Muzeum Fabryka Czekolady E.Wedel – interaktywne muzeum znajdujące się przy al. Emila Wedla 5 w Warszawie, utworzone z inicjatywy pracowników Wedla i stanowiące część najstarszej fabryki czekolady w Polsce należącej do spółki Lotte Wedel.
W budynku, oprócz edukacyjnej części ekspozycyjnej, znajdują się również linie produkcyjne, dzięki którym zwiedzający mogą oglądać powstawanie produktów przedsiębiorstwa. Celem muzeum jest pokazanie odwiedzającym, poprzez interaktywne ekspozycje, tajników uprawy i przetwarzania ziaren kakao, produkcji czekolady oraz przedstawienie historii rodziny Wedlów. Muzeum zostało otwarte 4 września 2024 w Międzynarodowy Dzień Czekolady. W grudniu 2023 dyrektorem inicjatywy Lotte Wedel mającej na celu powstanie muzeum, a następnie samej placówki został Robert Zydel.
Historia budynku muzeum Muzeum Fabryka Czekolady E.Wedel znajduje się w zrewitalizowanym budynku z lat 60. XX wieku, który stanowił część kompleksu produkcyjnego firmy Wedel. Przez lata był on przestrzenią do składowania ziarna kakaowego (42 silosy) i jego przetwarzania na potrzeby procesów produkcyjnych. Następnie, w okresie prywatyzacji w latach 90., ulokowano w nim nowe maszyny i kontynuowano jego użytkowanie do 2008 roku.
Obecnie Muzeum Fabryka Czekolady E.Wedel składa się z dwóch głównych części architektonicznych, które łączą funkcjonalność muzealną z przestrzenią produkcyjną. Budynek, o elewacji przypominającej kostki czekolady, zajmuje powierzchnię ponad 8 tysięcy m². Składa się z 6 kondygnacji nadziemnych oraz jednej podziemnej, z których każda pełni określoną rolę w funkcjonowaniu fabryki. Główne wejście znajduje się przy alei Emila Wedla 5, natomiast z tarasu na 6. piętrze rozciąga się widok na panoramę Warszawy, Park Skaryszewski i Stadion Narodowy.
Budynek pełni funkcje wystawiennicze oraz produkcyjne – przeniesiono do niego linie produkcyjne niektórych produktów firmy Wedel, a także laboratorium.
Projekt architektoniczny nawiązuje do tradycji warszawskiego Kamionka, wykorzystując materiały takie jak szara cegła, której układ przypomina historyczne zdobienia gmachu głównego zakładu Wedla przy ul. Zamoyskiego, zbudowanego w latach 1927–1930. Dodatkowo, okna w budynku są umieszczone w kratownicy elewacji, skierowane na Jeziorko Kamionowskie, co dodatkowo integruje obiekt z lokalnym krajobrazem. Charakterystyczne jest także wpisanie nieistniejących już silosów w nową bryłę i część muzealną Fabryki. Projekt budynku Muzeum Fabryki Czekolady E.Wedel uwzględnia również rozwiązania związane z ochroną środowiska. Materiały użyte w budowie oraz technologie zastosowane w części produkcyjnej pozwalają na redukcję emisji gazów cieplarnianych oraz zmniejszenie zużycia energii. Współcześnie wykorzystane fragmenty konstrukcji dawnych silosów, są nie tylko świadectwem historii firmy, ale również wkładem w ograniczenie śladu węglowego całej inwestycji.
Wystawa stała Ekspozycja muzealna rozmieszczona jest na czterech poziomach. Na każdym z nich znajduje się ekspozycja obrazująca inny etap procesu produkcji czekolady – od ziarna kakaowca uprawianego w Ghanie po projektowanie opakowań. Wyróżnikiem placówki jest to, że odwiedzający mogą dotykać, smakować i wąchać eksponaty.
Poziom 0, o nazwie Przestrzeń Ghanijki obejmuje cześć poświęconą informacji o tym, w jaki sposób pozyskiwane i przechowywane są ziarna kakaowca w Ghanie, skąd sprowadza je Wedel, a także jakiej obróbce trzeba je poddać, aby mogły stać się gotowym produktem. Na poziomie +1, w Przestrzeni Czekoladnika, zobrazowany jest cały proces powstawania czekolady, w którym zwiedzający mogą uczestniczyć, a na koniec spróbować płynnej czekolady, która powstaje na końcu tego procesu. Na tym samym piętrze znajduje się Przestrzeń Cukiernika, która wprowadza w finalny etap przygotowania czekolady i formowania jej w różne kształty. Na ostatnim piętrze muzeum, czyli poziomie +2, znajduje się pokój poświęcony piankom Ptasie Mleczko, w którym zwiedzający mogą poznać historię tego produktu. Po drodze do kolejnej przestrzeni goście mają możliwość zatrzymania się przy makiecie Kamionka wykonanej z czekolady. Miniatura odzwierciedla ducha dzielnicy oraz zawiera w sobie elementy ruchome i świecące. Całość ekspozycji kończy się w Przestrzeni Projektantki, gdzie odwiedzający mogą obserwować, jak zmieniał się wygląd opakowań na przestrzeni lat. W tej sali znajdują się również archiwalne reklamy, opakowania i plakat Chłopca na zebrze. W ramach wystawy stałej zwiedzający mają okazję obejrzeć jak powstają wedlowskie słodycze. W muzeum znajdują się bowiem linie produkcyjne, tj. linia mas, chałwy, sezamków oraz infrastruktura do pakowania Czekotubki. Na 6. piętrze budynku znajduje się taras widokowy, z którego rozpościera się panorama Warszawy z jej charakterystycznymi punktami. Wystawa przeznaczona jest dla zwiedzających w różnych grupach wiekowych. Została również przystosowana dla osób ze specjalnymi potrzebami.
Galeria
Nagrody 2025 w kategorii Graphic Design: Wayfinding 2025 Mark Winner kategoria: Communication Design KTR 2025 [Klub Twórców Reklamy] Brązowy miecz w kategorii Design for Culture: Design in Public Spaces: SIGNAGE 2025 WINNER w kategorii Graphic Design: Communication Design Red Dot Design Award 2025 w kategorii: Brands & Communication Design: Spatial Communication: Signage and Wayfinding System 2025 w kategorii Excellent Architecture – Signage and Wayfinding Nagroda Architektoniczna Prezydenta m.st. Warszawy XI edycji w kategorii Architektura komercyjna 2024 Nagroda Architektoniczna Prezydenta m.st. Warszawy XI edycji w kategorii Nagroda mieszkańców 2024 Odkrycie Roku 2025 Polskiej Organizacji Turystycznej
Przypisy
Kategoria:E. Wedel Kategoria:Kamionek (Warszawa) Kategoria:Muzea w Warszawie Kategoria:Projekty nagrodzone Nagrodą Architektoniczną Prezydenta m.st. Warszawy Warszawa Warszawa Warszawa