мини|„Декларацијата за правата на човекот и граѓанинот од 1793 година“ никогаш не беше официјално усвоена Декларацијата за правата на човекот и граѓанинот од 1793 година (француски: Déclaration des droits de l'Homme et du citoyen de 1793 ) — француски политички документ што му претходел на првиот републикански устав на Франција.
Декларацијата и Уставот биле ратификувани со гласање на народот во јули 1793 година и биле официјално усвоени на 10 август, но никогаш не стапиле на сила, а уставот бил официјално суспендиран на 10 октомври и не било јасно дали се сметало дека ова суспендирање влијаело и на Декларацијата.
Декларацијата била напишана од комисијата во која членувале Луј Антоан Леон де Сен-Жист и Мари-Жан Еро де Сешел за време на Француската револуција, а главната разлика помеѓу Декларацијата од 1793 година и Декларацијата за правата на човекот и граѓанинот од 1789 година била нејзината егалитарна тенденција во која еднаквоста била преовладувачкото право, а верзијата од 1793 година вклучувала нови права и ревизии на претходните како право на работа, јавна помош, образование и отпор кон угнетувањето.
Текстот бил главно напишан од Еро де Сешел, чиј стил и пишување можеле да се најдат во повеќето документи на комисијата која го напишала и францускиот Устав од 1793 година („Устав на годината“) кој никогаш не бил спроведен.
Првиот проект на Уставот на Четвртата Француска Република, исто така, се осврнувал на верзијата од 1793 година на Декларацијата за правата на човекот и граѓанинот кој го напишале јакобинците откако ги протерале жирондинците. Тоа бил компромис дизајниран како пропагандно оружје и не го одразувал целосно радикализмот на јакобинските водачи и за среќа никогаш не бил ставен во сила.
Еднаквоста како прво природно право на човекот Најважниот аспект на Декларацијата од 1793 година било еднаквоста, а во нејзиниот член 2, еднаквоста било првото споменато право (по што следеле слободата, безбедноста и сопственоста), додека во член 3 се вели „Сите луѓе се еднакви по природа и пред законот “ и како таква, за авторите на оваа декларација еднаквоста не била само пред законот, туку преставувало и природно право, односно факт на природата.
Во тоа време веќе постоела школа на мисла која тврдела дека слободата и еднаквоста можат брзо да станат контрадикторни, а слободата не ги решавала социјалните нееднаквости бидејќи постојат некои природни нееднаквости како што се талент, интелигенција итн..
Таа школа на мисла сметала дека владата треба само да ја заштити слободата и само да прогласи природна еднаквост, и дека на крајот слободата ќе преовлада над социјалната еднаквост бидејќи сите луѓе имаат различни таленти и способности и се слободни да ги практикуваат.
Прашањето што го поставува оваа декларација било како да се решат социјалните нееднаквости.
Член 21 наведувал дека секој граѓанин има право на јавна помош, дека општеството било должно кон секој граѓанин и затоа има должност да им помогне, граѓаните имаат право на работа, а општеството имало должност да им обезбеди помош на оние кои не можат да работат, а Член 22 го прогласувал правото на образование.
Овие права се сметале за „права на човекот од втора генерација“, економски и социјални права, а првите би биле природни или политички.
Овие права подразбирале поголема владина интервенција со цел да се постигне целта на општеството како што било наведено во Член 1: заедничка благосостојба.
Заштита на слободата Индивидуалната слобода сè уште претставува примарно право и некои аспекти се попрецизно дефинирани отколку во Декларацијата од 1789 година.
Декларацијата според
Член 7 експлицитно ја наведува слободата на вероисповед, слобода на собирањето и слобода на печатот; Член 17 слобода на трговијата; Член 32 слобода на петицијата; Член 18 во кој ропството било забрането и во кој се вели:
„Секој човек може да ги договори своите услуги и своето време, но не може да се продаде себеси ниту да биде продаден: неговата личност не е отуѓива сопственост“.
Заштита на граѓаните од сопствената влада Ако на некој начин, оваа декларација имала послободен наклон во модерната американска смисла, бидејќи наведувала дека треба да постојат јавни политики за општа благосостојба, таа исто така содржела некои многу силни либертаријански аспекти:
Член 7 вели: „Потребата од искажување на овие права претпоставува или присуство или свежо сеќавање на деспотизам“. Член 9 вели: „Законот треба да ја заштити јавната и личната слобода од угнетување од страна на оние што владеат“. Член 33 вели: „Отпорот кон угнетувањето е последица на другите човекови права“, односно дека отпорот кон тиранијата претставува логична последица на човековите права. Член 34 вели дека ако некој е угнетен, сите се угнетувани. Член 27 вели: „Секој што може да го узурпира суверенитетот, нека биде веднаш погубен од слободни луѓе“, иако узурпацијата на суверенитетот не била детално опишана, сепак суверенитетот бил објаснет во Член 25. Член 25 како да постои „во народот“ и нема сомнение дека овој начин на размислување длабоко влијаел врз револуционерната влада за време на владеењето на теророт. Член 35 вели: „Кога владата ги крши правата на народот, востанието било за народот и за секој дел од народот најсвето право и најнеопходна должност.“
Иако оваа декларација никогаш не била спроведена (како Уставот од 1793 година), сепак историјата покажала дека францускиот народ го следел овој совет со многу успешни (1830, 1848) и неуспешни (1832, 1870) револуции во текот на 19 век.
Наводи
Надворешни врски
Декларацијата за правата на човекот и граѓанинот од 1793 година „Устав од 24 јуни 1793 година со декларацијата за правата на човекот и граѓанинот“ Категорија:Повелби Категорија:Управување со Франција Категорија:Историја на човековите права Категорија:Човекови права во Франција Категорија:Историја на Франција