Аліса Вячаславаўна Ложкіна (; ) — украінска-амерыканская мастачка, мастацтвазнаўца, куратар, тэарэтык культуры, мастацкі крытык, журналістка і пісьменніца з Каліфорніі. Вядома сваімі даследаваннямі сучаснага мастацтва, а таксама актыўным удзелам у міжнародным дыскурсе пра ўкраінскае мастацтва. З’яўляецца аўтаркай кнігі «Мастацтва Украіны» (2024), апублікаванай у серыі «Свет мастацтва» выдавецтва Thames & Hudson.

Біяграфія Нарадзілася 24 ліпеня 1981 года ў Кіеве. У 2008 годзе скончыла Нацыянальны ўніверсітэт «Кіева-Магілянская акадэмія», а з 2012 па 2013 год вучылася на Вышэйшых курсах сцэнарыстаў і рэжысёраў у Маскве.

Пачала прафесійную кар’еру ў галіне сучаснага мастацтва ў пачатку 2000-х гадоў. У 2002—2004 гадах працавала памочнікам куратара ў галерэі Марата Гельмана. У 2007 годзе ўзначальвала аддзел знешніх камунікацый ТАА «Еўра Фінанс». У 2008—2009 гадах была намеснікам дырэктара і галоўным куратарам Лаўрскай мастацкай галерэі. У 2009—2010 гадах працавала мастацкім рэдактарам часопіса «ТОП-10».

У 2010—2016 гадах была галоўным рэдактарам часопіса «Art Ukraine». З 2013 года — намеснік генеральнага дырэктара па музейнай і выставачнай дзейнасці і галоўны куратар Нацыянальнага культурна-мастацкага і музейнага комплексу «Мистецкі арсенал» у Кіеве.

Выкладала курсы па гісторыі сучаснага ўкраінскага мастацтва ў Інстытуце праблем сучаснага мастацтва (Кіеў). Член Нацыянальнага саюза мастакоў Украіны (з 2011 года).

З 2020 года жыве ў раёне заліва Сан-Францыска (ЗША), дзе спалучае ўласную мастацкую практыку з міжнароднай куратарскай, даследчай і крытычнай дзейнасцю.

Дзейнасць

Мастацкая і куратарская практыка Ложкіна з’яўляецца куратарам і сукуратарам шматлікіх міжнародных выстаў, накіраваных на папулярызацыю ўкраінскага мастацтва. Сярод іх «Permanent Revolution: Ukrainian Art Now» (Музей Людвіга, Будапешт, 2018), якая была намінавана на прэмію Global Fine Arts Awards, і «Between Fire and Fire: Contemporary Art from Ukraine» (Semperdepot / Акадэмія прыгожых мастацтваў, Вена, 2019—2020).

Сярод іншых важных праектаў — «Я — кропля ў акіяне: мастацтва Украінскай рэвалюцыі» (Вена, 2014), «Доўгі шлях да свабоды» (Чыкага, 2014—2015), «Код Межыгор’я» (2014), «Кацярына Білакур. Я хачу быць мастачкай!» (2015, Кіеў). У 2023 годзе яна прадставіла сучаснае ўкраінскае мастацтва ў Парыжскай школе выяўленчых мастацтваў падчас мерапрыемства «Week-end de l’Est».

Была членам куратарскай каманды міжнароднай ініцыятывы Цэнтра Пампіду «Украіна: сучаснае ахвяраванне», а таксама ўдзельнічала ў круглым стале па гэтай тэме ў бібліятэцы Кандзінскага.

У 2022 годзе прадставіла выставу «Звер вайны / Птушка надзеі» ў Інстытуце Аспена (Каларада), прысвечаную мастацкім рэакцыям на расійскае ўварванне ва Украіну. У 2023 годзе выстава была паказана ў Вашынгтоне ў Цэнтры выканальніцкіх мастацтваў імя Джона Ф. Кенэдзі.

Акрамя куратарскай працы, яна з’яўляецца практыкуючай мастачкай. Працуе з лічбавым мастацтвам, жывапісам, тэкстыльнай скульптурай і змешанай тэхнікай.

Навуковая, журналісцкая і іншая дзейнасць Ложкіна — аўтарка шматлікіх тэкстаў пра ўкраінскае і міжнароднае сучаснае мастацтва. Яе працы публікаваліся ва ўкраінскіх і міжнародных выданнях, у тым ліку ў Art Ukraine, Fine Art, Українська правда, Art News, Artguide, Teatr, а таксама ў часопісе Texte zur Kunst, дзе ў 2022 годзе было апублікавана яе эсэ «Нас бачаць толькі тады, калі мы паміраем».

