мини| Примерок од кобалт-60 што емитира 1 μCi (микрокири) радиоактивност; т.е. 37.000 распаѓања во секунда. Кири (симбол Ci) — единица за радиоактивност која не е во SI системот, првично дефинирана во 1910 година. Според едно известување во „Природа“ од тоа време, требало да биде именувано во чест на Пјер Кири, но барем некои го сметале за именувано и во чест на Марија Склодовска-Кири, а во подоцнежната литература се смета дека е именувано по двајцата.
Првично бил дефиниран како „количина или маса на еманација на радиум во рамнотежа со еден грам радиум (елемент)“, но денес е дефиниран како 1 Ci = распада во секунда по поточни мерења на активноста на Ra (кој има специфична активност од ).
Во 1975 година, Генералната конференција за тежини и мерки му го дала на бекерелот (Bq), дефиниран како едно јадрено распаѓање во секунда, официјалниот статус како единица за активност во SI системот. Затоа:
1 Ci = = 37 GBq
и
1 Bq ≅ ≅ 27 pCi
Иако неговата употреба се обесхрабрува од Националниот институт за стандарди и технологија (НИСТ) и други тела, кирито сè уште е широко користено во владата, индустријата и медицината во Соединетите Американски Држави како и во други земји.
На состанок во 1910 година, првично била дефинирана вредноста на кирито. Било предложено таа да биде еквивалентна на 10 нанограми радиум (практична количина). Но, Марија Кири, откако првично го прифатила ова, се предомислила и настојувала на еден грам радиум. Според Бертрам Болтвуд, Марија Кири сметала дека „употребата на името „кири“ за толку бесконечно мала количина од што било е сосема несоодветна“.
Моќноста емитирана при радиоактивно распаѓање што одговара на еден кири може да се пресмета со множење на енергијата на распаѓање со приближно 5,93 mW/MeV.
Апарат за радиотерапија може да има приближно 1000 Ci радиоизотоп, на пример како што се цезиум-137 или кобалт-60. Оваа количина на радиоактивност може да предизвика сериозни здравствени ефекти само со неколку минути изложеност на блиско растојание, без заштита.
Радиоактивното распаѓање може да доведе до емисија на честички или електромагнетно зрачење. Внесувањето во организмот дури и мали количини на некои радионуклиди што емитуваат честички може да биде кобно. На пример, средната смртоносна доза (LD-50) за внесен полониум-210 е 240 μCi - околу 53,5 нанограма.
Типичното човечко тело содржи приближно 0,1 μCi (14 mg) природно присутен калиум-40. Човечко тело кое содржи 16 кг јаглерод (видете Состав на човечкото тело) исто така би имало околу 24 нанограми или 0,1 μCi на јаглерод-14. Заедно, ова би резултирало со вкупно приближно 0,2 μCi или 7400 распаѓања во секунда во телото на човекот (главно од бета-распаѓање, но некои од гама-распаѓање).
Како мерка за количина Единиците за активност (кири и бекерел) исто така се однесуваат на количина на радиоактивни атоми. Бидејќи веројатноста за распаѓање е фиксна физичка величина, за познат број на атоми на одреден радионуклид, во дадено време ќе се распадне предвидлив број атоми. Бројот на распаѓања што ќе се појават во една секунда кај еден грам атоми на одреден радионуклид е познат како специфична активност на тој радионуклид.
Заради распаѓањето, активноста на примерокот се намалува со текот на времето.
Правилата на радиоактивно распаѓање може да се користат за претворање на активноста во стварен број на атоми. Тие наведуваат дека 1 Ci на радиоактивни атоми би го следел изразот
N (атоми) × λ (s ) = 1 Ci = 3,7 × 10 Bq,
и така
N = 3,7 × 10 Bq / λ ,
каде што λ е константата на распаѓање во s −1.
Еве неколку примери, подредени според полуживотот: Нуклид Изотопска маса (Da) Број на атоми во 1 грам Полуживот Специфична активност (Ci/g) Маса на 1 кири 209Bi 208,9803986 2,8816773×1021 2,01×1019 години 8,51×10−17 11,7 милијарди тони 190Pt 189,9599498 3,1702160×1021 4,83×1011 години 3,90×10−9 257 тони 147Sm 146,9149044 4,0990673×1021 1,066×1011 години 2,28×10−8 43,8 тони 232Th 232,0380536 2,5953246×1021 1,405×1010 години 1,10×10−7 (0,110 μCi/g) 9,12 тони 238U 238,0507876 2,5297714×1021 4,468×109 години 3,36×10−7 (0,336 μCi/g) 2,98 тони 40K 39,96399817 1,50689146×1022 1,248×109 години 7,18×10−6 (7,17 μCi/g) 140 kg 235U 235,0439281 2,5621342×1021 7,038×108 години 2,16×10−6 (2,16 μCi/g) 463 kg 129I 128,9049836 4,6717672×1021 1,614×107 години 1,72×10−4 (172 μCi/g) 5,82 kg 99Tc 98,90624968 6,0887363×1021 2,111×105 години 1,71×10−4 58,4 g 239Pu 239,0521616 2,5191744×1021 2,411×104 години 6,20×10−2 16,1 g 240Pu 240,0538117 2,5086628×1021 6561 години 0,227 4,41 g 14C 14,00324199 4,30053323×1022 5700 години 4,48 223 mg 226Ra 226,0254082 2,6643645×1021 1600 години 0,989 1,01 g 241Am 241,0568273 2,4982245×1021 432,6 години 3,43 292 mg 238Pu 238,0495582 2,5297845×1021 87,7 години 17,1 58,4 mg 137Cs 136,9070893 4,3987063×1021 30,04 години 86,9 11,5 mg 90Sr 89,9077279 6,6981347×1021 28,91 години 138 7,27 mg 241Pu 241,0568497 2,4982243×1021 14,329 години 104 9,66 mg 3H 3,016049281320 1,996698393×1023 12,32 години 9,62×103 104 μg 228Ra 228,0310686 2,6409299×1021 5,75 години 273 3,67 mg 60Co 59,93381554 1,00479849×1022 5,2714 години 1,13×103 884 μg 210Po 209,9828737 2,8679200×1021 138,376 дена 4,49×103 223 μg 131I 130,9061264 4,6003506×1021 8,0249 дена 1,24×105 8,05 μg 123I 122,9055898 4,8998103×1021 13,2232 часа 1,93×106 519 ng 212Pb 211,9918959 2,8407410×1021 10,627 часа 1,39×106 719 ng 223Fr 223,0197342 2,7002726×1021 22,00 минути 3,83×107 26,1 ng 212Po 211,9888680 2,8407816×1021 294,4 наносекунди 1,81×1017 5,53 ag
Поврзано Гајгеров бројач
Белешки
Наводи
Категорија:Радиум Категорија:Единици за радиоактивност Категорија:Радиоактивност Категорија:Единици вон SI