Министерство за надворешни работи на Руското Царство — централна владина установа на Руското Царство, која постоела од 8 септември 1802 година до 2 март (15) 1917 година. Била задолжена за односите со странските држави.
Историја мини|387x387пкс| Таен советник и канцелар на Министерството за надворешни работи на Руската Империја, 1834 година Основано со указ на Александар I на 8 септември 1802 година (манифест „За основање министерства“). При образувањето на Министерството за надворешни работи, Колегиумот за надворешни работи на Руското Царство (продолжил да постои до 10 април 1832 година) станал подреден на министерот за надворешни работи.
Со указот од 10 април 1832 година „За образување на Министерството за надворешни работи“, Колегиумот за надворешни работи бил укинат и станал дел од министерството. Според указот, Министерството за надворешни работи ги вклучувало: Советот, Азискиот оддел, Одделот за надворешни односи, Одделот за внатрешни односи и Одделот за економски и сметководствени работи, како и 3 главни архиви - 2 во Санкт Петербург и 1 во Москва.
Структурата и персоналот на Министерството за надворешни работи постојано се менувале.
Во 1858 година, церемонијалниот оддел од надлежноста на Министерството за надворешни работи бил префрлен во Министерството на царскиот двор и апанажите.
На 22 мај 1868 година, било одобрено ново „Уредување“ на министерството: функциите вклучувале политички односи со странски влади, покровителство на руската трговија и руските интереси воопшто во странски земји, поднесување барања за правна заштита на руските поданици во нивните работи во странство и помош во задоволувањето на законските барања на странците во нивните работи во Русија.
По Октомвриската револуција од 1917 година, врз основа на Министерството за надворешни работи, бил создаден Народниот комесаријат за надворешни работи на РСФСР.
Министри за надворешни работи и управители на Министерството Гроф Александар Воронцов (8 септември 1802 – 16 јануари 1804) Принцот Адам Чарториски (16 јануари 1804 - 17 јуни 1806 година) Барон Андреј Будберг (17 јуни 1806 - 30 август 1807 година) Николај Румјанцев (30 август 1807 година - 1 август 1814 година) Иван Вајдемаер (управител на Колегиумот за надворешни работи; 1814-1816) Јоанис Каподистријас (9 август 1816 - 8 август 1822 година) Гроф Карл Неселроде (управител на Колегиумот за надворешни работи и Министерството од 9 август 1816 година; министер: 10 април 1832 година – 15 април 1856 година) Принцот Александар Горчаков (15 април 1856 - 28 март 1882 година) Николај Гирс (28 март 1882 - 14 јануари 1895 година) Принцот Алексеј Лобанов-Ростовски (26 февруари 1895 - 18 август 1896 година) Николај Шишкин (менаџер; 19 август 1896 – 1 јануари 1897) Грофот Михаил Муравјов (1 јануари 1897 година – 8 јуни 1900 година) Гроф Владимир Ламсдорф (9 јуни 1900 – 28 април 1906) Александар Изволски (28 април 1906 - 14 септември 1910 година) Сергеј Сазонов (14 септември 1910 - 7 јули 1916 година) Борис Штурмер (7 јули 1916 - 10 ноември 1916 година) Николај Покровски (30 ноември 1916 – 15 март 1917) Анатолиј Нератов (управител; март 1917 година) Павел Миљуков (март-мај 1917) Михаил Терешченко (5 мај 1917 - 25 октомври 1917 година).
Ознаки На 1 април 1897 година, на сите службеници на Министерството за надворешни работи им биле доделени надолжни сребрени еполети на постава од црвена ткаенина. Оние што имале ранг на државен секретар биле предвидено да носат кован златен царски монограм на рамото. Присуството на метални печатени ѕвезди што подражаваат вез со светки е прилично редок случај за рамените ознаки од „општите“ класи.