З’яўляецца аўтаркай мастацтвазнаўчага даследавання «Перманентная рэвалюцыя: мастацтва ва Украіне, XX — пачатак XXI стагоддзя», апублікаванага на ўкраінскай мове выдавецтвам ArtHuss і пазней перакладзенага на французскую мову; кніга была прэзентавана, сярод іншага, у Цэнтры Пампіду ў Парыжы.

Кніга «Мастацтва Украіны» (2024) ахоплівае гісторыю ўкраінскага мастацтва з пачатку XX стагоддзя да нашых дзён.

Яна таксама пераклала старажытнаіндыйскую паэму «Дэві Махатм’я» («Слава багіні») на ўкраінскую мову, дапоўніўшы выданне каментарыямі і ілюстрацыямі.

У 2014 годзе зняла дакументальны фільм «Хто без граху?» пра першыя тыдні знаходжання сіл самаабароны ў рэзідэнцыі Віктара Януковіча «Межыгір’я».

Чытала лекцыі ў вядучых акадэмічных і культурных установах, у тым ліку ў Гарвардскім, Ельскім і Калумбійскім універсітэтах, а таксама ў Музеі сучаснага мастацтва ў Нью-Ёрку, асвятляючы тэмы ўкраінскага мастацтва, дэкаланіяльнай ідэнтычнасці і культурнага супраціву.

З’яўляецца аўтаркай артыкула «A Suitcase, a Candle, and a Hammer: Ukrainian Artists Face the Russian Invasion», апублікаванага ў Los Angeles Review of Books, прысвечанага мастацкім рэакцыям на вайну ва Украіне .

Публікацыі

Кнігі The Art of Ukraine (World of Art series). London - New York: Thames & Hudson, 2024. Devi Māhātmya: Greatness of the Goddess. Sanskrit text translated, illustrated, and annotated by Alisa Lozhkina. Kyiv: Ruslan Khalikov Publishing House, 2024. Une révolution permanente, 1880—2020: l’art ukrainien contemporain et ses racines. Paris: Nouvelles Éditions Place, 2020. Permanent Revolution: Art in Ukraine from the 20th to the Early 21st Century. Kyiv: ArtHuss, 2021. Space Within: Naïve and Outsider Art in Ukraine and the World. Edited by Alisa Lozhkina. Kyiv: ArtBook, 2020. Art Work Reader. Edited by Alisa Lozhkina. Kyiv: Mystetskyi Arsenal Publishing, 2018.

Абраныя раздзелы «Illia Repin’s Zaporizhian Cossacks and the Cossack Myth of Ukraine.» In Under Shelling: Art-Historical Revisions in the Light of the War in Ukraine, Heidelberg, 2025. «Kyiv Thinks Big: Large-Scale Exhibitions and Identity Building in Ukraine in the Late 2000s-Early 2010s.» In Art in Ukraine: Between Identity Construction and Anti-Colonial Resistance. Routledge, 2025. «Journey to the Self.» In Janet Sobel: Wartime. Ukrainian Museum, New York, 2023. «Photographer Named Death.» In Histoire de l’art, no. 91: L’Ukraine, Paris, 2023. «The Nineteenth Century and the Fin‑de‑Siècle» and «Folk Art.» In Treasures of Ukraine: A Nation’s Cultural Heritage. Thames & Hudson, 2022. «Prodigal Children of Socialist Realism: New Ukrainian Art and the Soviet Art School.» In Painting in Excess: Kyiv’s Art Revival, 1985—1993. Rutgers University Press, 2021. «Man of the Night: Apophaticism in Boris Lurie’s Art.» In Altered Man: The Art of Boris Lurie. Boris Lurie Art Foundation, 2019.

Крыніцы

Літаратура Ложкіна Аліса В’ячеславівна / П. О. Пухарев // Енциклопедія Сучасної України / редкол.: І. М. Дзюба, А. І. Жуковський, М. Г. Железняк [та ін.]; НАН України, НТШ. — Київ: Інститут енциклопедичних досліджень НАН України, 2016.

Спасылкі

Катэгорыя:Украінцы ў ЗША Катэгорыя:Пісьменніцы Украіны Катэгорыя:Крытыкі ЗША Катэгорыя:Мастакі Украіны Катэгорыя:Члены Нацыянальнага саюза мастакоў Украіны Катэгорыя:Старонкі з недагледжанымі перакладамі