двейрэ (Дэбора) Куперштэйн (1854—1939) таксама заснавала школу для дзяўчынак, у якой спачатку выкладанне вялося на рускай мове, перш чым у 1920 годзе быў зроблены смелы пераход да выкладання цалкам на ідышы. Яе школа спачатку была толькі чатырохкласнай, але потым пашырылася да 8 класаў. Гімназія жа Гурэвіч адразу пачыналася як сярэдняя школа для яўрэйскіх дзяўчат у той час, калі гэта было навінкай. Пасля Першай сусветнай вайны, калі яна была адной з дзвюх сярэдніх школ на ідышы ў Вільні, гімназія перайшла да сумеснага навучання.
Гімназію Гурэвіч скончыла шмат выпускнікоў абодвух палоў, якія перажылі Другую сусветную вайну і працавалі навукоўцамі, мастакамі, бібліятэкарамі, пісьменнікамі і педагогамі ў Ізраілі, ЗША і самой ЛітвеKatz, Dovid. Yiddish Author Aaron Garon’s New Book to Feature at 20 Feb. Yiddish Reading Circle. Defending History. Vol. XI, No. 3682: 10 February 2019. . Адзін з іх, Аарон Гарон, напісаў мемуары пра гімназію пад назвай «Соф’я Гурэвіч і яе Віленская гімназія» («Sófye Gurévitsh un ir vílner gimnázye»), якія былі апублікаваныя ў 1995 годзе ў выданні Oxford Yiddish 3; ён аддаў належнае Гурэвіч за свае дасягненніAaron Garon’s Book Vilnius Jewish World Presented at LJC . Іншы выпускнік, Бенджамін Харшаў, які выкладаў у Ельскім універсітэце, распавядае пра гімназію ў вуснай гісторыі ў рамках праекта вуснай гісторыі Векслера; яго маці, якая выкладала ў школе, узяла на сябе кіраўніцтва, калі Гурэвіч была вымушана пакінуць яе.
У 1930-я гады Вільня перайшла пад кантроль Польшчы, і навучальныя ўстановы на ідышы былі ў цэлым забароненыя. Гурэвіч, у прыватнасці, трапіла пад забарону, бо не размаўляла па-польску. Яна з’ехала з Вільні ў Расію, дзе ў яе было два браты, якія былі высокапастаўленымі чыноўнікамі ў Міністэрстве цяжкай прамысловасці. Яна памерла ў Горкім (цяпер Ніжні Ноўгарад).
Крыніцы
Катэгорыя:Мецэнаты Расіі Катэгорыя:Яўрэі ў Літве Катэгорыя:Постаці Вільні Катэгорыя:Памерлі ў 1942 годзе Катэгорыя:Нарадзіліся ў 1880 годзе