Рамените ознаки не смееле да се носат на свечените униформи на Министерството за надворешни работи. Надолжни ознаки на рамента(1897—1898)врска=Файл:1897mid-p02.png|150x150пксврска=Файл:1897mid-p02ss.png|150x150пкс|Статс-секретарь в чине Действительный Тайный советник пожалованный в царствование Императора Николая IIврска=Файл:1897mid-p03.png|150x150пксврска=Файл:6-12._Тайный_советник_Министерства_иностранных_дел,_статс-секретарь,_1897–1898_гг.png|146x146пкс|Тайный советник Министерства иностранных дел, статс-секретарь врска=Файл:1897mid-p04.png|150x150пксврска=Файл:1897mid-p05.png|156x156пксврска=Файл:1897mid-p06.png|156x156пксврска=Файл:1897mid-p07.png|156x156пксврска=Файл:1897mid-p08.png|156x156пксврска=Файл:1897mid-p09.png|156x156пксврска=Файл:1897mid-p11.png|156x156пксврска=Файл:1897mid-p12.png|156x156пксврска=Файл:1897mid-p14.png|156x156пксНадолжни ознаки на рамената(1898—1904)врска=Файл:1898mid-p02.png|149x149пксврска=Файл:1898mid-p02ss.png|149x149пкс|Статс-секретарь в чине Действительный Тайный советник пожалованный в царствование Императора Николая IIврска=Файл:1898mid-p03.png|149x149пксврска=Файл:1898mid-p04.png|149x149пксврска=Файл:1898mid-p05.png|149x149пксврска=Файл:1898mid-p06.png|150x150пксврска=Файл:1898mid-p07.png|150x150пксврска=Файл:1898mid-p08.png|150x150пксврска=Файл:1898mid-p09.png|150x150пксврска=Файл:1898mid-p11.png|150x150пксврска=Файл:1898mid-p12.png|150x150пксврска=Файл:1898mid-p14.png|150x150пксКласи според „Табелата на чинови“I и IIIIIIVVVIVIIVIIIIXXXIIXIVНазив на чинотАктивен таен советникТаен советникАктивен државен советникДржавен советникКолегиумски советникДворски советникКолегиумски асесорТитуларен советникКолегиумски секретарГуберниски секратарКолегиумски регистраторТипГенералскиШтабно-офицерскиОбер-офицерски Еполетите воведени кон крајот на 19 век, биле заменети со еполети во 1898 година. Чиновници на министерството(1904 година)Надолжни ознаки на раменатаОтвори за копчиња на редингот и палтоврска=Файл:1904mid-p02m.png|176x176пксМинистер или заменик-министерврска=Файл:1904mid-p02ss.png|176x176пксДржавен секретар за време на владењето нацарот Николај IIврска=Файл:1904mid-petls02.png|83x83пксврска=Файл:1904mid-petls03.png|83x83пксврска=Файл:1904mid-petls04.png|83x83пксврска=Файл:1904mid-petls05.png|83x83пксврска=Файл:1904mid-petls06.png|83x83пксврска=Файл:1904mid-petls07.png|83x83пксврска=Файл:1904mid-petls08.png|83x83пксврска=Файл:1904mid-petls09.png|83x83пксврска=Файл:1904mid-petls11.png|83x83пксврска=Файл:1904mid-petls12.png|83x83пксврска=Файл:1904mid-petls14.png|83x83пксОтвори за копчиња на шинел и капутврска=Файл:1904mid-petlp02.png|127x127пкс|Ткань: бархатврска=Файл:1904mid-petlp03.png|127x127пксврска=Файл:1904mid-petlp04.png|127x127пксврска=Файл:1904mid-petlp05.png|127x127пксврска=Файл:1904mid-petlp06.png|127x127пксврска=Файл:1904mid-petlp07.png|127x127пксврска=Файл:1904mid-petlp08.png|127x127пксврска=Файл:1904mid-petlp09.png|127x127пксврска=Файл:1904mid-petlp11.png|127x127пксврска=Файл:1904mid-petlp12.png|127x127пксврска=Файл:1904mid-petlp14.png|127x127пксврска=Файл:1904mid-petlp16.png|127x127пкс|Ткань: сукноСлужбеници на амбасади, мисии и институции во странство(1904 година)Надолжни ознаки на раменатаврска=Файл:1904mid-p02.png|171x171пксврска=Файл:1904mid-p03.png|171x171пксврска=Файл:1904mid-p04.png|171x171пксврска=Файл:1904mid-p05.png|171x171пксврска=Файл:1904mid-p06.png|167x167пксврска=Файл:1904mid-p07.png|167x167пксврска=Файл:1904mid-p08.png|167x167пксврска=Файл:1904mid-p09.png|167x167пксврска=Файл:1904mid-p11.png|167x167пксврска=Файл:1904mid-p12.png|167x167пксврска=Файл:1904mid-p14.png|167x167пксКласи според „Табелата на чинови“I и IIIIIIVVVIVIIVIIIIXXXIIXIV—Назив на чинотАктивен таен советникТаен советникАктивен државен советникДржавен советникКолегиумски советникДворски советникКолегиумски асесорТитуларен советникКолегиумски секретарГуберниски секратарКолегиумски регистраторЧиновникбез чинТипГенералскиШтабно-офицерскиОбер-офицерски—
Наводи
Литература Высшие и центральные государственные учреждения России. 1801—1917. — СПб.: Наука, 1998, Т. 4. — С. 9—34. Государственность России. — М., 2001, кн. 3. — С. 81—86.
Чернов О. А. Дипломатическая деятельность и исторические взгляды Н. В. Чарыкова. Монография. — Самара, 2010. — ISBN 978-5-8428-0766-6.
Категорија:Министерства на Руското Царство Категорија:Министерства за надворешни работи