Тэрмапаўза — найвышэйшы пераходны пласт атмасферы планеты, які размяшчаецца над тэрмасферай і аддзяляе яе ад экзасферы. Гэта вобласць, дзе спыняецца рэзкі рост тэмпературы з вышынёй і яна становіцца адносна пастаяннай.

Сярод усіх атмасферных пауз тэрмапаўза з'яўляецца самай зменлівай. Яе вышыня на Зямлі напрамую залежыць ад узроўню сонечнай актыўнасці і вагаецца ў межах ад 400 да 800 кіламетраў над паверхняй планеты. Пры моцных сонечных успышках тэрмасфера «раздзімаецца», пашыраючыся ўверх і падымаючы за сабой тэрмапаўзу.

Тэмпература на ўзроўні тэрмапаўзы каласальная і можа складаць ад 500 да 2000 К (прыкладна ад 230 да 1730 °C). Такія ваганні залежаць ад часу сутак і сонечных цыклаў, а падчас палярных ззянняў і магутных магнітных бур тэмпература ў палярных шыротах можа ўзнімацца нават да 3000 К. Фізічны сэнс пастаянства тэмпературы вышэй за гэты пласт заключаецца ў тым, што там ужо няма значнага паглынання кароткахвалевага сонечнага выпраменьвання, бо шчыльнасць газу становіцца мінімальнай.

Тэрмапаўза фактычна супадае з экзабазай — умоўнай мяжой, вышэй за якую сутыкненні паміж атамамі і малекуламі газу адбываюцца вельмі рэдка. Гэта апошні рубеж, дзе часціцы яшчэ ўтрымліваюцца разам як адзіная газавая абалонка. Вышэй за тэрмапаўзу лёгкія атамы (напрыклад, вадарод і гелій) рухаюцца па балістычных траекторыях і могуць бесперашкодна разлятацца ў касмічную прастору (адбываецца дысіпацыя атмасферы).

Катэгорыя:Атмасфера Зямлі